Page 66 [66]
à
2
>
I
intueri? Neque enim tantum diſcriminis eſtinter Daaie-| À
lem & Angelum, quantuminter Deam & Virturesillas.
Verum ne nos plas quam fat eft his miraculis immoran¬
tes veitros animosin {tuporem adigamus, age ad initium
hiftoria convertamur, humilioribus enarrationibusve¬
ftrosanimosad ejus intelligentiam adducentes. Er factum
eff anno quo mortuns eff Oxras Rex. Oper pretium eft in¬
quirere primum, qua gratia Propheta nobis tempus de¬
fignarit: Neque enim hoc fortuito temereve facit. Nam
Prophetarum ora Dei funtos: Tale veroosnihil dixerit
obiter & extrarem. Ne igiturnos obiter & aliudagen¬
tes audiamus. Etenim fi hiqui fodiunt metalla, ne mini¬
ma quidem fruftula praetereunt, verum ubi nacti fue¬
fintaliquam venam auri, meatus omnesexacte circum¬
fpiciunt, multo magis hoc facere nosoportet in Scri¬
pturis. Et tamen in metallis difficile eft invenire quod
venantur. Etenim quum &metalla fint terra, &aurum
nihil aliud fitquam terra, ipfà quogue nature commu¬
hio fimilitudoque cxlat afpectum corum quæ quærun¬
tur. Attamen ne fic quidem defiftunt ili, fedomnem
adhibent diligentiam, etiam {i pofteaquam infpexerint,
fciant quid vere fitterra, quidverefitaurum. In Scri¬
pturis autem non efteadem ratio? Néqueenim propo¬
nitur aurum terre commixtum, fed purum eft aurum ,
Eloguia, inquit, Dei pura, argentum igni exploratum ,
probatum terræ. Siquidem Scripturæ non furt metalla
que indigeant operariis, [fed thefaurum præbent para¬
tum iis qui queerunt opes in ipfis reconditas. Satis eft
enim introfpexiffe, ut omni expleti fructu difcedatis,
fatis eft tantum aperuiffe, ut illico videas gemmarum
fplendorum. Fiac autem mihi non temere di&a ſunt,
neque fortuito produxi fermonem, fed obid quod funt
homines quidam opifices, qui pofteaquam facros libros
in manus fumpferint , deinde repererint vel annorum
numerum pofitum, vel nominum recenfionem, illico
prætercurrunt, & incufantibus refpondent , nomina
tantum funt, neque quicquam habent utilitatis. Quid
ais? Deusloquitur, &tuaudesdicere, nulla eft dicto¬
rum utilitas ? Etenim fad nudam Scripturam afpexcris
tantum, dic mihi, nonne refiftes cum ftudio, repofi¬
tafque fcrutaberisopes? Sed quidloquor de temporibus
& nominibus titulifque, difce quantum valeat unius tan¬
tum literulæadjećtio, ac define tota contemnerenomi¬
na. Patriarcha nofter Abraham, nofter enim potiuseft'
quam Fudeorum, hic prius dictus eft Abram, quod in¬
terpretatum fonat, tranfitorem, pott hc yeronomine
commutato dictus Abraham , pater factus omnium gen¬
tium, & unicum elementum adjectum, tantum prin¬
cipatum vindicavit jafto. Quemadmodum enim Re¬
ges praefectis fuis aureas porrigunt tabellas principatus
fignum, fic & Deus jufto illi honoris fignum dedit lit¬
teram. Verum de nominibus alio tempore differam.
Quantus autem fit fructus fi cognofcatur , rurfum
quantum damnum fi ignoretur , aperiendum eft. Ac
primum quidem id a rebus temporariis demonftrabo,
‘Teftamenta tabulaeque de nuptiis, de debitis, deque
reliquis contraétibus , nifi in frontifpicio Confulum
annos habeant præfcriptos, nullam ex fefe vim habent.
Hoc eft enim quod illis robur addit, hoc eft quod con¬
troverfias dirimit, hoc quoda lite liberat, hoc quod ex
immicisfacitamicos. Proinde qui taliadefcribunt, non
aliter quam lucerna in candelabro poni folet, fic in fron¬
tifpicio litterarum, addunt Confulum nomina, ut omni¬
bus que fubjiciuntur, praluceant : Que fi fuftuleris,
lumen fuftuleris , omniaque tenebris multaque turba¬
tione compleveris. Propterea, omne dati acceptique
negotium fiye cum amicis five inimicis, fiye cum famu¬
lis, five cum procuratoribus & ceconomisagatur, hac
eget cautione; & ubique menfes, annos ac dies fub¬
fcribimus. Quod fi tantum valetcares innegotiis tem¬
poralibus, in fpiritualibus multo amplius profuerit.
Siquidem hoc declarat prophetias effe prophetias. Ne¬
que enim aliud quicquam eft prophetia quam rerum fu¬
turarum enarratio. Proinde qui nefcit tempora corum
gaze dicta funt queve evenerunt, quis poterit homini
contentiofo demonftrare prophetie certitudinem ? Hinc
nobis & adverfis gentes certamina contentionefque ,
To
quum noftra demonftramusantiquiora, quam que apud
illos habentur : hinc nobis adverfum Fudeos infelices
multisopuseft demonftrationibus ad evincendam verita¬
tem. Adverfus Fidos inquam infelices acmiféros, qui
ob temporum ignorantiam in graviftimum errorem pro¬
lp ſunt. Nam fi audiffent Patriarcham dicentem :
Non deficiet princeps ex Juda » neque dux de femoribus ejus,
donec venerit cui vepofitum efi: Sique obfervaffent exacta
diligentia adventus Dominici tempora, nonincidiffent
in Antichriftum a Chrifto dilapfi. Quemadmodum &
ip Chriſtus eis prædixit : Ego veni in nomine Patris mei,
& non recepiſtis me, Si venerit alius innomine fuo, illun
recipietés. Widifti quantus error inciderit ex mfcitiatem¬
porum. Tantam igitur utilitatem ne negligas, Quem¬
admodum in agris termini columnzquenon finunt arya
confundi , fic tempora non finunt confundi res geſtas,
fed dum dirimuntaliasabaliis, &inordnemcongruen¬
tem digerunt, multa nosliberant turbatione. |
Operze pretium igitur eft exponere vobis quis fuerit
hicOzias, & quotempore regnarit, & quibusimpera¬
rit, & quanto tempore durarit illius principatus, po¬
ftremo quomodo vitam finierit. Imo potius jam filen¬
dum eft; co quod neceffe fitinimmenfum hiftoriarum
pelagus orationem folvere. Qui vero pertalemare funt
iter facturi, neceffe eft non fatigatis fed integris remi¬
gibus viam capeffant. Nam hanc ob caufam paffim per
mare portus infuleeque pofite flint, ut & gubernator &
vector refocillentur, hic quidem remo depofito, ille
vero exfurgens a clavo. Hisde caufis &diverforia cau¬
ponæque ubique per viasexcogitatæ funt, ut jumenta
fimul cum viatoribusa labore recreentur. Eoque & do¬
&rine fermoni, filentii tempus preefinitum eft, utne¬
que nos ipfosdeteramus verborum multitudine , neque
vos delaffemus. Atque hac tempora novit Solomon di¬
cens, Tempus tacendi tempus loquendi. Sit igitur no~
bis tempustacendi, quo detur & præceptori tempuslo¬
quendi. Nam que nos afferimus, fimilia funt vino quod
recens e lacu hauftum eft: qua vero dicuntur ab illo,
fimilia funt vino, quod quoniam vetuftatem feniumque
collegit, multam adfert tum utilitatem tum vim us qui
\opus habent: Nobifque accidit hodie illud Euangelii,
Poft deterius vinum id quod melius eft infertur. Et
quemadmodum illud vinum non vitis genuerat, fed vir¬
tus Jeſu Chriſti fecerat: Ita & hujus fermonem non hu¬
‘mana profundit cogitatio, fed Spiritus fancti gratia.
‘Quoniam igitur hujus liquoris fluxus copiofus eft &{pi¬
ritualis, ftudiofe excipiamus, caute fervemus, utaffi¬
Fonts
5
‘hac largitus et, cui gloria, honor & imperium cum
| Domino noftro Jefu Chrifto fan@oque Spiritu nunc &
\femper, &infeculafeculorum, Amen.
| EJuspem In PRIMUM LIBRUM PARA¬
| IPOMENON,
Ubi dicitur , Elatum eſt cor Oziæ, deque mode¬
fiia, tum quod hominem virtute preditumnon
oporteat effe confidentem , demigque quantum ma¬
lum fit arrogantia.
TBO} ME TOE IOAN IO
Enediétus Deus, & noftra quoque ætas progermi¬
nat martyres , & nobis hoc honoris contulit Dei
dignatio, ur confpiceremus homines occidi pro Chri¬
fto, homines qui facro fanguine diftillant, Ecclefiam
univerfamirrigante : Sanguine inquam diftillantes, Dæ¬
monibus quidem terrifico , Angelis vero defiderabili,.
nobis porro falutari: Largita eft nobis hoc Dei digna¬
tio, ut fpe€taremus pro pietate belligerantes , vincentes,
coronatos. Neque yero folum contigit hac f{petare, ve¬
rum ctiam athletarum corpora accipere. Ac nunc qui¬
dem victores illos, & corona infignes apud nos habemus.
Sed in praefentia de martyribus fermonem referyemus
martyrumemulatori, mibique vobifcum communi do¬
Gori. Ipfi vero nune de Oxia differemus , jam pridem
debitum zs alienum dinumerantes, diuturnofque audi¬
endi nixus folyentes. Nam parturit, fat; fcio, unufquil¬
que
¬