OCR Output

i

1429
corporalium adducere , ad demonftrationem fpiritua- | A
lium? Sicuti tunc invertit honorem primogenitalium ,
ac majorem voluit fervire minori, fic nunc honorem
habuit Gentibus , qua prius fuerant contemtiffime,
ac repudiat Judzos populum eleétum, videlicet inver¬
fo rerum ordine. Verm quemadmodum illud fiebat
non cafu, fed ex deftinatione Dei, ira quod nuncagi¬
tur in Judæis ac Gentibus. Quid fi dicam ne hic qui¬
dem Paule agere tantum de caufa falutis æternæ , fed
de Judæorum gloria ad Gentes translata: Subverfa eft
civitas, ademtum Regnum, fubracum Templum, ipfi
per Orbis plagas difperfi, penes Gentgs gloria Religio¬
nis eft, Creterum quod proprie Perles ad negotium
falutis, nec ulli Judæorumpræclufaelt via ad falurem,
nec omnes Gentes receptæ funt, fed utrifque paret ca¬
dem via fidci, quemadmodum ab æterno Deus hoc fu¬
turum & præfcivit, & ftatuit: ut jam nee Gentes o¬
porteat diffidere , reputantes impiam vitam fuam,
nec Judzcos obmurmurare, cum hoc ipſum Deus Pro¬
phetarum ore futurum preedixerit , ut antiquata Le¬
gis gloria, Lex Euangelii {pargeretur per univerſum
Orbem.

Affeverat hunc locum recte a Paslo adduétum , etiam¬
fi loquatur de honore temporali. Idem affirmat Zathe¬
ras quod ego. Cur ergo litigat? An elt ulla fyllaba in
mea Diatriba hoc fane loco fuggillans Pazli citationem?
Verba Diatribes haec funt , Ur koc teftimonium apud
Paulum non admodum pugnet ad probandam necejfita¬
tem, fed potius ad retundendam arrogantiam Jadeo¬
ram. Ex his verbis potius elicere debuit, teftimonium
apud Prophetam puguare magis quam apud Paulam.
Ad id quod hicagit Pau/usaptifiime citavit, ad necefli¬
tatem Luther: probandam nihil facic , quoniam hoc
non agit Paulas. Agnofeo Pazli verba de nondum na¬
tis, priufquam quicquam boni malive geffiffent, dictum
eft gravid matri, non Sare, ut fommiat Lutherans,
fed Rebecce, Major ferviet minort. “Sit in his verbis
cardo caufee, nihil refugio. Quid ait Lurherus? Dia¬
triba diffimulat hac, neque quicquam difputat de merits.

eodem loco fequitur in Diatriba: Qxoniam antem Dea
quos odit aut diligit, ex juftis canfis odit ant dsliget, non
magis officit libertati arbitrii odium © amor, quo pro¬
Jequitur nafcitaros , quam quo natos. Nam non natos
odit, quia certo prefcit sllos gefturos odio digna, natos
odit guia committunt odio digna. Hanc fententiam cum
multis verbis profequatur Diatriba, ramen Zzrheradi¬
citur rhetoricis tranfitionibus utens nihil de meritis at¬
tigifle. Sed quid ex his verbis colligit Lacherws? nullis
meritis, fed fola voluntate Dei, rejcétos Judæos & Gen¬
tes.ad Evangelium vocatas: idque mera neceffitate fa¬
&um, fic ut nihil egerit vel in his, vel in illis liberum

dæorum, ob quæ rejeĉti funt” à Deo, quia tot modis
provocati, pertinaciffime, ficut ait Stephanus, reftite¬
runt Spiritui Sanéto. Nihil illos movit Patriarcharum |
exemplum, Legis religio, Prophetarum oracula, ipfius |
Domini præfentia, miracula , benehcia , contemfe¬
runt omnia, & falutis auétorem fubegerunt in cru¬
cem. Anhic nulla fant merita, ob qua rejici debue¬
rint? Hoc totum Panias civili vocabulo vocat incre¬
dulitatem. Negue nullum tamen mentum E
Gentibus, non quidem opera vitæ prioris, fed fidu¬
ciam erga Chriſtum. Quorſum igitur pertinent illa, Noz

ib. Tie 1430
volui, quod effet primogenitus, quia noveram quibus.
Moribus effet futurus: facob favi, quod ab ærerno pre¬
fcivi virum pium, & hoc honore dignum futurum:
Nec bic valuit patris Zfaac voluntas, qui benediétio¬
nem deftinarat Efan, quem diligebat, nefciens uter
effet amore aut odio dignior, fed vicit Dei decretum.
Nam hic Apoftolus in collatione, Eaz fuppofuit lo¬
co Judæorum, Jacob loco Gentium, quemadmodum
mox Pharaonem adducit loco Judæorum. Efan paruit
voluntati patris, egreflus in venarum, & tamen bene¬
diĉtione fruftratus eft: Jacob nihil officii præftans pa¬
tri, per dolum intercepit benedi@ionem. Zfaac lex
erat carnaliter obfervata, Rebecca quæ dedit confilium
irrependi , erat gratia. Nulla preeceflerant merita,
cum audiret mater, major feruiet minori , fed merita
præviderat Deus, cui præfentia funt omnia. Proinde
non eft hominis obmurmurare Deo, cur hune hono¬
ret, illum rejiciat. Novit enim ille caufas occultas,
quee latent hominem, & ex futuris definit, non ex præ¬
veritis. Cæterum quod ait, «2 fecundum eleétionem pro¬
pofitem Der maneret, non ex operibus, fed ex vocante,
potiflimum ad Gentes vocatas pertinet, quænec genc¬
ris nec Legis obfervatæ commendatione vocatæ funt,
juxta propofitum Dei, qui miferetur quibus vult, fic
tamen ut neminem immerentem rejiciat, daæznans (ut

ait Bernardus) jaffe, (ervans mifericordiser. Sed cur

tur omne meritum im utrifque excludere , totumque
tribuere voluntati divine? Primum, ut dixi, quo re¬
tunderet impiam curiofitatem in rebus divini confilii :
præterea quod talis fit hac materia, uthinc arque hine
multas gignat quæftioncs, qua ab homine diffolvinon
poflunt, partim in his que externa bona malaque vo¬
cantur, nec pendent ab hominis arbitrio, partim in his
quz pertinent ad falutem xternam. Quis enim exigir
rationem a Deo, cur hic nafeatur mas, illa foemina,
hic Rex, ille barbarum mancipium , hic dives, ille
pauper, hic formofus, ille deformis, hic profpera fir¬
maque valetudine, ille morbis horrendis ac jugibus ob¬
noxius, hic longævus, ille mox in cunis moriturus,
alius inter uteri materni latebras præfocandus, hic in¬
genio felici, ille tam ftupidus, ut non multum abfitab
animante bruto, hic ingenio tractabili, & ad omnem
virtutem docili, ille veluti natus ad omne facinus.
Rurfum cur certo tempore yoluerit vocare Gentes ad
Euangelii gratiam ; quas tot feculis paflus eft fervire
Dzmonibus, & fimulacris, Cur Paz/um codem ftudio
furentem in Chriftianos, quocæteri furebant, violen¬
ta manu ad fe traxerit, cateros fuse malitiz cacitati¬
que reliquerit. Hæc aliaque permulta inciduntin hujus
argumenti traćłatione, in quibus repreflà hominis cu¬
riofitate requiritur fimplex fides, ac fubmifla obedien¬
tia. Alioqui percunctator audiet, Manquid dicir lutum
figulo, cur me finxifts fic ? In his rebus etfi non fem¬
per exftant merita, fubfunt tamen juftifimæ caufæ,
cur Deus ita fieri ve] voluerit, vel permiferit. Often¬
di quid illic agat Paulas : oftendi hiec cum illius pro¬
pofito pulchre congruere ; oftendi ex vocatione, ele¬
tione , præfcientia Dei non tolli liberum arbitrium
hominis, in his preefertim quee {peétant ad falutem a¬
ternam. Hic fortaffe cachinnum tollet Lutherus, ride¬
bit Diatribes ebrize fomnium. Eodem jure ridebit Dia¬
triba Larheri fomnium, Quanquam quod adfero, ex
ipfo fermonis tenore declaravimus fenfum efè Panli,
& fimplicia verba fequor, exclufis tropis. Quod fi re¬

|

mabant illi, cur admittis impias Gentesad aa
noris? Reſponder Deus, Cur de nondum natis E um
eft, major ferviet minori? Ad hoe fi non ey >
fpondere, cum fit in Lege veftra oe „de m DE
quirere, cur ego Gentes praferam Irae] itis. o =
amo odive quemadmodum homines, qui ex E bus ge
ftis concipiunt amorem aut odium. Ego pt RÉ

ſcantur homines , ſcio quales futuri fint, & as
prafinio qua fintin illisdigna. 1deo Efa# nihilprodeile

cabitur ad novas blafphemias. Sed quid dicet de Chry¬
foftomo, quid de Auguftino, quid de Ambrofo, quorum.
interpretatio pro me ftat? Chryfoffozzi verba bona fide
fubfcribam: p, Non folam antem, verum etiam Rebec¬
Ca, ex uno ferens uterum ; videlicet Ifaac patre noftro..
» Magna erat quæftio , coque multas movet rationes,
», & undique tentat adducere , quod iolvat difficultatem.
» Nam f incredibile erat ac novum, illos poft tantas
> promiffiones excidere, multo nimirum incredibilius

Tom. IX, XOX ess s EAÑ