Page 100 [100]
OCR
163 que reputans , quam arduam rem moliretur, poftea quam oftento eft animus additus: Eamus, mquıt, 77o Deorum oftenta , quo inimicorum iniquitas vocat , Jata efko alea, Plutarchus In Apophthegmatis ad hunc modum dixifle refert : Hs dveiQdo nvEG 5 1.€. Omnis jatta fit alea. Ad quod alludens Lucanus: — cadat alea fati, Alterutrum merfura caput. i Plutarchus in vita Coriolani, extremam aleam in cundem fenfum ufurpaffe videtur , d'arte Eggarov nvCoy &dials, 1. e. Velut extrema jatta alea. Ttem Petronius Arbiter: udice fortuna cadat alea. D M. Tulliuslibro De divinatione 11. Non perfpicitis aleam quandam ineffe hoftiis diligendis, prafertim, quam res ipfa doceat. Quum enim triftipima exta fine capite fuerint, quibus nihil videtnr cfe dirins, proxima hoftia litatur ſape ulcherrime. HicTullius alcam dixit, cafum. ProverE defumptum videtur ex Menandro : nam Atheneus libro decimo tertio , hæc citat illius carmina e comoedia que inferibitur Arrhephorus , five Tibicii OÙ papas tay voud Eyd TTY xanm my Biov. Tedd D abs, do TIS aI RYNO Vi yapay, i. c. Siquidem fapis, ne conjugem unquam duxeris. Duxi ipſe , proinde faadeo ne duxeris. Huic alter refpondet: ; Acdoywhioy T TEFYUA, divessiha xv6@. i c. Decreta res eft, efto jatha hac alea. i Græci verfus apud w nonnihil corrupti funt {cribarum infcitia. Sed nullo negocio poflunt reftitui. Sic enim {criptos primum arbitror : Ov gapis ei voud EXIS Ye xanima Tm Bioy y Tegounno À TDI, d\o TOES TOY pi Jay Nud oo mad. Plato vitam humanam, tefte Plutarcho , fimilem effe dixit alearum ludo , in quo & jacere oporteat accommoda, & iis qua ceciderunt, recte uti. Quid cadat, id fortune in manu eft : diftribuere vero recte, que Forte ceciderunt, id in nobis fitum eft. Quiam collationem imitatus fuifle videtur Terentius in Adelphis. XXXI. Vela ventis permittere. Neque diſſimili figura dixit Quintilianus in præfatione Inftitutionum Oratoriarum : Permittamus vela wentis, © oram folventibus bene precemur|, h. e. editionis ancipitem eventum utcunque cadet experiamur. Simillimum cft illud apud Senecam in Agamemnone ; Fluthibus dedi ratem , h. e. rem fortunæ arbitrio commili. Theognis: Otvexa vu OépouecTæ nol’ iste AG xo Bardwre. i.e. Quare nunc ferimur tendentes carbafa vente. Venufte Græcis mais Oéecdu dicitur, qui toto pe&ore fummoque conatu rapitur ad aliquid. Tta Plutarchus in Catone Seniore de Scipione. Hunc Cato reprehendebat quod largitione corrumperet. Scipio refpondit , fibi non opus che quæftore nimium diligenti, quum ipfe aduaisG, i. e. plenis velis ad bellum raperetur. Ovidius: Et quontam magno feror equore, plenaque ventis Vela dedi. XXXIV. Sub omni lapide fcorpins dormit. Tr zun Nw cram «dd, i. €. Sub omni lapide feorpius dormit , aut ut metri quoque ratio fervetur ; eft enim anapafticus dimeter : Eft ſub lapide (corpias omni. 1 Admonet adagium cavendum effe, ne quis apud-captiofos & calumniofos temere loquatur : quicquid enim 1 Itaexponit hoc adagium Eraſmus, quaſi ſcriptum fit, Cave a lapide fub quo fcorpius dormit : ut videlicet admoneat proverbium , Cave ne apud captiofos & calumniofos temere loquaris. Atqui ef fertur alio modo proverbium, ut videmus: ifto videlicet, S#b omni lapide fcorpius dormit. Quod qui dicit, non monet ut caveamus a fcorpio (quis.enim taliadmonitione opus habet?) fed monet Palm & ſub omñi ſaxorum genere ſcorpios folere latitare: cogitandum relinguens, omne faxi genus fufpeétum nobis effe debere. Videtur itaque hec proverbialis allegoria, S4O omni lapidum genere feorERASMI 164 {corpios folere fub faxis cubitare, qua fi quis tollat incautius, fit ut i€tus vulnus accipiat. * Conveniet & in morofos, qui quidvis caufari folent : vel in pigros, qui frivola quædam prætexentes fuffugiunt laborem. Ariftophanes w GecuoQoere ks ous ‘ TL rapouiaw d\ maya 2 Tl) medad, Vz Ma TAYT TS Xp un Icann parso PATE i.e. Sermo mi vetus probatur , Nam decet lapide fab omni Mordeatne Rbetor, obfervare. Nicandri commentator, hunc fenarium citat ex captiyis Sophoclis : i Ev maun gdo Te opm G Dpxpsai Aw. i.e, Etenim fub omni lapide ftorpins excubat. Hoc eft, nihil tutum, & omnia cavenda. XXXV. Afinas ad lyram. OyG aveas , fubaudi dxpoarte , i. €. Afin lyre au: feultator. In cos, qui propter imperitiam nullo funtjudicio, crafhfque auribus. Hunc titulum proverbialem M. VarroSatyræ fuæ cuidam indidit. Ejufdem apud Gellium exftant haec verba è Satyra, cui titulus, Teftamentum : Si quis mihi filins nnas , plurefve in decem menfibus gignuntur : fi erunt dvos AUpus, 1. €: afint ad lyram, exheredes funto : aves pas , appellat indociles bonarum artium , atque intractabiles. Divus Hicronymus ad Marcellam : Quos ego cum poſſem meo jure contemnere , afino quippe lyra fuperfine canit ; tamen ne nos ſuperbia, ut facere folent , arguant. Et idem adverfus Vigilantium : Quanquam fiulte faciam , magiftro cun torum magiftros querere, © ci modum imponere, qui loqui nefcit, & tacere non poteſt. Verum eft illud apud Gracos proverbium , ©? nvpac. Lucianus de his qui mercede ferviunt: Ti P 1910 dan Avpw % dv; 1. €. Quid enim commercii , quod dict folet , afino cum bra? Idem adverfus indotum : A'® vG- Aupas uses xVOv mo åw, LE. Sed afinas lyram audis , auriculas movens: Unde & hoc pacto effertur adagium : OVO m dm uay , i.e. Afinus auriculas movens. Rurfum ad hune modum: Oe ns tiee pod, dJ Ts dm cali. 1. E, Afino quidam narrabat fabulam , at ille anriculas move= bat. În cos, qui cum nihil intelligant, tamen perinde quafi nihil non intelligant , ita nutibus alludunt, aut arrident dicentibus. Eft autem afino naturale , fubinde movere auriculas, veluti fignificanti, fe jam intelligere ,cum nihil ctiam audierit. Aliquando referuntad afinum non aufcultantem lyram, fed 1pfum canere coantem. Lucianus: Ka poni dore adn % of Cpas eveu Sea ry» VO ewrornvesCuy asi, 1.€. Maxime fe quando cantt, pius dormit', hunc fenfum aperte præ fe ferre : Omni in loco reperiuntur dolofi homines: nullum eft hominum genus cui non admixti fint aliqui fraudulenti : inter omnes homines , cujuicunque conditionis fint, infidiofi & fallaces aliqui reperiuntur, At fi velimus in præcepti formam fenfum hujus adagii redigere, ita licebit explicare: Nulli homini incognito fidendum, nihilo magis quam ulli‘lapidi temere inſidendum : ne forte fub.eo fcorpius latens, & qui veluti fit in infidiis ( broraiaoynoes , ait Nicander) ex fuis latebris fens fim prorepat, & incautam pone feriat. H. Stephanus. | 1 Hoc ert magis abuti quam uti adagio. Nam quum hec verba veram & utilem admonitionem habeant, ubique effe è fraudibus& infidiis periculum: fi exponamus ea de morofis aut pigrishominibus, vanum nefcio cujus periculi metum in excufationem ftulte proferentibus, ferium di&um veluti in jocum convertemus, ac plane faciemus hoc proverbium fimile illi, Quid fo coelam ruat? H. Stephanus. 2 Taw marestr ims Aldo op mevrizs Xpnyon dany pare arpin | Aniilla verba que Erafmus modo attulit, quam ad ea que illis adjunguntur in Scholio: id enimintegrum ita quidam proferunt, bro Tay7) alba 02027106 ede Quadosto wh ce duzy: alii, quorum eft Atheneus» fic: bro mot) Abn cxoemies o sraipe imodderey’ Opbcev wh ve Bary: a JY apusi mas Smera diros. Hinc autem apparet mendofa effe hoc in proverbio, vulgata exemplaria Suidæ, quum ibi legatur ita, dd rari ri Nilo cognito std Qundorio: nam poît Quad esso fententiam manere imperfeétam , perfpicuum eft: nec dubito quin ille addidiffet wi, of duny, vel wa ce Bary, ut eft apud Athenxum : cujus tamen vulgata exemplaria (de. hoc enim admonitumieffe volo) fruftra adieris, ut hxc verba, & reliqua que modo citavi, invenias: habentur enim in illa libri ultimi parte, qua in typographicis editionibus defideranturHi Stephanus, papit E FETE E CTE ATE: oe
