OCR
à 2 > I intueri? Neque enim tantum diſcriminis eſtinter Daaie-| À lem & Angelum, quantuminter Deam & Virturesillas. Verum ne nos plas quam fat eft his miraculis immorantes veitros animosin {tuporem adigamus, age ad initium hiftoria convertamur, humilioribus enarrationibusveftrosanimosad ejus intelligentiam adducentes. Er factum eff anno quo mortuns eff Oxras Rex. Oper pretium eft inquirere primum, qua gratia Propheta nobis tempus defignarit: Neque enim hoc fortuito temereve facit. Nam Prophetarum ora Dei funtos: Tale veroosnihil dixerit obiter & extrarem. Ne igiturnos obiter & aliudagentes audiamus. Etenim fi hiqui fodiunt metalla, ne minima quidem fruftula praetereunt, verum ubi nacti fuefintaliquam venam auri, meatus omnesexacte circumfpiciunt, multo magis hoc facere nosoportet in Scripturis. Et tamen in metallis difficile eft invenire quod venantur. Etenim quum &metalla fint terra, &aurum nihil aliud fitquam terra, ipfà quogue nature commuhio fimilitudoque cxlat afpectum corum quæ quæruntur. Attamen ne fic quidem defiftunt ili, fedomnem adhibent diligentiam, etiam {i pofteaquam infpexerint, fciant quid vere fitterra, quidverefitaurum. In Scripturis autem non efteadem ratio? Néqueenim proponitur aurum terre commixtum, fed purum eft aurum , Eloguia, inquit, Dei pura, argentum igni exploratum , probatum terræ. Siquidem Scripturæ non furt metalla que indigeant operariis, [fed thefaurum præbent paratum iis qui queerunt opes in ipfis reconditas. Satis eft enim introfpexiffe, ut omni expleti fructu difcedatis, fatis eft tantum aperuiffe, ut illico videas gemmarum fplendorum. Fiac autem mihi non temere di&a ſunt, neque fortuito produxi fermonem, fed obid quod funt homines quidam opifices, qui pofteaquam facros libros in manus fumpferint , deinde repererint vel annorum numerum pofitum, vel nominum recenfionem, illico prætercurrunt, & incufantibus refpondent , nomina tantum funt, neque quicquam habent utilitatis. Quid ais? Deusloquitur, &tuaudesdicere, nulla eft dictorum utilitas ? Etenim fad nudam Scripturam afpexcris tantum, dic mihi, nonne refiftes cum ftudio, repofitafque fcrutaberisopes? Sed quidloquor de temporibus & nominibus titulifque, difce quantum valeat unius tantum literulæadjećtio, ac define tota contemnerenomina. Patriarcha nofter Abraham, nofter enim potiuseft' quam Fudeorum, hic prius dictus eft Abram, quod interpretatum fonat, tranfitorem, pott hc yeronomine commutato dictus Abraham , pater factus omnium gentium, & unicum elementum adjectum, tantum principatum vindicavit jafto. Quemadmodum enim Reges praefectis fuis aureas porrigunt tabellas principatus fignum, fic & Deus jufto illi honoris fignum dedit litteram. Verum de nominibus alio tempore differam. Quantus autem fit fructus fi cognofcatur , rurfum quantum damnum fi ignoretur , aperiendum eft. Ac primum quidem id a rebus temporariis demonftrabo, ‘Teftamenta tabulaeque de nuptiis, de debitis, deque reliquis contraétibus , nifi in frontifpicio Confulum annos habeant præfcriptos, nullam ex fefe vim habent. Hoc eft enim quod illis robur addit, hoc eft quod controverfias dirimit, hoc quoda lite liberat, hoc quod ex immicisfacitamicos. Proinde qui taliadefcribunt, non aliter quam lucerna in candelabro poni folet, fic in frontifpicio litterarum, addunt Confulum nomina, ut omnibus que fubjiciuntur, praluceant : Que fi fuftuleris, lumen fuftuleris , omniaque tenebris multaque turbatione compleveris. Propterea, omne dati acceptique negotium fiye cum amicis five inimicis, fiye cum famulis, five cum procuratoribus & ceconomisagatur, hac eget cautione; & ubique menfes, annos ac dies fubfcribimus. Quod fi tantum valetcares innegotiis temporalibus, in fpiritualibus multo amplius profuerit. Siquidem hoc declarat prophetias effe prophetias. Neque enim aliud quicquam eft prophetia quam rerum futurarum enarratio. Proinde qui nefcit tempora corum gaze dicta funt queve evenerunt, quis poterit homini contentiofo demonftrare prophetie certitudinem ? Hinc nobis & adverfis gentes certamina contentionefque , To quum noftra demonftramusantiquiora, quam que apud illos habentur : hinc nobis adverfum Fudeos infelices multisopuseft demonftrationibus ad evincendam veritatem. Adverfus Fidos inquam infelices acmiféros, qui ob temporum ignorantiam in graviftimum errorem prolp ſunt. Nam fi audiffent Patriarcham dicentem : Non deficiet princeps ex Juda » neque dux de femoribus ejus, donec venerit cui vepofitum efi: Sique obfervaffent exacta diligentia adventus Dominici tempora, nonincidiffent in Antichriftum a Chrifto dilapfi. Quemadmodum & ip Chriſtus eis prædixit : Ego veni in nomine Patris mei, & non recepiſtis me, Si venerit alius innomine fuo, illun recipietés. Widifti quantus error inciderit ex mfcitiatemporum. Tantam igitur utilitatem ne negligas, Quemadmodum in agris termini columnzquenon finunt arya confundi , fic tempora non finunt confundi res geſtas, fed dum dirimuntaliasabaliis, &inordnemcongruentem digerunt, multa nosliberant turbatione. | Operze pretium igitur eft exponere vobis quis fuerit hicOzias, & quotempore regnarit, & quibusimperarit, & quanto tempore durarit illius principatus, poftremo quomodo vitam finierit. Imo potius jam filendum eft; co quod neceffe fitinimmenfum hiftoriarum pelagus orationem folvere. Qui vero pertalemare funt iter facturi, neceffe eft non fatigatis fed integris remigibus viam capeffant. Nam hanc ob caufam paffim per mare portus infuleeque pofite flint, ut & gubernator & vector refocillentur, hic quidem remo depofito, ille vero exfurgens a clavo. Hisde caufis &diverforia cauponæque ubique per viasexcogitatæ funt, ut jumenta fimul cum viatoribusa labore recreentur. Eoque & do&rine fermoni, filentii tempus preefinitum eft, utneque nos ipfosdeteramus verborum multitudine , neque vos delaffemus. Atque hac tempora novit Solomon dicens, Tempus tacendi tempus loquendi. Sit igitur no~ bis tempustacendi, quo detur & præceptori tempusloquendi. Nam que nos afferimus, fimilia funt vino quod recens e lacu hauftum eft: qua vero dicuntur ab illo, fimilia funt vino, quod quoniam vetuftatem feniumque collegit, multam adfert tum utilitatem tum vim us qui \opus habent: Nobifque accidit hodie illud Euangelii, Poft deterius vinum id quod melius eft infertur. Et quemadmodum illud vinum non vitis genuerat, fed virtus Jeſu Chriſti fecerat: Ita & hujus fermonem non hu‘mana profundit cogitatio, fed Spiritus fancti gratia. ‘Quoniam igitur hujus liquoris fluxus copiofus eft &{piritualis, ftudiofe excipiamus, caute fervemus, utaffiFonts 5 ‘hac largitus et, cui gloria, honor & imperium cum | Domino noftro Jefu Chrifto fan@oque Spiritu nunc & \femper, &infeculafeculorum, Amen. | EJuspem In PRIMUM LIBRUM PARA| IPOMENON, Ubi dicitur , Elatum eſt cor Oziæ, deque modefiia, tum quod hominem virtute preditumnon oporteat effe confidentem , demigque quantum malum fit arrogantia. TBO} ME TOE IOAN IO Enediétus Deus, & noftra quoque ætas progerminat martyres , & nobis hoc honoris contulit Dei dignatio, ur confpiceremus homines occidi pro Chrifto, homines qui facro fanguine diftillant, Ecclefiam univerfamirrigante : Sanguine inquam diftillantes, Dæmonibus quidem terrifico , Angelis vero defiderabili,. nobis porro falutari: Largita eft nobis hoc Dei dignatio, ut fpe€taremus pro pietate belligerantes , vincentes, coronatos. Neque yero folum contigit hac f{petare, verum ctiam athletarum corpora accipere. Ac nunc quidem victores illos, & corona infignes apud nos habemus. Sed in praefentia de martyribus fermonem referyemus martyrumemulatori, mibique vobifcum communi doGori. Ipfi vero nune de Oxia differemus , jam pridem debitum zs alienum dinumerantes, diuturnofque audi endi nixus folyentes. Nam parturit, fat; fcio, unufquilque