Page 51 [51]
1177 EPISTOLAE. Epift. MXXXV. 1178
Av, dis. Nos hic noſtrum Paſcha agimus ab{que alle-]A| arma fant & fagitte , & quibus venenum afpidum An.
1529. luja, abfque vićtoriali convivio , licet non fine laétu-| | ſub labiis, quorum lingua gladius acutus? Ubi ceflat 1529
cis agreftibus. Videmurque nobis interim federe ad! |horum improbitas? Non in conviviis, non in privatis
flumina Babylonis, ut non libeat cantare canticum Do- colloquiis, non in arcanis confeffionibus, non in fa¬
mini in terra aliena. Sed corpore duntaxat hic hare-| | cris concionibus, non in publicis praleCionibus, non »
mus, fpiritu tecum fumus. Sperabam me ante trium-| |in aulis Principum, non in vehiculis ac navibus ; & ab
phalem Domini diem Friburgi futurum , ut hic me his intemperiis, nec pudor illos, nce confcientia, nec
qurentibus refponderi pollet, quod piis mulieribus Principum auétoritas, nec toties in os ipfis regefta va¬
> refponderunt Angeli, Serrexit, non eff bic. Verum| |nitas poteft cohibere. Imponunt fimplicioribus, pa¬
fub Idus Martias, nulla evidente caufa , corripuit me tum bene volentes nobis, perpellunt in infaniam, mo¬
pituita quædam , multo tenaciffima , non fine febri,| | deftiores obruunt improbitate. Nufquam non adfunt,
adeo ut noétibus aliquot vehementer periclitatus fim, loquuntur omnium linguis, utinam Dei magnalia, ita¬
ne præfocarer vifcofo phlesmate. Ex hoc malo yix| |que vincunt, nimirum deferta , quod ajunt , caufa:
dum fatis conyalui. Nunc quoniam in dies exfpeĉta- |_| quum cgo tantum Zarine loquar, & fi centum habe¬
mus Hieronymi Frobenii reditum ex Francfordia , vi- |B) rem linguas, quid unus valeam adverfùs tot conjuratas
fim eft confultius, tantifper adhuc commorati: fiqui- phalanges? prefertim quum mihi res fit non folum
dem illius opera tutius hinc demigrabimus , & ficri| |cum turmis hoftium, verum etiam cum his à quibus
poteft, ut ille literas adferat , vel ex aula Cafaris | |fto. Nulla eft fecta, quae me non capitaliter oderit,
Brabantica , vel € Spirenfi Concilio , qua me cogant| |fed horum præcipue, qui Dominicum corpus nobis au¬
alio proficifci quam Friburgum. Praftat autem, opi-| |ferre conantur, & ramen apud Epifcopos quofdam ac
nor, femel quam bis demigrare. Jamdudum tamen Principes infimulor , quaſi cun illis colludam. Alii
premifimus quæ in reculis noftris præcipua ſunt, quæ- queruntur, quod non ftringam calamum in novorum
que potiffimum à furibus ac prædonibus expetüntur,| |dogmatum auétores, aliis id videor parum acriter fa¬
prima quaque occafione cum reliqua fuppelleĉtile fe-| |cere, nec defunt qui prædicent me his malis femina¬
quuturi. Interim cubiculum nobis pro templo eft,do-| [rium miniftrafle. Ut rurfus fileam minutos hoftes,
nec cum Hebrais in deferti libertatem reftitutis licebit| |qui anferum, cimicum, culicum & pulicum ritu,
ſacrificare Domino , quod ſane ſpero futurum prope-| _|nufquam non obganniunt , opputent, obftrepunt &
diem. Poft has rempeftates Domini clementia dabit | C| morfitant : qui tametfi venenum non habent , tamen
lætiora, poftquam illius ira verfa fuerit in mifericor-| | improbitate frequenter adigunt hominem ad vitæ tæ¬
diam: nam hujufinodi rerum tumultus , quales hodie dium, nonnunquam & ad mortem infomnia. Hæc
videmus, imo perpetimur, nullus, opinor, ab Ecclefiæ me tot annis perpeti , idque folum, nam amicos, fi
crepundiis ad hoc ufque temporis aut vidit, aut legit, qui funt, fere abfterret invidia , nonne tibi videtur
aut audivit. Equidem agnofco Divinam Proyiden-} |durius quam femel cum Stephano lapidibus obrui ?
tiam: explorat eleétos fuos, velut aurum igni, tentat-| |aut femel cum Seb2/Han0 configi jacalis è Ibi crucia¬
que num vere fidantipfi, diligantque. Quid aliisaccidat | |tum mors corporis finit , hic animus faucius in mul¬
nefcio, me certe tot malorum procellæ adco non la- | |tas mortes fupereft. Quamquam nec ab iftorum minis
befa&tant, ut reddiderint etiam aliquanto firmiorem:| |{um liber, qui corporis interitum moliuntur. Jam ne
qua quidem in re abfit ut quicquam tribuam meritis| | quod genus malorum abeffer, nefcio quis finifter ge¬
aut viribus meis, fed agnofco manum Excelfi, in mea nius inter bonarum literarum cultores non minus a¬
imbecillitate fuam exferentis potentiam: cujus volun- | trox diffidium concitayit , quam eft inter feétas de
tati quoniam me femel totum tradidi, confido illius D, fide digladiantes. Ob Budezm Badio collatum Lutetie
clementiam mihi non defuturam ufque in finem. Il¬
Je mifericors Samaritanus infundit vinum, ut emor¬
deat purulentiam criminum , infundit & oleum , fa¬
ciens cum tentatione proventum, ut pofim fuftinere.
Id ni effet, qui tandem potuiflet hoc corpufculum,
hac animula, tot malorum affultibus effe par? Ut
cnim omittam fene@utis per fe quidem gravis, fed
multo gravifimæ valetudinis incommoda , quid effe
poteft humano fenfui durius, quam omni ex parte fic
animis gladiatoriis impeti, idque nullo neque modo,
neque fine? Negatur Hercules unus duorum monftro¬
rum impetum faftinuifle : ar huic homuncioni cum
tot Anteis, leonibus, cerberis, cancris & hydris di¬
oladiandum eft affidue. Ne commemorem ilta minu¬
ta, fed interdum moleftiora animalcula, viperas, can¬
tharides; cimices, culices & pulices. Multi amifla
re confugiunt ad laqueum, at ercétis & generofis ani¬
mis quanto preciofior eft honefta fama quam pecunia?
Scis ipfe quam multos amicos, qui me tantum mon
adorabant, mihi quum alibi, tum apud Germanos pe¬
pererant bona litera, qua fola pofleflione mihi vide¬
bar fat beatus, qui nec opes, nec dignitates unquam
ambii. Quis talem pofleflionem poneret æquo animo?
At mihi non folum ponenda fuit, verum etiam illud
devorandum, quod quos habebam juratiflimos amicos,
atque ut prifeum ufurpem yerbum ciwarobvyonorras
id eft, commorientes, eos fere nunc habeam aut ho¬
{tes atrociffimos, aut clancularios infidiatores. Gra¬
ve malum, quod infligitur immerenti, gravius T
„bene merito, gravifimum vero vulnus quód mer al
amico. Quanquam interim a nullis atrocius e
quam ab his qui favent, fedulo quidem, fed impruden¬
ter. Quis finis undique provolantium libellorum qui¬
E
lapidor Grammaticorum verficulis. Hæc lues primum
Rome per Cicerontanos quofdam excitata, nunc demi¬
gravit in Galliam. Ab his ut fexagenarius de ponte
dejicior, femelque quicquid haétenus habere vifus
fum vel ingenii, vel eruditionis, vel cloquentiæ, vel
judicii , cogor deponere. Arqui plerique fùnt hoc
animo, ut malint vita quam gloria decedere. Glo¬
riam, fi qua eft, equiflimo animo pofuerim , at pro
gloria, ab omnibus etiam abje&iffimis confpui ; credi
colaphis,ac propemodum (fit honos auribus) commin¬
gi, concacarigue, nonne videtur durius morte? Nec in
his malorum undis ullus affulget portus huic fene&tu¬
ti quietus, jam ad nullum hominum conviétum accom¬
modæ, nedum aulis: aptæ principalibus, niſi nomen
dare velim alicui fećtarum; quod haud dubie facerem,
fi mihi perfuadere poffem effe pia, qua docent, omnia,
Jd quoniam nulla ratione nec haétenus potui, nec ad¬
huc poflum, fatius duco vel cum fexcentis hominum
fectis belligerari, quam ab Ecclefiz catholicæ contu¬
bernio difcedere. Quis fit harum turbarum futurus
exitus , viderit Dominus; mihi perfuafum eft, eum
perire non pofle quifquis in petra immobili pedem fi¬
xerit. Probabile eft, Dominum his motibus & cala¬
mitatibus velle caftigare mores noftros, qui fi yerum
fateri fas eft, nimium ‘nimium defluxerant è fincera
pictate; prafertim in his qui videbantur Ecclefize co¬
lumina: non tantum fi refpicias ad Buangelici ſpiritus
vigorem, verum etiam fi fpećtes veterum Pontificum
conftitutiones, de probitate facerdotum & clericorum
editas , quas innumeras foannes Gerfonus in quodam
opufculo commemorat. Quantum porro noftrorum
temporum mores, etiam a Gerfonz feculo receflerunt?
Olim Dominus per ranas , locuftas, cyniphes, aliaf=
que peftes invitavite Ægyptios ad pœnitentiam, verum
excess me