Page 84 [84]
OCR
1295 D8 SLI diri AI 1306 cum Diatriba non aliud colligar ex imperandi verbis, A|bis præſcribir. Commonefacit hic denuo me paéti, quam nonnihil efe Grum in noftra voluntate , ut gratia Dei in nobis non fit inanis ,excludaturque mera resum néceffitas. Sic ratiocinatur dugufinus, cui folet deferre Lurberas, & cujus opinionem fe jactar fequi , & male audit Diatriba, quafi prima tales commenta fit illationes. At diffimulat interim, quibus modis traar ipſum foannes Roffenfis Epilcopus , quibus alii complures. Sed vifum ef illi catum confilium, bilem omnem, omnes ſales in Diarribam effundére, haud cogitanti qualem artificem provocaffet, {i mihi libuiffer par pati referre. Veriim reperit nobis alium nodum ; quod ftringar Proteam. am hac facetia mire deleCtatur, Empu/a verius quam Protews : Protezs enim vehementer conitriétus edit vera, Ewpafa nihil aliud eft quam Empufa, vanum & inane fpectrum: Non faris eft, inquit, dicere, poteft efe tropas , demonfirandum eft necefariis argumentis ineffe tropum. Age, cum extra controverfiam fit in facris Litteris innumerabiles effe tropologias, quemadmodum Latheras À nobis exigit, ut demonftremus argumentis neceflariis ineflé tropum, viciflim exigemus ab ipfo, ut talibus argumentis doceat non fubeffe tropum. Objiciet nobis fimplicem litteram, à qua nefas fit recedere; nifi cogat evidens abfarditas. Primum, hoc quod aflumit manifefte falfum eft; alioqui quod dicitur in Precatione Dominica, Panem noſtrum quotidianum da nobis hodie, juxta litteram fimplicem nihil à Deo petimus nifi panem, cum ipfe etiam Zatheras fateatur nomine panis contineri quicquid ad yitae neceflitatem pertinet. Hic habes protinus tropum, ad quem fortafis aliqua cogit neceffitas. Sed quæ neceffitas cogit, ut fub nomine panis intelligamus gratiam fpiritualem , & corpus Dominicum ? Atqui hunc fenfum Zzrherus putat efle pracipuum, nec in hoc diffentit ab Orthodoxis. Habes alterum tropum, ad quem nulla compulit abfurditas. Verùm hic fuze caufee ferviens alias. prafcribit leges. Jam oftendi fenfum evidenter abfurdum, & abhorrentem 4 fenfu communi, nec ferendum piis auribus , redegiffe nos ad tropi refugium. Quis enim ferat Deum fumB C D me bonum, indurare cor Regis, ut per illius exitium illuftraret fuam gloriam? Verùm Latherss negabit hic effe fenfam abfurdum, quanguam ita vifum eft non folum communi fenfui, verum etiam Ecclefize proceri_ busac populo, idque ut doceat ; confugiet non ſolum ad ablurdiffimos tropos, verum etiam ad Deum non prædicatum, cujus voluntatem jubebït adorari, vetabit inquiri: nec tamen hoc docere dignatur argumentis neceflariis, an-hic fit locus voluntati adorande, cum è nobis exigat, ut neceflario demonftremus in Scripture verbis ele tropum, interim exclufa veterum omnium Orthodoxorum auctoritate , quam nobis ne tantulum quidem vult in caufa fuffragari , cum ipfe Hafos & Wiclefos citet auétores. Proinde fi largimur uni Zathero parem cum omnibus Ecelefiæ Do&oribus interpretandi facultatem, nihilo fecius duplici nomine reddetur anceps audtoritas Scriptura y neque quicquam nobis profuerit Laer: regula y etiamfi vera foret. Primùm enim erit controverfun y an locus requirat tropum; nec-ne,& an evidentem habeat abfurditatem, ut ad tropologiæ præfidium oporteat confugere: deiude fi tropus conceditur y ambigetur hic an ille tropus fit admittendus : nam & hinc non infrequens eft inter interpretes diffenfio. Poftremo, fi Lutherus hxrens in vado quæftionis, confugietad arcanam voluntatem, an audiendus erit?: Qais igitur erit controverfiæ finis? Quis? Urt aut miraculis comprobemus tropum noftrum , aut certiffimis argumentis. At miracula potius exigenda funt ab his , qui paradoxa‘ proferunt adyerfus omnium feculorum confenfum. Quanquam & miracula patent calumnie. Sed que tandem argumenta funt certiffima? Quid enim eft tam certum, quod Lutherws non rejiciet, fi caufe ipfius refragetur? Sr nos deftituimur, meminetit ipfe praftare qua no quod tale eft interim, ut omnes intelligant , me legibus iniquiffimis contendere cum homine , videlicet , ut mihi ne tantulum quidem profit, quicquid Ecclefiæ probariflimi Doétores ; quicquid Schola Theologorum , quicquid Synodi quamvis generales interpretata funt ac definierunt. Qui has leges recipit, commodus eft concertator : qui exigit ac præfcribit, etiamf vincat, non videbitur vicife; nihilo magis quam fi quis pugnet cym cxarmato , ipfe fuis armis undique munitus. Verùm magis ingenuum elt, quod hic fine fuco pronuntiat, inter Ecclefialticos Scriptores nullos ineptius aut ablurdius tractafle facras Litteras, quam Origenem X Hieronymum. Nam toto hoc libello fub titulo Diatribes impie debacchatus eft in facros Ecclefia Do&ores. Hic tropus vifus eft illi perquam teftivus. Sed interim oblitus eft precfcripte legis, qua concedit ad tropos confugere, quoties {ubmovet nos a litte. ra fenfus abfurditas: Hic non patitur, fed confugitad Deum non prædicatum. At nondum audimus Dei falmina , fumos ac tergiverfationes mere fophifticas audio. Facit ex proloquio fingulari, generale. Deus hic dicitur ingravafle five indurafle cor Pharaonis, co quod non {tatim punierit illius malitiam : ergo quo: ties Deus dicitur parcere peccantibus , indurat cos: quoties afligit , miferetur. Quod aliquot locis peculiare eft, non oportet ad univerfam Scripturam detorquere. Quid igitur agit Lutherus? Deum nufquam mifericorditer affligere ? Quid vero eft quod ait Sapiens Hebræus? Quem diligit Dominus, caftigat: Flagellat autem omnem filinm quem recipit, Quid eft quod minatur apud Ofee Deus, Nen vifitabo fuper filias veſtras, cum fuerint fornicate? Deus non uno modo profert in nos fuam mifericordiam , aliquando rebus lætioribus confolans , interdum afflictione caftigans. Idem non uno modo profert iram fuam , interdum terribiliter puniens , quod meruit Sodoma & Gomorrha interim peccatorem fuis relinquens affeétibus. Nihil igitur ad rem faciunt illationum portenta, qua hic fomniat Larheras; quafi fi hæč recipiatur interpretatio, liberum fit cuivis, quidvis, quovis modo interpretari. Et tamen exempla, quæ proponit, paulo minusabfurda funt quam ca que nobis interpretatür Larherns, meritum elt promiflio, merces eft fequela, guarere eft efle in via, fic tamen ut non queras, Pharao indurat fefe mea lenitate, Dem indurat ċor nofiram, id eft, nos ipfi induramms nosy Deo pænas differente, &c. Ubi eft hic illa prodigiofa abfurditas? Quafi non legamus Exod. vim. Videns an= tem Pharao, quod data eft requies, ingravavit cor (mam. Unde Asgaffinas ad Valentinum de libero arbitrio non veretur dicere, Deus snduravit per juftum judicinm, & ipfe Pharao per liberum arbitrium. Jam mea Diatriba non fic ineptit, fed ita loquitur: Dune utroque vertibili voluntate conditus, {wapte [ponte deflexit ad malum, dum ſuo animo maluit obfequi quam Dez juffis obremperare. Hac antem Pharaonis malitia Deus abufia eft in fuam gloriam & ad falutem popali fui y quo magis per= Jpicanm efèt j homines fruftra conari, gui Dei voluntati refiftunt, quemadmodum prudens Rex ant paterfamilias ſavitia quorundam quos odit, tamen ad puniendos improbos abutitar. Ad hunc modum mea Diatribe. Quid autem abfurdi eft, ficubi Deus mifereri dicitur, cum flagellat ,; ut convertat pœnitentem, cum etiam piis liominibus diétus fit tum mifereri ,, cum peccatorem deploratum’ mittit in gehennam, ne diutius vivens graviorem fibi damnationem accumulet? Quid autem necele eft, ut fi Deus uno alterove loco in Scripturis dicatur indurare differens pænam , aut mifereri pænam ftatim infligens, protinus ubigue afflictionem vocemus mifericordiam, bonitatem indurationem? Siqui= dem Zatheri ſequela fic habet : Teitur quantum ad Dez um attinet ipfe perpetua bonitate nihil alind facit, quam quod indurat: perpetua correptione nihil alind facit , quam quod miferetur. Si ex particulari re&e colligitur uniyerfalis , cuny demonftratum fit in facris Litteris efle 4i
