Page 51 [51]
73 C oante TIO
pompam ftrepitumque, exitinétum marcidumque fa¬
Gum. Ubique cinis, ubiquefavilla, & pulvis, lamen¬
ta & luétus nemine fuccurrente, neque femelegreffam
animam poftea revocante. Tunc declaratur quid poflit
aurum, quid poffint copiofædivitiæ. Siquidem ex tam
frequenti famulitio nudus abdugtus et& folus, nihil ex
tanta beneficentia fecum ferrevalens, feddefertus, in¬
defenfiis ac negleétus: nullus eorum qui prius auxilia¬
bantur,aderat, erepturusa poenaacfupplicio, fed ab
illis omnibus divulfus, {olus in fe recepitutilla non fe¬
renda {upplicia fuftineret. Vere omnis caro fenum, &
omnis gloria hominis tanqnam flos graminis: exarnit gramen
C> flos decidit, fed verbum Domini manet i aternum. Ve¬
nit mors & exftin&a funt illa omnia : Necaliter quam
captivum arreptum fic illum abduxit demiflis oculis,
pudore plenum, non audentem hifcere, trementem ,
pavidum, perinde quafi in (omnis univerfisillis deliciis
fruitus fuiffet. Ac poft hecfupplex dives factus eft pau¬
peti, atquenuncilliusegermenta, illitis quidudumefu¬
riebat, illius qui canum roftris objectus jacebat. Brevi¬
ter, res commutata funt, univerfi cognoverunt uter fue¬
rit dives, uter pauper,quodque Lazarus quidem omnium
fucrit opulentiffimus, ille contvaomnium pauperrimus.
Quemadmodum enim Aétores in Scena, Regum ac
Ducum perfonas, item MedicorumacRhetorum, So¬
phiftarum ac Militumaflumentes ingrediuntur, quum
iph nihil horum fint: fic fane & in preefenti vita, pau¬
pertas ac divitiæ nihil aliud fùnt quam perfonæ. Sicut
igitur in theatro fedens, fiquemvideris, exhisqui ex¬
tra Scenam pedibusingrediuntur, perfonam geftantem
Regis, non judicas cum beatum, neque Regem effe
credis, imo nec ipſe optaris eſſe talis, fed quum fcias
quod fit quifpiam ex his qui verfantur in foro, funium
opifex, aut faber ærarius, aut aliud quicquam tale,
non judicas illum beatum ob perfonam aut ob veitem
ad talosdemifam, nequeex hifcerebus æftimasillorum
vitam, fed defpuis potius illum ob aliam utilitatem ; Sic
fane & hic, velutin theatro videlicet in mundo fedens
& in {cena ludentesfpeétans , ubi videriscomplures di¬
vites , ne putes vere divites effe, feddivitum obtectos
perfonis. Nam quemadmodum ille qui in fcena Regem
aut belli ducem agit, frequenter cftfamuluseorum qui
ficus aut botros vendunt in foro: Itidem & hic diyes
crebro pauperior eft omnibus. Quod fi detraxeris illi
perſonam, fi confcientiam explices & ingrediaris ani¬
mum, multam illic offendes virtutis inopiam, compe¬
riefque omnium hominum abje&ifimum. Quemadmo¬
dum enim inſtante vefpera , digrefifque qui confede¬
rant, ubi fuerint e theatro egreffi habitumque fabule
depofuerint, quiprius Reges ac Duceseffe videbantur ,
poft apparenthoc quod funt ; Itafane & nunc poftquam
diyitiarum paupertati(que perfonas depofuerint ,, omnes
illuc profeéti, atque ‘ex folis operibusjudicati , decla¬
rant qui vere fintdivites, quivere pauperes, qui hono¬
rati & qui humiles. Itaque frequenter fit, ut quihic in
divitum numero fuerit, illic reperiatur omnium pau¬
perrimus, id quod accidit huic diviti. Nam fimulatque
incubuerat vefpera , hoc elt, mors , eque præfentis vitæ
theatro egreffus cft, perfonamque depoluit, viſus eft
illic omnium effe pauperrimus, adeo vero pauper, ut
ne guttam quidem aqua haberet in ſua poteſtate, ſed
pro hac rogaret, neque quod petebat confequi potue¬
rit. Quid hac paupertate pauperiùs effe poflet? Sublatis
inftillet ori meo. Vides quanta fitafflictio ? Quum proxi¬
mus effet Lazarus, præteribat , nunc quum procul abfit,
invocat: quem frequenter ingrediens & egrediens non
videbat, hune procul femotum diligenter afpicit. Sed
quam ob caufam illum intuetur? Frequenter dixerat dis
yesifte: Quorfum mihi opus pietateac virtute? cunéta
mihi velut ¢ forte affluant , multa fruor profperitate,
nihil faftineo rerum inopinatarum , quatn ob rem expe¬
to virtutem? Hic pauper qui jufte pieque vivit, innume¬
Eco Ur oND. w A, 74,
illi quod malitia repofita fit ultio; contra honor & co¬
rona laboribus pro pietate {ufceptis, Non propter hoc
folum autem vidit illum, fed ut quae paffùs fuiffet pau¬
per, hæc nunc & dives pateretur multo gravius, Quem¬
admodum enim illi moleftiorem reddidit cruciatum,
quod in veftibulo divitis jacebat , quod videret aliena
commoda: fic & huic graviorem reddidit cruciatum y,
quodin gehenna jaceret, quod Lazari videret delicias,
quo non ſolum natura fuppliciorum, yerum etiam com¬
paratione honorisillius intolerabiliorem haberet crucia¬
tum. Et quemadmodum Adam € paradiſo ejeétum e re¬
gione paradifi habitare juflit Deus; utafliduus confpe¬
ſum expulfionis e bonis. Ita fane & hunc e regione
Lazari conftituit, quoviderct quibus bonis {feipfum pria
vaflet. Mifi tibi; inquit, in veftibulo Lazarum, ut tibi
ad virtutem dotor ellet; doétrinæque materias cona
tempfiftilucrum,noluifti ad'quod oportuit uti falutis oc¬
cafionc, utere pofthac illo ad majoris cruciatus fuppli¬
ciique materiam.
Ex his diſcimus, quod omnes qui a nobis funt contua
meliis &injuriisaffećti, tuncante faciem noftram ftatu¬
entur. Quanquam hic nihil a divite accepitinjuriæ ,ne¬
que enim illius pecuniasufurparat dives, fed {uas nonim¬
partivit. Quod fi is qui fuanon impartiit, accufatorem
rapuerit, quam veniam confequetur , undique ipfam
circumftantibus quos affecit injuria? Non enim illic opus
erit teftibus, neque accufatoribus, neque probationi¬
bus, neque fignis, verum ipfæ per fe restales, quales
eas geflimus, ante oculos noftros apparebunt. Ecce
enim, inquit, homo & operacjus. Siquidem & hoc ra¬
pina eft, nonimpartiridetuis tacultatibus. Ac fortaflis
vobis mirum videtùr effe quod dico, verum ne miremi=
ni, teftimonium enim vobis e divinis Scripturis profe¬
ram dicens, quod non ſolum rapere aliena, verumetiam
tua non impartire ceteris, &rapina fit, &fraudatio, &
{poliatio. Itaque Dominus Frdzos accufans per Prophe¬
{tam dicit : Produxit terra proventum fuum y € non in¬
Quoniam, inquit, oblationes folitas non dediftis, rapu¬
iftis ea quæ funt pauperis. Hoc autem dicit, declarans
divitibus quod res pauperum poffident, etiamfi paterna
heereditate obvenerint, ctiamfiundecunque aliundecol¬
legerint pecunias. Acrurfum alibi dicit : Me fpolies vi¬
tam panperis qui vero ſpoliat alienatollir i Nam ſpoliatio
quædam dicitur, quumaliena accepta detinemus. Pro¬
pter hoc igitur difcamus, quod quoties eleemofynam non
preeftiterimus, pari cum his qui fpoliant {upplicio af:
ciemur; heriles enim pecuniz funt undecunque tas col¬
legerimus, & ideo tibi plura poflidere conceffit Deus,
non utin fcortationes, temulentiam, ingluviem, inve¬
ftes fumptuofas, aliamque mollitiem confumeres, fed
ut ca diftribucres egentibus. Quemadmodum enim re¬
ceptor quifpiam qui Regias pecuniasaccepit; fi negle¬
xerit hos quibus juflus eft diftribuere , inque proprias
confumplerit delicias, poenas dat ac perditur: ita {ane
& divesreceptor quifpiameft pecuniatum, que paupe¬
ribus diftribui debebant. Itaque quum in mandatis ha¬
beat, eas diftribuere fuis conifervis egentibus ; fi quid
amplius quam poftulet neceffitas in ferplum infumpferit;
graviffimas illic daturus eft posnas. Non énim funtipfus
quee poflidet, fed confervorum illius. Parcamus igitur
iis tanquam alienis, ut fant noftra. Quomodo dutem il¬
lisparcemustanquam alienis? Si illas non inufus fuper¬
vacuos infumpferimus, fed pauperummanibus imparti
verimus: Etiamfi fucrisopulentus, fed plus quam opus
eft'infumpferis; rationem reddes pecuniarum tibi cre¬
ditarum. Hocidem fitin magnatum ædibus; multi {fuas
ipforum apothecas famulis fuis commiferunt, verum illi.
quibus comimifte fant, fervant que tradita funt, nec
abutunturcomimiflis, verum ubi jufferit dominus; diftri¬
buunt. Hoc tu quoque ficito. Etenim accepifti plura
ceteris, non ut eafolusconfumis, fedut corum cateris
bonus fias difpenfator. |
Opere pretium autem fuerit & illud confiderare:
Tom. VEL LI E 3 Quid