Page 66 [66]
OCR
1359 1360 bent {e gratia, aut gratiam acceptam negligunt, fibi debent imputare, non Deo, quod pereunt. Ex illis igitur quantumlibet imbecillibus arbitrii viribus declaratur juftum Dei judicium. Quemadmodum feribit Augaffinus in Epiftola ad Valentinianum : Si non eſt , inquit, Dei gratia, guomodo falvat mundum? Er fi non efè liberam arbitrium, qaomodo jadicat Dem mundum ? Nimirum hoc illic agit Ecclefiafficas, ut demonftret homini non effe caufam , cur in Deum conferat fua mala. Quemadmodum autem negandum non arbitror , quod Deus quædam præcipit interdum, non addita gratia, aut etiam fubtracta gratia, quo commonftret homini, quam nihil poflit abfque gratiz preefidio : ita juxta -dmbrofianam opinionem generaliter nemini negat gratiam præftanti quod in ipfo eft, nec fubtrahit eam cuiquatm , nifi qui gratia defuerit. Pracipere autem malis, nec addere gratiam , indurare eft. Neminem autem indurat, nif merita præceflerint , ut peccatum, quod accrefcit ex rebelfione , ita fit peccatum, ut & poena fit peccatis prioribus debita. Itidem probabile eft, Dei gratiam iis maxime paratam effe, qui juxta naturæ legem pro fuo modulo benc vixerunt: etfi Deus nihil non poteft, tamen neminem adhuc legimusab co converfum , qui deftinata malitia peccarit: nam in Paz/o judicii fuit error, non affectus, coque dicit, Zgnorans feci, Ó ideo mifericor= diam confecutus fum. At Alexandrum, Hermogenem & Phygellam non legimus refipuiffe. Et Marhet x. jubet Apoftolos ingreffos Euangelii prædicandi gratia civitatem, exquirere quis fit in ea dignus: non me fallit hoc Auguftinum referre ad eleCtionem Dei, fed quomodo Apoitoli difcent hoc ex altis civibus, an electi fint, nec-ne? Equidem arbitror hoc ad vitam fine malitiam a&am referendum , tametfi non fine peccato. Ad hæc credibile eft, illam apud Corinthios, qui patris uxorem fibi adjunxerat, vel errore peccafle, quod crediderit licere, vel carnis infirmitate faperatum. Arbitror enim illam mulierem fuiffe novercam ei qui duxerat eam patre defunéto. Hanc autem regulam oftendit Auguftinus , ut quoties legimus , Tndørabo illins cor , aut fedaxi Prophetam illum, tradidit illos Dens in reprobum fenfum, intelligamus mala merita preceflifle. Jam B G D ut rejiciamus opinionem recentiorum , tamen prima deflexio ab innocentia per baptifmum gratis collata, fluxit à libero arbitrio, per quod homo fe poreft à gratia avertere. Imo dicet Luthervs, a fubtratta gratia. Verum, fed ut fubtraheret fefe gratia, liberum arbitrium alio fe fleétens caufam dedit. Nec enim Adamy opinor, ideo lapfus eft, quia fubtraxit fe gratia, fed quia per liberum arbitrium alio fe vertit quam debuit. Porro an Adam potuerit abfque nova gratia, perpetuo carere malo, an potuerit proficere, an vitam adipifci æternam, excutere fuper his Scholafticorum opiniones, non eft hujus loci, præfertim cum hæ non confirmentur evidentibus Scripturarum teftimoniis. Jam quod fcripfit Paulus, per Legem cognitio peccati, dubium non eft, quin accipiatur de Lege precipiente, cui non adeft gratia. Agit enim illic adverfus impios Judæos, qui contemta gratia, fidebant operibus Legis, quam tamen non obfervabant. Probabilis autem opinio nufquam ſeparat praceptum è gratia, fed ita, ut nihilo minus fuas partes agat liberum arbitrium. Bonis igitur prelucet Lex, quafi vie monftratrix : errantes fimpliciter, addita gratia , revocat in viam; malitiofos & obftinatos magis indurat , ut intelligant aur fi ipfi excæcati nolint, faltem alii perfpiciantillos fuapte culpa, juftoque Dei judicio perire. Hæc multum abfunt ab opinione Latheri, qui diceret nec Joannem Baptiflam, nec Virginem facratifimam Jefu matrem , quantumvis gratia locupletatos, ullum Dei preceptum fervare poffe. Si Pelagiw ex hoc loco flabilit errorem ſuum, nihil facit novum , faciunt idem peftilentiores hoc hæretici, nec eares officit Orrhodoxorum fententia. Ert licet diverfæ multorum opiniones certatim fingulæ pro fe raF quod flatuunt liberum arbitriam aliquo modo: fimulque fubvertunt Lutheri fententiam > qui nufquam recipit ullo paŝto liberum arbitrium, nifi quod nunc commentus eſt fatitium quoddam in rebus inferioribus, in quibus regnat homo : quod tamen rurfus deftruit, cum ait hic etiam omnia nutu Dei geri. Ad hæc fivariantes Interpretum fententiæ tradunt hæreticis Scripturæ locum, ut veluti vacuum occupent, accidit hoc in plerifque locis, ut aliqua in parte diflentiant. Quod fi quacunque varietas interpretationis abrogat auctoritatem Scripturæ, femper erit hæreticis in manu varictatem inducere, fecus interpretando, quam quifquam aliorum fuerit interpretatus, quemadmodum hîc facic Lutherus. Sed multo etiam iniquius eft, ex Interpretum variantibus fententiis fic rejicere Scripturæ teftimonium, ut qui rejicit, fibi velit Scripturam habere pondus, cum & ipfe variet à cæteris, nifi-certa, per fpicua, ac vehementer communita rationibus afferat. Poftremo qui variant, variant in aliqua parte, Lurheras in totum diffider; & ibi multi confentiunt Orthodoxi, hic nulli præter paucos, ab Ecclefia communique {fenfu rejećtos. Quo vero videatur argutior, annotat &illud, ex his Ecclefaffici verbis confequi , etiam fidem effe in hominis poteftate, cum ea fit rarum & fingulare donum Dei. Si fingulare vocat eximium , nobifcum facit. Quod autem Paulus fcribit-non omnium efe fidem, arguit hominum malitiam, avertentem fefe ab Euangelio , velut à luce oblata gratis omnibus. Itaque quemadmodum hoc donum nulli negat divina benignitas, nifi qui repulerit: ita nulli fubtrahit, nifi culpa poflidentis offenfus aut ob peculiarem caufam ad tempus, ut lapfus hominis vertatur illi non ad exitium, fed ad virtutis incrementum. Quanguam quorfum hee adfert Latheras? Non enim loquitur illic Sirach de dono fidei juftificantis; fed de obedientia, quam vel natura conditus conditori, vel ex pacto redemtus debet redemtori. Eft autem mutua fides promittentisac profirentis. Sic itaque loquitur.Deus: Si tu praftiteris fidem in fervandis mandatis, ego præftabo fidem in promiffis, ut autem præftes, partim tui eft arbitrii. Et ad hunc modum nugatur ifte, qui folus in loco apte concinneque citat Scripturas divinas, jugulatque Diatribam fuo gladio. Porro quod addit in hominibusplena poteftate regnare Satanam, fi de impiis loquitur, & fi non recipimus opinionem Scholafticam , nemo dicit talem poffe converti fine præfidio gratiæ: fi de juftificatis per fidem, aut mentitur Lørtherzs , aut mentitur P44/4s Rom. v. Ubi antem (uperabundavit delittum, fuperabundavit & gratia, ut ficut regnavit peccatum ix moriem,ita & gratia regnet per juftittam in vitam eternam, Wifi forte perfricabit faciem, dicens in codem homine regnare Saranam & Spiritum Chrifti , quanquam hoc ipſum plena poteftate, Lutherica eft hyperbole. A liud eſt eſſe peccatum in fanctis, aliud regnare. Jam enim Chriſti morte juftificatis fcribit Rom. vr. Non ergo regnet peccatum in veftro mortali corpore, ad obediendum cons cupifcentiis ejus. Per obedientiam cnim admittitur regnum peccati, quo recepto , definit regnare gratia. Tantum autem abeft, ut in juftis regnet Satanas, ut in impiis etiam divina bonitas temperet illius tyrannidem. Proinde fatis impudenter hic colligit Lerberzsy locum Ecclefaftici ne tantalum quidem facere pro libero arbitrio, quin potius non alio loco magis deftrui liberum arbitrium. Agnofcis hominis hyperbolen , quam |tamen admiror non ultra provectam. Quicquid autem | convitiorum hîc congeffit in rationem five humanam | fapientia >in miferam ac ridiculam Diatribam, eadem opera congeffit in Eccleftz Doétores, Ambrofium , Bernardum, {peciatim in Auguftinum, qui cum alias frequenter, tum libro ad Valentinum de gratia & libero arbitrio Cap. 11. ac deinceps aliquot , ex hujufmodi locis afferit effe liberum arbitrium. De mandatis enim fic loquitur, Quomodo jubet, fi non eft liberum arbitrium? Citat ex Plalmo, In lege Domini volantas-cjus, colli gens
