Page 49 [49]
ctorem € certamine difceffifle, atque ita finitimos hu¬
jus opera liberatos à tributo , quod ille confueverat
extorquere. Quin & compulifle illum , ut quod per
vim abftulerat , redderet etiam cum foenore. Atque
hinc proverbium natum putant, us qui fordidos & in¬
juftos quæftus faciunt , adfore Temeflæum genium:
quo fignificabant aliquando dependenda cum fœnore,
quæ præter jus & fraude, feu vi rapuilent. Paufa¬
nias in Eliacis paulo diverfius remnarrat: nempe, co¬
mitem quendam Ulyflis, ob virginem conftupratam
occifum fuifle, atque ob id larvas ejus, nifi quotan¬
nis oblata virgine placarentur, graflari folitas, ac per¬
niciem adferre omni fexui atque ætati. Atque hunc
quidem cjus loci genium vulgo fuiffe creditum, quem
Euthymus pugil Temeflam reverfus compefcuerit, vir¬
gine, quam devoverant , liberata ,, atque in matrimo¬
nium accepta. Apud Strabonem, muhilocus in codi¬
ce Græco videtur non yacare menda. Sic cnim legi¬
mus in editione Aldina: G's: ant abseluss dacuorayay
HUT nat 7 NOIA y R Topo lay Evol greys arts; und
cic © pwa TF UW Teuton Neyra Jinx wms. F'ortaſle
tolerabilior crit lectio , fi tolles conjunétionem 4, &
pro reysyruy reponas Aeyipoy ©. Cæterum quum Stra¬
bo recenfeat proverbium priufquam referat cohibitum
heroem, indicat potius in eos dici folitum, qui poten¬
tiorem fe laceflunt. Etiamfi nihil vetat proverbiumad
varios ufus accommodari.
LXXXIX. Termeria mala.
Tepptesa uanà, 1. e. Termeria mala. Veteri prover¬
bio dicuntur ingentia, maxime, quoties mala qua quis
in alios impegerit, aliquando in ipfius caput retalian¬
‘tur. Hujus adagi meminit Plutarchus in vita The¬
feci, qui cum Herculis exemplo terras obiret , nocen¬
tes , quos fuperaffet , eadem poena folitus eft affice¬
re, quam ill: per feevitiam in alios exercuiflent. Nam
Hercules Damafcum de rupe editiffima praccipitem de¬
dit. Bufiridem * parentayit. Antæum palæitra fupe¬
ratum occidit. Cygnum gladiatorum more confecit.
Denique Termerum humana capita confringentem ,
verberibus itidem contudit. Unde in eos, in quos fua
malefacta retorquentur, proverbio dicitur , Termerinm
malum. In hanc ferme fententiam Plutarchus 1n vita
Thefei. Eft autem fupplicii genus, vel in primis fa¬
vorabile , cum pæna fceleri refpondet , quemadmodum
de Thurino fumi venditore, fumo necato legimus. Et
Perillo , quem Phalaris anco impofitum tauro , fuo
ipfius invento perdidit. Illud perquam feftivum, quod
in vita Gallieni Imperatoris refertur. Cum quidam y1¬
treas gemmas pro veris Imperatrici vendidifiet , atque
ea re deprehenfa, vindicari flagitaret, ille venditorem
rapi juflit, tanquam leonibus objicicndum : deinde ca¬
ponem emittit , ac cunctis rem tam ridiculam admi¬
rantibus, per præconem denunciari juflit , Impofiuram
fecit, & pafjus eff : atque ita negociatorem dimifit. Sed
de Termeriis malis Suidas multo aliam adfertinterpre¬
tationem : nempe locum quendam efile in Caria, cuino¬
men Termerio , quo tyranni quandoque pro carcere
foleant uti, Situm autem efle inter Melum & Hali¬
carnaflum. Ex hoc cum poftea prædarentur latrones,
neque depelli o eflet locus admodum mu¬
nitus , abiifle in proverbium. Quanquam Stephanus
Termeram urbem in Lycia ponit, quam ait a Termero
fortitam vocabulum. Poftremo Termeria mala dicta
videri poftunt , quafi extrema mala. Nam répua3 Grae¬
Ce finem fignificat > & Tppeesew iiutegv extremum vi¬
1 Exftat p. 176. editionis Genevenfis » ad quam fic habet I/aacus
Cafaubonus : de ufu hujus proverbii, parum conjtat inter auctores. Eu¬
ftathius im) ravaypiaworay bo xapi, in intempeltive ferocicntes, 4/#r¬
patum admonet RElianuslib, vii. €. 18. ¿zi TÚ) AUSTEN Ti 1pOm ro)
Tey, in eos qui inutiliter lucrantur. Sed hic aliud potins proverbium ex¬
plicat, ita enim extulit, sts abrois Diter 0 cv Tei Hpws. Deeſſe
autem aliquid manifeftum eft. Vox tamen rcysrray ne fis fufpetta fimiles
loci impediunt, ut libro fequenti , ass % adrss ev raposuia ddl
ALYT mpos mës QYAY FONTENE Ge
2 Legendum videtur macavit, habet enim Platarchus, thvos + Bs¬
sip.
3 Grace finem fignificat, Cr rippsplay nutpar extremum vite diem vo¬
cant. ] Imo vero non Tepospicy ted rsppaiay ita yocat Suîdas. Sic & Hc¬
A
ta diem vocant. Porro Latini, quod fummum videri
volunt, ac maximum, id extremum appellant. Utex¬
trema dementia, extrema infania. Neque fecus Græ¬
C Égoroy zany , extremum malum pro maximo di¬
cunt. Et icxárav tea , extremorum extrema , quafi
plus quam maxima.
XC. Neoptolemi vinditta.
Neorlortua G Moss, i. e, Neoptolemica vindiéta. Sus
periori fimillimum eft, ubi quis cadem patitur, cujuf=
modi patravit in alios. Id Paufanias in Mefleniacis re
fert, & exponit his verbis : Meena HAE qs R} adrss Aa
xeðauovlse avo xeovov # Neorloñtue Gr Laney noise Neo¬
onu È Ta A'xihews Sorodleivavk Tekepoy dat torana À
* épais s WiEm Ù auy Ly AEAQois ess TA Buus E Amn¬
Aw GB door @aylion. % 3I rére m mld ¿mid ms À ba
7, Neowlorcucoy mow dvoudCeow. 1. c. Sane pervafit La¬
cedamonios progreſſe temporis Neoptolemea , ficut vocant,
vinditta. Siquidem Neoptolemò Achillis filio , qui Pria¬
mum in ipfis palatii focis occiderat, vicifim evenit, ut &
ipfe apud Delphos ad Apollinis aram occideretur : atque
hinc ortum, ut ubi guis idem patitur, quod in aliosfecit ,
fub perfona Apollinis de N coptolemo:
F Oavery H air uoîeg Aeagina Elod.
LC. Jn fato enim illi eft Delphico gladio mort.
XCI. Servire ſcena.
M. Tullius fervire fcene dixit, pro co , quod eft
ſervire tempori , & rebus prefentibus fefe accommo¬
dare. Tranflata ab hiftriombus fabularum metaphora,
qui non fuopte judicio agunt, fed hoc unum fpectant,
ut quovis modo populi oculis placeant, alioqui explo¬
dendi, exfibilandique. Sic enim fcribit ad Brutum:
Tibi nanc populo © (cena , ut dicitur, ferviendum eff.
Nam in te non folum exercitus tui , [ed omniam civium,
ac pene gentium conjetti (unt oculi. Quadrabit & in cos,
qui negocium aliquod fufceperunt illuftre , unde ne¬
celle ſit, aut cum ſumma laude , aut fumma cun in¬
famia difcedere, propter plurimorum exfpectationem.
Porro tempori ferviendum effe viro fapienti , monuit
& Phocylides: i ‘
Kapd agede, yT dykra dor,
L €. Temporibus ſemper cautus ſervire memento’
Nec reflare velis aduerfum flamina venti.
Porro metaphora hac duéta efta navigantibus, quos
necefle cft femel ingrefos mare ventorum atque æftus
pugnare.
; XCII. Ve foro. |
Huic affine et, ri dpe xed, uti foro, pro co
quod eft prefentem rerum ftatum boni confulere, &
utcunque fefe obtulerit fortuna, ita animum applicare.
Terentius in Phormione , Scifi uti foro. Donatusvul¬
gare proverbium admonet efle , duétamque metapho¬
ram à mercatoribus , qui non ante locum commercii
præfcribunt quanti vendant , quæ advehunt , {ed {e¬
cundum annonam fori, quain deprehenderint , confi¬
lium de non yendendis , aut vendendis mercibus fu¬
munt. Seneca: Utamur foro, G quod fors feret aqua
feramas animo. Idem Epiftola Lxx11. fub manu nafti di¬
Xit, pro ex tempore: Ergo confilizzz , inquit , ſub die
naſci debet , & hoc quoque tardum eft nimis : ſub mans,
quod ajunt, nafcatur. ; i
XCIII. Polypi mentem obtine.
Exftat apud Græcos adagium in hunc ordinem refe:
rendum , Loavmd G- v0oy lg, 1.€. Polypi mentem obtine,
Quo jubemur pro tempore , alios atque alios mores E
alum atque alium vultum ſumere. Quod in Ulyfle
videtur Homerus laudare , qui cum mAVrpomr appel¬
lat, LC. moribus verfatilibus. Adagium natum eft à
fychius Téppuor (non reppuipiov) exponit fryer: lic puoi, rares (lie
cet mendofe in vulgatis exemplaribus &særos legatur; quod mendum
non animadverterunt quiin iftis Græcc- Latinis Lexicis adnotarunt,rip¬
pesos inconftans lignificare ) Sic denique & ris, non response,
apud eofdem Lexicographos , & apudauétorem Etymologici reperitur:
apud quem & riposo Ziis. Età 7ipwe durior fanè eflet mu =
spies. H. Stephanus. È E
K Lege Epris, & verte, ad aram Hircei, Cil, Jovis,