Page 100 [100]
163
que reputans , quam arduam rem moliretur, poftea
quam oftento eft animus additus: Eamus, mquıt, 77o
Deorum oftenta , quo inimicorum iniquitas vocat , Ja¬
ta efko alea, Plutarchus In Apophthegmatis ad hunc
modum dixifle refert : Hs dveiQdo nvEG 5 1.€. Omnis
jatta fit alea. Ad quod alludens Lucanus:
— cadat alea fati,
Alterutrum merfura caput. i
Plutarchus in vita Coriolani, extremam aleam in cun¬
dem fenfum ufurpaffe videtur , d'arte Eggarov nvCoy &¬
dials, 1. e. Velut extrema jatta alea.
Ttem Petronius Arbiter:
udice fortuna cadat alea. D
M. Tulliuslibro De divinatione 11. Non perfpicitis aleam
quandam ineffe hoftiis diligendis, prafertim, quam res ipfa
doceat. Quum enim triftipima exta fine capite fuerint,
quibus nihil videtnr cfe dirins, proxima hoftia litatur ſape
ulcherrime. HicTullius alcam dixit, cafum. Prover¬
E defumptum videtur ex Menandro : nam Athe¬
neus libro decimo tertio , hæc citat illius carmina e
comoedia que inferibitur Arrhephorus , five Tibici¬
i OÙ papas tay voud Eyd TTY xanm my Biov.
Tedd D abs, do TIS aI RYNO Vi yapay,
i. c. Siquidem fapis, ne conjugem unquam duxeris.
Duxi ipſe , proinde faadeo ne duxeris.
Huic alter refpondet: ;
Acdoywhioy T TEFYUA, divessiha xv6@.
i c. Decreta res eft, efto jatha hac alea. i
Græci verfus apud w nonnihil corrupti funt
{cribarum infcitia. Sed nullo negocio poflunt reftitui.
Sic enim {criptos primum arbitror :
Ov gapis ei voud EXIS Ye xanima Tm Bioy y
Tegounno À TDI, d\o TOES TOY pi Jay
Nud oo mad.
Plato vitam humanam, tefte Plutarcho , fimilem effe
dixit alearum ludo , in quo & jacere oporteat accom¬
moda, & iis qua ceciderunt, recte uti. Quid cadat,
id fortune in manu eft : diftribuere vero recte, que
Forte ceciderunt, id in nobis fitum eft. Quiam collatio¬
nem imitatus fuifle videtur Terentius in Adelphis.
XXXI. Vela ventis permittere.
Neque diſſimili figura dixit Quintilianus in præfa¬
tione Inftitutionum Oratoriarum : Permittamus vela
wentis, © oram folventibus bene precemur|, h. e. editio¬
nis ancipitem eventum utcunque cadet experiamur.
Simillimum cft illud apud Senecam in Agamemnone ;
Fluthibus dedi ratem , h. e. rem fortunæ arbitrio com¬
mili. Theognis:
Otvexa vu OépouecTæ nol’ iste AG xo Bardwre.
i.e. Quare nunc ferimur tendentes carbafa vente.
Venufte Græcis mais Oéecdu dicitur, qui toto pe¬
&ore fummoque conatu rapitur ad aliquid. Tta Plutar¬
chus in Catone Seniore de Scipione. Hunc Cato re¬
prehendebat quod largitione corrumperet. Scipio re¬
fpondit , fibi non opus che quæftore nimium diligen¬
ti, quum ipfe aduaisG, i. e. plenis velis ad bellum ra¬
peretur. Ovidius:
Et quontam magno feror equore, plenaque ventis
Vela dedi.
XXXIV. Sub omni lapide fcorpins dormit.
Tr zun Nw cram «dd, i. €. Sub omni lapide
feorpius dormit , aut ut metri quoque ratio fervetur ; eft
enim anapafticus dimeter :
Eft ſub lapide (corpias omni.
1 Admonet adagium cavendum effe, ne quis apud-ca¬
ptiofos & calumniofos temere loquatur : quicquid enim
1 Itaexponit hoc adagium Eraſmus, quaſi ſcriptum fit, Cave a
lapide fub quo fcorpius dormit : ut videlicet admoneat proverbium ,
Cave ne apud captiofos & calumniofos temere loquaris. Atqui ef
fertur alio modo proverbium, ut videmus: ifto videlicet, S#b omni
lapide fcorpius dormit. Quod qui dicit, non monet ut caveamus a
fcorpio (quis.enim taliadmonitione opus habet?) fed monet Palm
& ſub omñi ſaxorum genere ſcorpios folere latitare: cogitandum
relinguens, omne faxi genus fufpeétum nobis effe debere. Videtur
itaque hec proverbialis allegoria, S4O omni lapidum genere feor¬
ERASMI 164
{corpios folere fub faxis cubitare, qua fi quis tollat in¬
cautius, fit ut i€tus vulnus accipiat. * Conveniet & in
morofos, qui quidvis caufari folent : vel in pigros, qui
frivola quædam prætexentes fuffugiunt laborem. Ari¬
ftophanes w GecuoQoere ks ous ‘
TL rapouiaw d\ maya
2 Tl) medad, Vz Ma TAYT TS
Xp un Icann parso PATE
i.e. Sermo mi vetus probatur ,
Nam decet lapide fab omni
Mordeatne Rbetor, obfervare.
Nicandri commentator, hunc fenarium citat ex capti¬
yis Sophoclis :
i Ev maun gdo Te opm G Dpxpsai Aw.
i.e, Etenim fub omni lapide ftorpins excubat.
Hoc eft, nihil tutum, & omnia cavenda.
XXXV. Afinas ad lyram.
OyG aveas , fubaudi dxpoarte , i. €. Afin lyre au:
feultator. In cos, qui propter imperitiam nullo funtju¬
dicio, crafhfque auribus. Hunc titulum proverbialem
M. VarroSatyræ fuæ cuidam indidit. Ejufdem apud
Gellium exftant haec verba è Satyra, cui titulus, Te¬
ftamentum : Si quis mihi filins nnas , plurefve in decem
menfibus gignuntur : fi erunt dvos AUpus, 1. €: afint ad ly¬
ram, exheredes funto : aves pas , appellat indociles bo¬
narum artium , atque intractabiles. Divus Hicrony¬
mus ad Marcellam : Quos ego cum poſſem meo jure con¬
temnere , afino quippe lyra fuperfine canit ; tamen ne nos
ſuperbia, ut facere folent , arguant. Et idem adverfus
Vigilantium : Quanquam fiulte faciam , magiftro cun
torum magiftros querere, © ci modum imponere, qui lo¬
qui nefcit, & tacere non poteſt. Verum eft illud apud
Gracos proverbium , ©? nvpac. Lucianus de his qui
mercede ferviunt: Ti P 1910 dan Avpw % dv; 1. €.
Quid enim commercii , quod dict folet , afino cum bra?
Idem adverfus indotum : A'® vG- Aupas uses xVOv
mo åw, LE. Sed afinas lyram audis , auriculas movens:
Unde & hoc pacto effertur adagium : OVO m dm
uay , i.e. Afinus auriculas movens. Rurfum ad hune
modum: Oe ns tiee pod, dJ Ts dm cali. 1. E,
Afino quidam narrabat fabulam , at ille anriculas move=
bat. În cos, qui cum nihil intelligant, tamen perin¬
de quafi nihil non intelligant , ita nutibus alludunt,
aut arrident dicentibus. Eft autem afino naturale , fub¬
inde movere auriculas, veluti fignificanti, fe jam intel¬
ligere ,cum nihil ctiam audierit. Aliquando referuntad
afinum non aufcultantem lyram, fed 1pfum canere co¬
antem. Lucianus: Ka poni dore adn % of Cpas eveu Sea
ry» VO ewrornvesCuy asi, 1.€. Maxime fe quando cantt,
pius dormit', hunc fenfum aperte præ fe ferre : Omni in loco re¬
periuntur dolofi homines: nullum eft hominum genus cui non ad¬
mixti fint aliqui fraudulenti : inter omnes homines , cujuicunque
conditionis fint, infidiofi & fallaces aliqui reperiuntur, At fi velimus
in præcepti formam fenfum hujus adagii redigere, ita licebit expli¬
care: Nulli homini incognito fidendum, nihilo magis quam ulli‘la¬
pidi temere inſidendum : ne forte fub.eo fcorpius latens, & qui velu¬
ti fit in infidiis ( broraiaoynoes , ait Nicander) ex fuis latebris fens
fim prorepat, & incautam pone feriat. H. Stephanus. |
1 Hoc ert magis abuti quam uti adagio. Nam quum hec verba
veram & utilem admonitionem habeant, ubique effe è fraudibus&
infidiis periculum: fi exponamus ea de morofis aut pigrishominibus,
vanum nefcio cujus periculi metum in excufationem ftulte proferen¬
tibus, ferium di&um veluti in jocum convertemus, ac plane facie¬
mus hoc proverbium fimile illi, Quid fo coelam ruat? H. Ste¬
phanus.
2 Taw marestr ims Aldo op mevrizs Xpnyon dany pare arpin | Ani¬
illa verba que Erafmus modo attulit, quam ad ea que illis adjun¬
guntur in Scholio: id enimintegrum ita quidam proferunt, bro Tay¬
7) alba 02027106 ede Quadosto wh ce duzy: alii, quorum eft Atheneus»
fic: bro mot) Abn cxoemies o sraipe imodderey’ Opbcev wh ve Bary: a
JY apusi mas Smera diros. Hinc autem apparet mendofa effe hoc in
proverbio, vulgata exemplaria Suidæ, quum ibi legatur ita, dd rari
ri Nilo cognito std Qundorio: nam poît Quad esso fententiam manere
imperfeétam , perfpicuum eft: nec dubito quin ille addidiffet wi, of
duny, vel wa ce Bary, ut eft apud Athenxum : cujus tamen vulgata
exemplaria (de. hoc enim admonitumieffe volo) fruftra adieris, ut
hxc verba, & reliqua que modo citavi, invenias: habentur enim in
illa libri ultimi parte, qua in typographicis editionibus defiderantur¬
Hi Stephanus,
papit¬
E
FETE E CTE ATE:
oe