Tis. Sed hac nihil ad canfam, qai invicem libenter con¬
donare debemus, ut famus bomines, © hamani alienam
in nobis nihil eft. Hæc ille, Cum nemo rabiofius feri¬
pferit Løthero, vult tamen hoc fibicum omnibus Scri¬
ptoribus elle commune, quod alicubi parum tempera¬
rit ftylo, fed ramen hoc ipſum proficiſcitur à fimplici¬
tate ingenii & zelo caufa divinæ , cui mire affeétus
eft, Deinde cum in Diatriba tanta fim ufus moderatio¬
tione, ut plerique judicarent effe collufionem non con¬
flictationem, tamen ait ineffe tela quædam, ur viru-/
lentus etiam videri poflim, ni Lurherws eer vehemen¬
ter zequus ac favens, qui boni confuluerit omnia, videli¬
cet hoc agens, uti agam etiam gratias, guod tam pla¬
cide tamque amice traétarit Diatribam, Quod ni fuif
fer homo candidus ac favens, immane quantam convi¬
tiorum lernam effudiffet ; cum nunc favens &- candi¬
dus & ex animo amicus toto hoc libro tribuat mihi
fummam omnium rerum in{citiam , ftuporem ingenii
fummum , oblivionem, incogitantiam , ofcitantiam
ebrietatem, lethargum, infaniam, levia {unt ifta, E¬
picuream animum, Lacianicam, hoc eſt, beo qui cre¬
dat nullum effei Deum, irriforem divinarum Scriptu¬
rarum, blafphemum in Deum, & hee fubinde reci¬
nuntur, ufque ad tedium etiam ipfius, nifi quod mox
revigefcit maledicendi libido. In Diatriba non video
quid poffit offendere, nifi quod de miraculis agens,
negat quenquam iltorum adhuc exftitife , qui fanarit
equum claudum, nee hoe tamen dictum eft in Luthe¬
rum proprie , fed in quofwis cjus confpirationis. O
delicatum ingenium, quod tantillum joci ferre non po¬
teft, ac vix bene penlatum cxiftimat, tot maledi&is,
tot irrifionibus, quibus totus illius {cater liber! Condo¬
nem, inquit, nobis viciffim. (Quid hac philautia fua¬
vius? Perinde quafi fi qui eum, a quo confperfus fuerit
aqua, in coenum provolverit, fuflibus contuderir, vul¬
neribus enecarit , fatiatus vindicta dicat, Condonemus.
nobis invicem, humant nihil alienem eff a nobis. Bx hic
demum incipit agnofcere hominem , cum alias agatur
Spiritu Dei, quem nufquam orat ut accipiat, fed ut
uberius accipiat , nobis precans ut illuminemur, fia¬
mufque vafculum honorificum. At fi tanta eft animi
teneritudo, ut equiclaudi diftum ferre non poffit, un¬
de tanta lenitas in alios, a quibusaliis traétarur modis,
aliis ornatur titulis? Er fi Diatribam modettix ſtudio
frigentem ferre non poteſt, quomodo tuliffet fuos pro¬
ferentem aculeos? Sed fratres illi perfuaferant Era/mum
effe homunculum tenui fpiritu., formidolofum, mox
emoriturum ad ifta convitiorum tonitrua. Nifi me pu¬
blicæ tranquillitatis refpectus cohiberer, fentiret quam |
timidum homunculum provocaffet. Promittit fibi miri¬
ficam apud poiteros memoriam. At ego potius auguror
foturum , ut nullum nomen fub Sole fuerit unguam ex¬
fecrabilius Lusher: nomine, & apud Papiftas & apud
Antipapiftas. Mundi Principes huic mundo deditos
irritavit , caufam emendandæ difciplinæ ÆEccleftiafti
cx, cui favebant optimi quique, fic exulceravit, ut &
adverlariorum vires auxerit, & malum reddiderit im- |
medicabile, quod ni Deus velut è machina fuccurrerit
nunquam fopietur, Wifi maxima Chriftiani fanguinis
effufione. Primitias jam vidimus in rufticis. Et hoc
ftatu rerum ille ludit diéteriis in quos lubitum cit. |
Erat aliud quod illi movit ftomachum in Diarriba.
Quid? Quod Phrlippi fententiam ipfius fupprelo no¬
mine taxarim. O non ferendam virulentiam! Nunc
Libellis Germanice {eriptis objicit ingratitudinem quod!
raxarim Wilheylam.. .E{t-ne quifquam hoc nomine? Si
nullus eft nec fuit, nullius cit à me nomen proditum ,|
& tamen illi quifquis fuit nihil debeo, multum ille mi- |
hi. Fuit amicus, fedillius unius amicitia plus attulit
mihi malorum quam multorum inimicitia. Hoc fatis
eft de mortüo: Puto Jonam non elle tam improbum,
ut jactet {ua in me officia. Vitus eft olim mihi vir Di
no placidoque ingenio, priufquam Lutheri fpiritu eflet
afflatus, qualis nunc ft nefcio. Nec aliud gueri de me
poteſt, nifiquod euin-diflerentem adverfus Fabra Lø¬
D rATRIBE s; Lib. IL. 1486
Hoc etiamfi tacuifem, liber editus arguebat. Hee
admonitio erat, noninfe&atio. Quod autem habet ar¬
gumentum querimoniæ? Nimirum grave feriumque fit
oportet, quod ingenium tam tmanfuetum exacerbarit.
Cum Diatribe prodiflet, adco non aculeata > ut ipfe
Lutherw fateavay eam pre modeftia ftudio frigere: Et
tamen ille dira (pirans apparabat cruentum calamum,
{uo more traGtaturus Era/@07, ni duo, quibus pluri¬
mum tribuebat, reftinxiflent hoc incendium , Wilheylitty
& doégtor fanas, quorum uterque magnis precibus age¬
bat, ut-moderate placideque refponderet, allegantes ca=
niciem ac feneétutem meam honorificam ac veneratio¬
ccelum vehentes. Hxc, ut ait, cogebatur non audire
modo, verum etiam credere, cum longe aliud illi lo¬
queretur Apologia, qua refpondi Fubro Stapalenfi: nam
hoc ulcus. jam olim obdu&um refricare conatur, cum:
incolumi amicitia inter Fabra ac me conttiterit illa
concertatio. Sed aliquis illi lærum fed vanum nuntium
attulit , Fabram ab ipſo ftare. Hinc illæ lacrymæ !
Hominis humanitatem [peéta, tantum tribuit duobus
amiciffimis Wilheylo & Gone, ur Diatribæ, qu nihil
aliud quam conferebat, tanta modeſtia tantaque man¬
ſuetudine reſponderit , quantam videmus in hoc libro
cui nunc refpondeo. Non eft meæ civiliratis hic reci¬
tare litteras, quas mox edito libro privatim ad me fcri¬
pfit, in quibus hoc agit, ut ipfi gratias agam, quod
tam amice candideque me tratalfer, longe aliter feris
pturus, fi cum holte fuiffet res. Quod unquam inge¬
nium fic fibi placuit? Et bæc rurfus admifcet, reddi¬
turus rationem quare feripferit Regi Anglorum , offen¬
fam deprecans. Hoc imputat Chrifrerno Regi Danie,
alterum Witheylo & fone. Bella comparatio! Efto, fue¬
rit Danorum Rex auctor, ut litteris placarer Regis
animum, in cujus nomen tam icurriliter fuerat debac¬
chatus: Num etiam hoe fuaferar, ut fic tractaret eum
quem feiebar Regi carifimum effe ? Hic non folum
Chriftianam modeftiam, verum etiam prudentiam vulga¬
rem in Lathero defiderare cogimur: Et hac Lutherus
Germanico fermone {pargit per Oibem, tamerfi levius
commoveor his infe&ationibus, quam invidiofis laudi¬
bus. Quæ res hortabatur, ut ejuldem libelli initio,
meam eruditionem partibus infinitis præferat erudi¬
tioni Regis Anglie, cum omnibus ipfius feiolis? Sic
enim ille loquitur. Quidhic, inquam, erat caufæ, ut
me conferret Regi ac doétis Ange, potius quam Bi¬
libaldum , aut Badaum , aut Leonicenum , aut alium
quemvis è turba Scriptorum ? iex Latine fcripferat,
nec illic ulla fyllaba ficbar mei mentio, :nec quicquam
inerat quod ad me pertineret , illi refpondendum erat
jabrupto mifcens Erafm: nomen, in lente, ut ajunt,
unguentum, Ù sdèv meos tov Aidyucov. Nonenimputo ho¬
(minem effe tam ftulrum, ut exiftimet me talibus lau¬
‘ dibus deleétari. Verùm illud affe&tavit ut mihi apud
Britannos ; apud quos habeo conftantiffimos ac fincerif=
fimos amicos, conflet invidiam. Quid Rex poflit eru¬
ditione, libris editis declaravit. Quod attinet ad fcio¬
los, non arbitror ullam effe provinciam; ex animo lo¬
quor, que pluribus infigniter eruditis viris abundet in
| omni litterarum genere, quanquam. pauci fuas evulgant
lucubrationes. In hoc numero neminem novi tamme¬
diocrem, cui merito poffim eruditione conferri. Ve¬
tigi, ut intelligant qui pro oraculo ducunt quicquid
fcripferit Zatherus, cui fpiritui credant falutem animas
rum fuarum.
triba, tot confofla vulneribus, nec folum faucia telis
| hoftilibus, verum etiam omnia tela, quæ miferat in'ho¬
| tem, in ipfiasvitalia rerortafunt. Betamen viétor pro¬
duc@altéram aciem, fed ad triumphum verius quam
ad pugnam. Quisenim pugnare dignetur adverfus cada¬
yer exanime? Non producit tamen’ totam aciem. * Ina
* Forlan, Infinitum. finiunt