Page 617 [617]
OCR
Rom. XIII. Colofi 111e 3 Tim. ave 3 C0rinh. XIII 1229! L 1239 pats x 3 : e facitearboremimalam, cto frachus ejus fiuziliter malos. melius’, tribiont ‘fractus pefiinos? Quanquam-autem extrariis; aut “altoqui pet occafionem rei-qua: eft inh mine, tamer folli¢itatio nonadtert peceandiineceffitas: tem, fi velimus obiiti implorato divino preeiidio: quemadmiodum Spiritus -Chi1/t provocans nos ad bene agen qui cogit, plus facit’ quam fi inandet. Sed evidentius eft} quod {cribit Paulus 2- ad Timotheum tI. Si quis erga {e-emundaverit -ab-iftis , erir vas in- honorem- Quomodo: emundat fe, qui nihil agit omnino? Scio'hic fübeffétropum, fed in: praefentia mihi-fatis-eft, quod hic fermo multum difonat ab! his qui volúne omnia tribuere meræ necefitati. Cóneinit'huic illud 1 Fears cr ille fantlas eff’ Adimttam hic tropam, f vicilin illi nobis in aliis ‘locis permittent tropi-prefidium. Et tamen nimis impudens fuerit tropus, fi quis interpretetur, fanfificat (é, id efti, velit‘noliv fanétificatur-a Deo. Abjiciamns, inguit Panlus, opera tenebrarum Et: Eitffoliantes veterem hominem curm-attibus (iis: Quomodo jubemur abjicere & exftere, ff nihil“agimus?’ Item ad Romanos vii. Nam velle adjacet mihi, perficere-antern-bonum non invenio. Fic Paulus videtur-tateri, eflé-in:hominis poteſtate, velle quod bonum eft; atqui hociphim velle beneficere, bonum cft opus, alioqui nec velle malumerit in malis; Czeterum extra controverfiam eft, | voluiffé occidere, malum effé. Rurftm 1. ad! Corinth: XIV. Spiritus, inquit, Prophetarum Prophetis (abjectus eft rum, fi velint, obticefcere: multo magis hominis voluntas ex felfe fui juris eft. Nam hi, quos agit fpititus]; phanaticus , nec tacere poflunt fi yelint, & fepe non] intelligunt ipfi quid‘ loquantur. Bodem pertinet illud quod. admonet Timoth: Nol negligere gratians que tn te ef, Declarat enim in nobis effe, avertere animum a gratia data. Item alibi: Br gratia cjus in me vacua non) fuir. Significat fe non defuifle gratia divine. Quomo= do non defuit, qui nihil cgit? Petrus Epiſtol 11. cap. 14; Vos autem, inguit , omnem CHA? ubinferenves minsfirate; in fide vefiva virtute » &e. Ac mox: Quapropter fratres magis ſatagite y ub per bona opera certam vocattonene Vefram e electionem faciatis. Vult noftram follicitudinem jungi gratiæ divinæ, ut per gradus virtutum perveniamus ad perfectionem. A Sed jarn dudum vereor, ne cut videar in his congerendis immodicus, cum nufquam non occurrant in divinis Voluminibus. Cum enim fcribat Panlus 11. ad Timotheum capite IL Omnis enim i fpirata, utilis eſt ad docendum 5 ad arguendum , ad corriiendum, ad erudiendum Kc. Nihil horum videtur þabere locum, ubi mera & inevitabili neceffitate gerunfur omnia. Quorfum pertinent tot encomra fanétorum apud Ecolefiafficum capite XLV. & fequentibus aliquot, f nihil debetur induftria noftre ? Quid fibi vult ubi- que laudata obedientia, fi ad bona fimul & mala opesa tale fumus inftrumentum Deo, quale fecuris cit fi bro? Ar tale inftrumentum fumus omnes, fi verum eft dogma Wyelevi. Omnia Sc ante gratiam, & polt gratiam, bona pariter ac mala, quin & media, mera neceffitate geri: quam fententiam approbat Lusberus Quod ne quis a me confitum caufetur ,. ipfius verba fubfcribam ex Affertionibus: Uzde,inquit, & hunc articulum neceffe eh revocare. Male enim dixi, quod liberum arbitrium ante gratiam fit res de folo titulo» fed fimpliciter debui dicere, liberum arbitrium cht figmentum in rebus, ſeu situlus ſine rey quia nulli eff in manu quippran co dei na; li aut boni, fed omnia, nt Wyelevi articulus onſtantiæ condennatus rette docet de neceſſitate abſolute event, Hactenus Lutheri verba secitavmus. Multa loca pru [rent liberum arbitrium. Tantum abett ut fpiriru Sata-. |nee-fuerint inftigan , fibique damnationem accerfierint, | fidentes operibus furs: Nune¢.tempus eft; ut.ex.adverfo rvecenfeamus aliquot. Scripturarum xeltimonia, qua videntur prorfus.rollere liberum.arbittiam.. Ba fane nonnulla ſunt obvia nobis in facris:. Voluminibus, fed m-his duo præcipua ſunt, ac cæteris-evidentiora, quorum.utrumque fic tratat, Panlus Apoftolus., ut.prima fpecie nihil omnino tribuereyideavur. vel operibus- noftris- vel liberi arbitrii viribus. Alter locus: eft Eradi:capite 1x. &atraétatura Paulo Epiftolæ: ad Romanos capite.1x. Induravitque Dominys car (Pharaonis, €> non audivit.cos. Ex xurfus: Tdcirco autem . Cc D E ; ROBA oli, ne ræterco, gue unt in Adis & in Apocabpfio E fim Pate Hee tam multa non fine caufa tur-nomen-meum in omni-terra. Paulus {ic explicat, adducens fimilem locum, quieft: Exodixxxi. Mofi enim dixit: Abferebor cuicunque mifercor , © commiferabor, quemeungue commiferor. Igitur non, wolentis, neque curren= (tis, ſed mifereniis off Des. Aler cttiapud Malachiam ca|piter. 8 tractatur apud Paulum capitc.ix. Nonne fra\ ter crar: Fricob, dicit Dominys! Er dilexi Jacob, Eſau autem odio habui, Paulus fic explicat, Cum enim nogdum nati efent, aut aliquid boni egiffent ant mali, ur fe cundum elelionsm propofitum Des manerer, von ex operibus, fedex vocamg, dictam eft ei, quia majar ſerviet mii 5 fient feriptanm eft: Jacob dilexi, Efan autem odio babi. Quoniam iutem abfurdum videtur., ut Deus, qui non folum juftus eft, verum ctiam bonus, induraffe dicatur cor hominis, ut-per illius malitiam, fuam illuftraret potentiam: Qrigenes libro mep) dpdv tertio fic explicat nodum , ut fateatur oceafionem indurationis. datam a:Deo , culpam tamen in Pharaonem rejiciat, qui’fua-malitia faétus fit obftinatior per hac , per que’ debebat ad’ peenitentiam adduci, quemadmodum ex: eodem imbre terra culta producit fruétum optimum, inculta {Pinas ac tribulos: & quemadmodum ex codem’ fole cera liquefcit, limus darefeit: ita Jenitas Der, ques tolerat peccantem, alios adducit ad: peenitentiam, alios reddit obftinatiores in malitia. Miferetur ergo Corum, qui Dei bonitatem agnofcentes refipifcunt. fdurantur autem qui dilati ad'peenitentiam, neglecta Dei bonitate, proficiuntad deteriora. "Fropum'autem, quo dici= rar feeifle , qui dedit oceafionem, probat primum cx conftietudine fermonis popularis, quo vulgo parer dicit filio , ego te perdidi : [quod errantem not ftavim pulnierit, Utus ef fimili tropo Eris capiterxi rr. Quare errare nos fecifit Domine de viis tuis s induraſti cor nefirum, netimeremus te ? Hunc locum juxta fententiam Origenis interpretatur Fierogmus. Indarat Deus, cum non flatim caftigat peccantem, & miferetur ; cum Imox per afffitiones ad poenitentiam invitat. Sic apud fuerint fornicata. Rurfus mifericorditer caftigat in Pfalmo Exxxviit. Pifrabo in virga iniquitates gorum y C in verberibus peccata corum. Eodem tropo dixit Æieremias capite Xx. Seduxiſti me Domine, & feduitus fm, fortior me fuifi, & invaluifi. Seducere dicitur qui non ffatim revocat ab errore, quod ipfum exiftimat Origeses interim conducere ad pertectiorem fanitateri , quemadmodum periti Chirurgi malunt tardius ebduceye cicatricem vulneri, quo magis eduéta per hiatum vulneris fanie, fuccedar perpetua faniras. Annotat & illud Origenes, quod ait Dominus: 7” hoc ipſum excitaur re, non iz bac ipſum feci re. Alioqui Pharao non fuiffet impius, fi talem condidifier Deus , qui conremplatrs eff amata opera fia, & erant valde bona,’ Nunc utrogue vertibili voluntate conditus, fuapte fponte deflexit ad malum , dum fuo animo maluit obfequi , quam Dei juflis obtemperare. Hac autem Pharaonis malitia Deus abufus eft in fuam gloriam , & ad falutem populi füi 5 quo magis perfpicuum effet , homines fruftra conari; Jqui Dei. voluntati refiftunt : ugmadmodum prudens Rex aut paterfamilias fevitia guorumdam , quos odit tamen, ad puniendos improbos abutitur. INec-tamen ideo -vis fit noftra “voluntati, fi rerum eventus im måau Deieft , aut fiille conatus hominum pro fuo arcano
