cujufdam impudentie eft, heec quafi nihil refponium
fit repetere.
Ad locum, qui ef in Epiftola ad Rom. cap. 1x. ex
quibus eft Chriftus fecundum carnem, qui eft fù¬
per omnia Deus benedictus in fecula amen, tergi¬
verfari pofer aliquis fermonem ſic eſſe difingucnauns 5
qui eit fuper omnia, deinde interjecto filentio, epi¬
phonema adjiciat, Deus benediétus in fecula, ut bac
clanfala fit agentis grasias Patri, qui Chvittum prafeceriz
omnibus.
Otjesto Ceterum locum, qui ef ad Philipp. cap. 1. qui cum
in forma Dei eflet &o. jam declaravimas & ab Am=|
brofo fecus enarrari , quam de natura divina «> buma¬
na, nec efè hic proprie appellatio, nec apertum dici poteſt,
ubi variant Interpretes orthodoxi. Rarfum quod eff ad Co¬
lof. cap. 14. in ipfo inhabitat omnis plenitudo divini¬
tatis corporaliter, praeterquam quod negari poteft appella¬
tin, de qua nas fecimus mentionem , recipit Cx aliam rA
terprerationem , nimirum Chrifto datum a Patre ajpatim
quicquid: aitinet ad humanam felicitatem, ut non oporteat
nec a Philofopbis, nec a Mofe, nec ab Angelis cam pe¬
tere. Quali repesicrio Paulus quod paulo ante dixerat :
In quo fant omnes thefauri fapientiæ & fcientiæ ab¬
Iconditi. Porra quod addstur couerindo magis opponitur)
unibris Legis Molaicee 5 quam refertur ad naturama di-|
vinam. |
Ad hao quod ef in Epiftola ad Titum cap. 11. Ex-|
fpeétantes beatam fpem & adventum glorie magni
Dei & falvatoris erc. preterquam quod fermo palam:
ef anceps, hoc enim: negari non poseft, dacuimus Am¬
brofium priorem: partcm de. Patre interpreta , non de
Filio.
Fam quod adducitur ex, Epifola ad, Hebræos cap. x.
Ad Filium autem : Thronus tuus Deus in feculum, |
ut nequid tægiverfen de auttorstate hujus Epifole , ur ne)
pofulem mihi fufragari fermonis amphibologiam manife¬
fam, quemadmodum fuo indicabimus loco, certe locus hie
ex Veters Teftamento citatus. eff, cunsego loquar de Scri¬
Pturis Apofiolicis, quibus ipfi. fuis verbis Chriſtum pra¬
dicant, quo quidem colore poteram utt & in primo
Deus,
Pofivemo quod adfertur ex Epiftole Joannis prima cap.
v. Et fimus in vero Filio ejus Jefu Chrifto, hic efè!
verus Deus, & vita eterna, at omittam alias tergiver=
fationes, noncogimur y ut hoc accommodemus Filio, Po¬
reft enim hic eſſe ſenſus y imo hoc ſenuſiſſe videtur qui feripfit:\
Et fimus nonin Diabolo, aut mundo.vano, fallaci, fed
‘n veroPatre,, & hoc per Filium ejus Jeſum Chriſtum,
“Vita aterna fons omnium. |
Objecto Ad.Rom. 1%. cum. fitipatentiffima anéloritas Apoſtoli
12 de Chrifto dicentis, qui. eib Deus bencdiéus in fecu¬
la, © bic fit planus, fimplex, manifefufque fenfus; in
quo ctiám., ut idem Eraſmus zeftatur, omnes Codices con¬
[entivat, ad:impudentiffizzane cengiverfasionem confugit, ut
dicat, nifi hac. particule adjetta. cfs ficusi quaſdans adje¬
Gas offendimus Ce. Et tuſuper ad. fui erroris confirmatio¬
nem fententiam erroncam, & ab Ambrofio rechiffime. col¬
ligente repulfam, adducit, fubdens: Quod fic magis €x¬
pediebat illis. temporibus.ad pradicationem Evangelii:
addit ex ineptiffimam analogiam, ut adjettum perfuadeas:
Reperiuntur, inquit, hujufcemodi chufulæ locis: ali¬
quot additæ, velut ad finiendam lectionem, quein¬
admodum apud nos folenne eft addere : Ta autem Do¬
mine, gloria Patri ec. Quo uno anfam praber Hareticis
& Infidelibus, ut. Evangelii robur ubique enerveti Fam
vero filentium illud.confittum er intempeftivum epiphone¬
45 ut ſententia unitatem dirimat quis fine pudore vel
rifi audierit?
x Quanquam hee omnia, ficuti jam crebro di&um
+0 HO
cft, nihil faciunt ad titulum odiofum, cnm de re nul¬
la fit controverfia, fed de locorum numero
tur, quid nos velimus, objicere, i
poflit tergiverfari :
fitear Filii diyinam
» NCC aga¬
fed quid adverfarius
cumque tot locis tam dilucide pro¬
naturam, & Paraphrafis in hunc
| &imur, tamen quo magis liqueat iftius libelli malitiofa
calumniandi libido, pauca carptim excutiam.
) Primum certiffima manebat Orthodoxorum fenten¬
tia, etiamfi conftaret hunc locum accipi de Patre,
non de Filio. Divus Ambrofius fubindicat fuiffe qui lo¬
[cum hunc de Patre interpretarentur , aliogui non re¬
(felleret illorum opinionem: nec recufar de fuo judicio
| cedere, fi quis doceat de qua perfona diétum fit. 47»
\brafis verba fic habent: 5 quis autem non putat de Chri¬
to ditum, qui elt Deus, det perfonam de qua diftum
jef. At jam indicatum eft , ef per mutatam ftigmen
lad Patrem poffe referri, cui fert acceptum quicquid
lante commemoravit in Fudeorum gentem collatum 5
puta gloriam, legem, promila, teltamentum, cultu¬
iram, & patres, ex quibus nobis juxta carnem natus eft
|Chrifiass, qui fuperat omnium illorum dignitatem, &
pro tanto beneficio gratias agens Patri, {ubjicit , qui
oft benedittus in fecula. i
| Si hac le&io non conftat, fi fenfus non congruit,
(poterat videri meum commentum. Sed aliter diftin:
iguunt Orthodoxi : donemus iftud, & ego cum illis,
\verum hic agebatur quid objicere poflunt Hæretici.
Quanguam ne hoe quidem video, quid hic locus off¬
ciat Arianis, qui fatentur Chriftum Deum, & magnum
Deum, verum Deum & 74 Warp) prior negant.
Quod fi conemur omnem Arianorum tergiverfationem
excludere, etiam de illo tergiverfari poflent, & Deu
erat Verbum, & de illo, Dominus meus © Deus meus,
& hujus forma fexcentis.
Cxterum quod adeo deteftantur hy poftigmenmeam,
fciant alteram diftinétionem majorem etiam anfim
prabere Hereticis : facit enim articulus praepofitivus
participio: additus, ut hæc pars mollius referatur ad fe¬
quentia , refecta a fuperioribus. Nam Græca fic habent,
d dr tml maviuy ©edo, eUnegnròs sie ris allvas. Quorum
verborum hic fenfus citius occurrit Græci fermonis
perito, Deus qui eft ſuper omnia, fit benedictus in fecula.
Ut ante ó d fit colon, poft ecs ſit hypoltigme! Sen:
fus pius eft; ut accinatur doxologin, ex admiratione
ponas commatis notam, & pot tal 7&rv hypoftig¬
men, fénfus evit, Chrifuzs elle fuper omnia; ex quo
colligitur quidem Chriftum cile Deum , fed non ap¬
poren fimpliciter & aperte Deus. Argui de hoc crat
jnobis difputatio, ut’ Stanica doceret, pluribus locis quam:
tribus evidenter Chrifto: tributum Dei nomen in litteris
Novi Teftamenti. Itaque fi divus Ambrofius patitur
hæc reférri alio quam ad Filum, fi detur perfona,
jam oftendimus bifariam ad Patrem accommodari poſ
(ſe, ſenſu pio & catholicæ doctrinæ congruentifli¬
mo. Si diétum fuiflet, ds dv ia) zar Os, aur ds
ily ta) wévruv Os &c. probabilius effet quod inter¬
pretantur ifti; quod’ articulus ôs magis annećtat hæc
fuperioribus quam dó dv, licet utroque fermone poflit
idem declarari: fenfus: At cum dixerit é dv, Commo¬
difime feparatur hæc pars a contextu præcedentium.
Jam & doxologia, quæ accinitur in Epiftola ad Roma¬
nos, fimiliter incipit ab articulo prepofitivo 14 xa} du¬
vapeyw & ceetera : iifdem verbis orditurdoxologia, que
claudit caput Epiftola:ad Ephefios tertium. Nec quem¬
quam moveat quod in evaoyyré¢ fubauditur verbum fub¬
ftantivum ft, velef, cum id ſolenne fit in Sacris Lit¬
teris, ut in cantico Zacharie: Benedictus Dominus Dens
Iſraël. Et: Beneditta tu in mulieribus. Item Paulus:
Benediétus Deus & Pater Domini noftri Feſu Chriſti, Si¬
militer Petrus: Benedithus Pater Domini nofiri Jefu Chri¬
fi. In Pfalmis quoties: hæc fermonis forma occurrit?
Hoc igitur cum pene fit proprium doxologiæ ſubau¬
dire verbum , hîc non Oportet videri novum, Ad
hæc annotatum eft hoc in fcriptis beati Pauli, quod
aliquoties in medio fermonis curfu veluti raptus orat,
autadorat, aut gratias agit, aut glorificat Deum, præ¬
fertim ubi commemoratum eft aliquid de myfteriis
adorandis, aut ineffabili bonitate Dei, Cujufmodi, pra:
ter duo loca, qua modo indicavimus > eft & illtd ad”
Roman, St O altitudo divitiarum &c. Hujufmodi clau¬
fule