Page 85 [85]
OCR
1245 EPISTOLAE. nibus decidebat: itaque faétum elt, ut non folumob. eundis Ecclefiæ fue negotiis fufficeret ,, verum etiam alias Ecclefias vel oratione preefens, vel {cripto abfens moncret, docerct, inftitueret, confxmaret. Jam fopuum eft Epilcoporum, decus & ornamentum. Hujus uli. tanta cura fuit, ut nec fororem, licet Deo dicatam, nee propinquo gradu cognatas foeminas, ad domefticum admitteret: contubernium: & collegia mulierum, quæ inftitucrat, raro admoduminvileret ; nec emuino, Cumeulla fœmina mifceret colloquium, nif effet arcani, quod unius auribus cfet committendum. Hie charitas admonuit maledicorum fibila contemnere. Nec enim ufqueadeo putabat: {erviendum improborum linguis, utneceflarium officium hac gratia prætionem. fuam: redibat: non quod fibi metueret, fed integram, nii & famam. haberec illibatam. Rurfus niftris rumoribus præftitifet, nificlesicos etiam. haberet integri nominis; Pojro: linguam: habebat intantum ab omni petulantia puram, ut etiam: cum procaciflire temperet a convitiis; fed Scripturarum, modo teftimonus & argumentis veritatem afferit , impietatem refellit, adeo ut ne laceffitus quidem regerat maledigta, Eandem. moderationem obtinuit i caftigandis improborum moribus, ur lenitate fanaret potius quam auiteritate exafperarct. Proin Epifcopum. dfrice quendam natione Zra/ezzliteris adhortans , ut populum {uum a vernaculo. more temulentiz reyocaret, & ad /talice ſobrietatis exemplum. provocaret, illud: diligenter admonuit, ne id faceretacerbius objurgando, fed lenibus monitis paulatim inveterato morbo mederetur. Hoc elt quod Raslas, nom vult Epifcopum efe TNT 5 quemadmodum: interpretantur Graci, & hos fequutus Hieronymus. Aliogui quid laudis habeat in Epifcopo, f non fit percuflor, hoc eft, fi neminem ferro vulperet aut occidat, aut manu depalmet ? Adde quod menfam habebat perquam frugale quidem, ut diximus, fed. hofpitibus expofitam, magis frugiferisfermonibus, quam exquifitis eduliis opiparam. Ad bane pendebat diftichon, ceu lex quædam deteftans maledicentiam & obtre&ationem in abfentes, qui morbus fere peculiaris eft iis, quialioqui pictarem proftentur, quum nihil fir alienius 4 vera pietate. Obrepit enim hic peftis probitatis imagine, dum videri vult vitiorum odium., ac virtutis zelus. A quo malo fic penitus abhorruit vir fanétiftimus, ut interdum nec Epifcoporum auétoritati ceflerit,, quin fe minaretur € convivio furreéturum,, nifi 4 talibus fabulis temperayent. Eoque foie vel facram, leétionem adhibebat menfee, vel de re quapiam frugifera commentabatur, ut non minus animi convivaum, jeficerentur quam corpora. Jam quod Apottolusvult Epifcopum duazer elle, ùn aiggganegdi hoc elt, zan pugnacer » five lrigiofum y neo tarpiter lucro deditum, idadeo præftitit, ut fæpenumero caufam totam ecflerit adverfario, pro, magno lucro ducens, fi quietem animi rei difpendio redemiffet. Multas heredicates, ultro delatas E cclefia recufavit, unde fufpicabatur nize, Cuidam, qui poflefionem volens donarat ecclelixe, ac poft liber {cel Auguſtinus. & tabulas & rem reftituit, quam optimo jane fummogue omnium applaufu poflet fubmovere imrobum repetitorem. Inte ris va i p en inopiam fublevabat. Quin aliguotiestentalle legitur , ut univerfum eccleliæ cenfum populo refienaret , fibique ac fuis nihil faceret reliquum adi vaum, niſi quod; ſpontanea plebis liberalitas quotidie deferret. Quumque annos, quadraginta aut co amplius Epift. MLXXXIV. 1246 A| Epifcopi munere fumma cum laude funétus effet, adco |nullum thefaurum fibi congefferat, ut deceflerit inte|ftatus, non tam quod teftandi jus deefler, quam quod |materia, Hæc non eo commemoro, quod exiftimem horum temporum Epifcopos ad hanc imaginem coma pellendos, fed ut declarem quantopere fanétiffimi Præ{ulis animus abhorruerit à fordido quæftu , & hunc comitari folitis litibus. Pracipue verorò dida), que potiflima funétio Prefulum eft, fic in illo modis oMinibus onituit, ut neminem habeamus nec ex Gracisy nec ex Latinis, quem hac fane in parte cum hoc conferre poflimus. Ingenii felicitas. prorfus erat incompa= rabilis, five {pectes acumen vel obfeurifima facile peB netrans,, five capacis memorie fidem, five vim quan dam mentis indefatigabilem. Difficultatibus quaeftionum alebatur , huc quifquis: provocabat, prorfus: e=quum, ut habet proverbium, in planiciem invitabat, nec ullis materiis lubentius indulfit, quam quz fubtilitate torquerent, nec conquiefcebat, donec nodos omnes explicuiflet. Ad docendum femper erat paratus, non aliter quam: avidus negociator ad lucrum. Aderat interim admiranda quædam animi lenitas, quam Pane las vocat paxgoðvpiæv, atque adco manfuetudo quædam | |invincibilis; hanc Perrusappellatmeaŭrnræ, quam Plato putat non ita frequenter deprehendi in his, quibus contigit acrius ingenium, Id. perfpicuum eft ex confliCtationibus, quas plurimas habuit cum hæreticis, quo= rum alii, miris rechnis ftudebant eludere pondus invictæ veritatis , alii fuperfluis & alienis tergiverfationibus tempus eximere, alii convitiis à difputatione ad jurgium provocare , alii ftolidiffimis, refponfis. fatigare vexateque contra differentem. Nihil horum unquam potuit efficere, quo minus illerem urgeret, repetens, iterans, inculcans que utrinque diéta fuerant, idque tam dilucide, tama explanare, utimperita quoque multitudo pervideret hæreticis, nihil efle reliquum præter impudentiam. Hac manfuetudine cum inflantia pertinaci conjunéta plurimos fanavit hæreticos, devicit o mnes. Nam quemadmodum, juxta. vetus ditum, A= variis: hærefeen monftris infeftabatur. Ex erat ea gens nec fobria, nec fatis firme fidei, novarumque rerum fupra modum avida, alioqui vafra & arguta, Advers fus hæc: portenta ditu mirum, quam: fbrenuum. pugilem egerit Aaguffinus. Dejecit Pafcentium Arianum:y licet auétoritate poreftareque publica formidabilem, Traduxit A4anichaoram prodigiofas fabulas, & ob{coena myfteria protraxit in lucem : nam hee prodidifle, erat vicille. Donatytas & Curcumecelliones., pertinax mas delevit. Poftrema lucta fuit cum, Pelagzanis. Denique Paganorum reliquias magna, ex parte delevit in Africa. p | Etad tantasres conficiendas, non vi, non armis, non copiis, non carceribus aut incendiis: ufus eſt, ſed ſolo gladio ſpiritus (quodeſt verbum Dei),atque armis Apo{tolicis,, tot victorias, tot triumphos paravit eccleſiæ Chriſti y licet adverſus Donatiſtas & Circumoelliones, quoniam ipfi ferro, rem gerebant, achibita fit tandem ‘Czefarisauctoritas, refragante primum dxgu/tine, mox Ceefaris ediétam fie interceffione fua moderante, ut plerifque multa auraria redderetur iis qui perfolverant. Summa vero cura interceflit. apud Cafareos magiftratus, ne quis hæreticorum occideretur. Cupiebat ami cus; Medicus {uperefle quosartefua fanaret. Imo, quod eft, majoris clementiz, his etiam, vitam impetravit, à pl quibus orthodoxi, quidam fuerant nefarie trucidati. Heec | {fanGiffimi, Prefulis clementia non eo. commemora-. | |\tur a nobis,, ut animum addamus impiis, qui falfisdo| gmatibus feindunt ac Jlabefaétant ecclefiam Chriffi, fed | | ut oftendamus. quanta manfuetudo deceat Doctorem ec| |clefiafticum. Non ideo Czefarum leges robur non habebant, quod harum feveritatemaliquando piorum hominum interceffio mitigaret, prefertim ubi manifetta pænitentiæ figna fpem, vitæ corretioris præberent. Nee enim ideo non eft: juſta lex, quæ jubet homici . dam An. 15296 s
