OCR
104 LETTERS OF ERASMUS gue 500 culis.” Sacrum illum ae felicem raptum desipientiam vocat, Ettamen ista canuntur in templis. Cur mihi non olim scripsere dicam, quod in precatione quadam Christum magum dixerim et incantatorem ? Diuus Hieronymus Christum Samaritanum appellat, cum fuerit Iudaeus. Paulus eundem et peccatum vocat, quasi plus 505 dicas quam peccatorem; maledictum vocat. Quam impium conuitium, si quis maligne velit interpretari? quam pia laus, si quis, vt Paulus scripsit, ita accipiat? Ad consimilem modum, si quis Christum praedonem appellet, si quis adulterum, si quis temulentum, si quis haereticum, nonne futurum sit vt boni omnes obturent aures? 510 At si quis commodis verbis haec efferat, et sermonis progressu paulatim huc lectorem veluti manu deducat, quemadmodum triumphans per crucem praedam ab inferis abductam patri reuexerit, quemadmodum Moysi synagogam, velut vxorem Vriae, sibi adiunxerit, vt ex ea nasceretur pacificus ille populus, quo pacto charitatis musto 515 temulentus semetipsum nobis impenderit, quemadmodum nouum doctrinae genus inuexerit, ab omnium et sapientum et insipientum placitis longe diuersissimum ; quis quaeso poterit offendi, praesertim cum horum vocabulorum singula nonnunquam reperiamus in arcanis litteris in bonum vsurpata sensum? Nos in Chiliadibus (nam id 520 obiter venit in mentem) Apostolos Silenos appellauimus, imo Christum ipsum Silenum quendam diximus. Accedat iniquus interpres qui hoe tribus verbis odiosius explicet, quid intolerabilius ? At legat pius et aequus quae scripsi, probabit allegoriam. Demiror autem nec illud animaduersum ab istis, quam cautim 525 efferam ista, quamque correctione studeam mitigare. Sic enim propono: ‘Sed posteaquam semel rv Acovriy induimus, age doceamus et illud, felicitatem Christianorum, quam tot laboribus expetunt, nihil aliud esse quam insaniae stulticiaeque genus quoddam. Absit: inuidia verbis. Rem ipsam potius expendite.’ Audisne? Primum 530 quod Moria de re tam arcana disputat, id mitigo prouerbio, quod iam leonis exuuium induerit. Nec simpliciter appello stulticiam aut insaniam, sed “stulticiae insaniaeque genus’, vt piam stulticiam et felicem intelligas insaniam, iuxta distinctionem quam mox gubiicio. Nec hoe contentus, addo ‘quoddam’, yt appareat figuram subesse, 535 non simplicem esse sermonem. Nec his contentus, offensam deprecor, quam verborum sonus possit gignere, et admoneo vt magis obseruent quid dicatur quam quibus dicatur verbis; atque 511. lectorem add. a. 502. precatione) The first mentioned 504. Paulus] Gal. 2. 17 and 3. 13. in Ep. 93. 101 n. : LB. y. 1213 4. 519. Chiliadibus] Adag. 2201 init.: 503. Hieronymus] Hom. Orig. in Luc. (LB. ii. 7728 and 771 D). 34. 526. Sed posteaquam] LB. iv. 5005.