OCR Output

Trim¬
catim
CULLA

1057
DE TEMPLORUM ORNATU.

E ex Dialogo peregrinationis ergo. Hic protinus
liquet quibus operis fit ufus Pixs, qui nec titulum
recte citare potuerint. Sed quid ait Erafmus in Dialogo
de peregrinatione religionis ergo’ Audi Leétor plufquam
fycophanticam citationem. Dicit illic quifpiam : Ve¬
rum nonnunquan ferio mshi venit in memem, quo colore
poſſint cxoufari a crimine y qui tantum opum infumunt |
templis exfiruendis , ornandis , locupletandis , ut omnino|
nullus fit modus. Quid hic aliud reprehenditur, quam;
immodica impendia in ornatum templorum ? Sed ver-|
ba quæ mox leguuntur omifit fuggeltor illc; Fateor in

|

1158
A [da ft cleemofjna. Quid igitur clamat Chriftus in Phari¬
fos , qui docebant conjiciendum in gazophylacium
fraudatis parentibus ? Non erat illa latria è Et templa
feu monaiteria ditare plufquam regis opibus, latria
eft? Sabbati religio an non erat Jatria, & tamen Chri¬
fus non reprehendit hoc violari ob bovem aut aGnum
in puteum delapfum , & ingenti voce clamat , fabba¬
tum propter hominem cfe , non hominem propter
fabbatum. Qua vero gratia funt ex{truéta templa ,
nonne ut eo conveniant Chriftiani ? Sed legimus, in¬
quit, Non edificabis mihi domum. Et domus moa do¬
mus orandi vocabitur, Sed Paulus clamat , Deus non in
manufactis habitat.

fuam dignitaiem, volo & firutturam habere majefatem
fram. Hæc prærermifit ille fuggeftor , & prioribus
attexuit quod fequitur : Sed quorfum arsinent tot bapti¬
fleria , tot candelabra, tot ftatue durea ? Quorfum orga¬
norum immenſi ſumptus ? Nec unicis interim contenti fu¬
mus. Quorfun maficus ille vinnstus magno cenfu condu¬
cendus £ cum interim frares & ferores noftra , vivaque
Chritti rempla fanee contabefcant. Audis baptifteria au¬
rea ac fumptus prodigiole immodicos , audis Chri- |
ftianos fame pereuntes negligi , audis concedi templis |
fuam dignitatem atque etiam majeitacem , & a
hunc iplum fermonem temperat qui in colloquio fequi- |

cipiamus & reliquum Judai{mum. Fingamus cum ca¬
fum, ut periclitetur proximus , nec aliunde fperet
opem , utrum facies , an opitulaberis membro Chri¬
jis, an cam pecuniam conferes in ornamentum templi
non neceflarium ? De hoc enim nos agimus. Fatetur
Pigs opitulandum periclitantibus. Sed ubi jam eft illa
latria, longe praferenda eleemofynis? Ego in tali calu
proximi vitam, necellariis etiam impendiis arbitror
praferendam. l’roximus fi percat reltitui non poteft,
templo poteſt fuccurri, & ab{que templis conitat la¬
tria. Docet idem guod ego , -& tamen ego blafphe¬
mus ufurpo vocem Gude, ille pius defendit Ecclefiam.

dens madam non defiderat. Verum quoniam hoc vitium |
ex immodica guadam pietale nafcitur, favorem promere¬
tur prafertim quories in mentom wenit diverfus morbus
iflorum , qui templa fuis opibus fpoliant. Iha fere do¬
nantur a potentibus ac Monarchis deterius peritura in
aleam ac bellum. Et fi quid hinc alienes, primum habe¬
zur pro ſacrilegio: deinde manus contrahunt ſuas qui da¬
ve folent , infuper 7 invitantur ad rapinam. Igitur ha¬
yum magis ills cuflodes (unt quam domini. Denique ma¬
lim videre templum facra fupellectile luxurians . quam ut
fant quadam, nuda, fordida, Rabulis equorum fimiliora
quam templis.

In Convivio religiofo quid dicitur ? Unde non videntur
mihi a peccato capitali cxcuſari poſſe qui ſumptibus immo¬
dicis aut confiruunt aut ornant monafteria fen temple;
cum interim tot Chrifti viva templa fame pertclitentur.

quod
chat,

fari poffe , {uppoluit, 707 exeufari pofe. Euge hoc eft
fcribere fraterne. Sed quid hic aliud notatur quam
impendia immodica , neglećta proximorum extrema
egeitate. Atque hîc mihi Piz: confpuit faciem. Haec,
inquit » vox zon tua eft, ſed a ſceleftiſſimo Juda proditore
Domini accepra, &c. Si hee tam amarulenta fcri¬
pfit Pias, precor illi Domin mifericordiam. Sed cum
fuggeftore malo litigare. Si viveret , quid audire me¬
ruerit vides Lector. Hac erat vox Apoftolorum,
fed alius erat animus Jude, cui non erat cure de ege¬
nis, fed fur erat. Mihi vero quid decedit ob impen¬
dia templorum ? Sed cujus erat illa vox objurgans
Pharificos , quod neglectis parentibus docerent filios
implere Gorban? Cujus eft illa vox, Dicite Pontifices,
in templo quid facit aurum ? Erhnici , inquiet, Poëtæ.
Verum, fed a Chriftianis Doctoribus comprobata. Fa¬
tetur fuiffe fanctos vivos, qui damnarint opes in rem¬
plis, quorum de numero fuit divas Hieronymus. Sed
idem, ut ait, laudat Nepotranum , quod curarit orna¬

follicitus , fi niteret altare > fi parietes abfque fuligine y
fi pavimenta terfa, fi janitor creber sm porta, fi vela fem¬
per in ofliis, fi facrarium mandum > f vafa luculenta y
er in omnes ceremonias pia follicitudo difpofita, Ubi
hic mentio candelabrorum aureorum , gemmarum ci¬
vitatis pretia æquantium ? Hic refpondet Pins y diéta
fan&orum, cum difputant, non effe magni facienda.
Quantam aperuit feneftram provocandi ab auétoritate
veterum Doctorum? Verum adyerfus luxuriam opum
in templis non diſputant , fed affeverant.. Quanquam

uid hoc ad me, qui ne fapervacancas quidem opes in

negligantur egeni, Sed omnis, inquit, /asria praferen¬

|conferre, quin plura debeantur. Et quidam acuti con¬
firmant , etiamfi centum hominum millia periclitaren¬
tur fame, non effe fas quicquam detrahere donariis
templorum. Templa primum inftituta funt propter
homines, ut illic commodius exercerent opera latriæ,
quæ tamen fuæ quifque domi poteft exercere. Hic
vero Pixs non dubitat mytticam ipfius Domini unttio¬
nem conferre cum ambitione quorumdam magna¬
tum, qui {tructuris immodice fumptuofis nomen fuum
commendant ‘polteritati. Dominus noluit hoc exem¬
plum tranfire ad multos, Payperes inquiens , femper
vobifcum habetis , me autem non femper habebitis. Abiit
p|& in membris tuis ornarı vult, & in fpiritu adorari.
Nec cit larriæ opus exftruere templa præter modum
fumptuofa ; verum litria proprium opus in animis ge¬
vitur. Quod fi latriz opus elt quicquid externe geri¬
tur ad honorem Dei, omnis piorum aétio erit latria y
juxta illud Pauli 1 Cor, decimo, Omnia in gloriam Dei
‘acite. Qui ornat templum , ornat in honorem Dei,
& qui fublevat proximum affectu pietatis, in cujus
honorem hoe facit? Chrifi4s non dixit , quicquid rem¬
plis impenderitis , mihi impenderitis , fed quod uni ex
his minimis feciftis, mibi feciftis. Sed juxta Piums orna¬
re templum non necelfanis elt latria, opitulari proxi¬
jmo non elt præcepti, fed confilii , nifi urgeat extre¬
E ma necefitas. Quis Angelus hoc-docuit , beneficen¬
tiam in proximum egentem effe conlilii, cum vix aliud
magis precip atur ? De continentia Dominus dixit,
Qui pocft capere capiat. De) elcemolÿyna dixit, Or?

tiam hujus mandi , & vides! fratrem uum neceffitatem 3.
patientem, ©- clanferit vifcera ſua fuper illum, quomods
charitas Det eft 12 co Dicit, inquies, seceffitatem, di¬
cat , at non dicit extremam. Quanquam Grace eft
ypeiav iorra, hoc eft , egenters five opus habentem.
Pr fi effet zeceſſitatis verbum , ſæpenumero neceſſari=
um dicimus quo magnopere elt opus. Extrema ne¬
cefitas ingi poteſt in diſputando, re dijudicari non po¬
teſt. At hic demum juxta iftos præcepti fit eleemo¬
fyna , quam ita dandam docent , ut liceat repofcere,
fi quando egeno detur reponendi facultas, Ut finiam,
opulentum templum Salomonis , quod figuram ha¬
bebat Ecclefie fpiritualibus divitiis ornatæ , inepte
nobis objicitur. Nec ad rem faciunt Auétores ,
qui docent opus mulieris in ipfum Dominum præla¬
tum vulgaribus eleemofynis. Nec {truétura templi
latria eft proprie: Multi conftruunt ad fui nominis
gloriam,- Verum ut pia fit mens, nihil ef aliud quam
a&us externus fpectans ad cultum Dei. Propius au¬
tem ad latriam pertinet facra le&tio , genuum flexia,
Tom. IX. Dddd 2 alia¬

F