OCR
1537 | DESIDERIV À D NE 1538 S ERASMVS Rest Sio Viens N récanduit in me preter exfpecta) tionem Martini Lutheri Fuuds dyivao. u X emifit enim Epiftolam, quæ tota IpiN Tat parricidiale quoddam odium, cum SÌ Va cgo poft eum confliftum , qui mihi Ms fuit pro Diatriba adverſus illius Ser- | 4 vum Arbitriam, nufquam in {criptis meis odiofius vel ipfum yel doétrinam ejus attigerim, nimirum femper hoc agens ac fperans fore, quod fperant, ni fallor, omnes Chriftiana mente preediti , uti fummus ille rerum humanarum mòderator hos Ecclefiæ tumultus aliquando verteret in bonum exitum: Tantum autem abelt ut ipfum calamo lacefliverim, ut quorundam privatis Epiftolis admoncar, aliorum libellis editis exprobretur mihi, quod Lutheranzsin quibul dam patrociner atque excufem. Famofos Dialogos, Pi&turam fepticipirem, fimiliaque irritamenta femper |. improbavi, quin & foannem Cochleum àtam acri contentione revocare conatus fum. Videtur res effe levis momenti, que ifti camino tantum adjecit olei, aut, ut melius dicam, quae admoto fulphure fcintillas cinere opertas excitavit. Georgi quidam Vincelias olim infigniter addiétus Zatbero, poſt nefcio quibus de caufis ab'co defcivit. Is femel atque iterum ad me fcripfit, non diffimulans fe male cogitare de Ze:bero. Cujus tamen litteris non refpondi, pattim quia non Vacabat, partim quia fcribebat è locis procul femotis & obfcuris, cum hoc quod ipfe mihi fic erat ignotus ut nemo magis. Quod fi fuiffer {cribendi oportunitas, admonuifflem hominem, ut aut ne lacefleret Latherzm, aut certe ftomacho ne indulgeret , quem fatis exulceratum iplus litteræ præ fe ferebant. Hic Vrncelias, ut apparet, nunc nefcio quid libellorum evulgavit, adverlus quedam Luther? placita. De quibus quoniamnon vidi, non eft quod pronuntiem. Acceffit quidam Wécolaus Amfdorfins, qui plauftrum fuapte fpônte pronum commode perculit, admonens ut contemto Vracelio Era[mus impeteretur, ac fuis randem depingeretur coloris bus, qui funt, ut ait, infcitia & malitia. Summam enim mea dottrina hanc efe, utar verbis illius: DoGrina Lutheri barefis eft quia damnata a Cafare © Papa, [ea vero efè Orthodoxa, qaia Epifcopi © Cardinales, Principes G Reges mittunt @ donant et aurea pocula, &c. Si alind eft in fnis libris, moriar. Atque hoc hominis de me judicium Marrinss non {folum approbat, verumeriam miratur , cum fit & abſurdum , & manifeftæ vanitatis. Neque enim confiftit, eidem homini tribuere infcitiam & malitiam. Siquidem ubi peccatur per ignorantiam, Crror eft, non malitia. Dein nu(quam in feriptis meisappello Lesberi do&rinam hærefim. Quod fi facerem, haudquaquam primus aut folus facerem. Nec ufquam utor hac ratiocinandi forma, mea doétrina fana eft, quia Principes mittunt munera. Sed hoc argumento confolor amicos, qui dolent me undique linguis ac libellis furiofis lancinati. Horum odiis oppono bonorum favorem, inter quos multi funt & dignitate præcellentes, & pietate venerandi, & erùditione celebres. Horum judicium interdum allego, & adverſus eos qui me clamant privata audacia admovifle manus Novo feftamento. Hie nihiileft quod ad Larperi doétrinam pertinet, neque quifquam Principum mifit mihi aurea pocula, quidam me honorarunt munerbus, fed ultro nec ambientem nec exfpcétantem a accipiat Lutherus, mea nihil refert. Cum igitur nu "| quam fit in feripris meis quod hic-alleverat , tamen dian ERA IS B C D E icipfum devovet, fi quicquam aliud reperiatur in feriptis meis: Moriar, inquit. Ego non tantum illi precabor mali, fed potius ut in ceo moriatur vanitas, & vivat Veritas. Tale eft hujus fabulæ proœmium, cui pulchre quadrat Epiftola Letberi, tota undique {catens impotentibus ne dicam furiofis convitiis, ac malitiofis mendaciis. Malediétis non admodum offendot. Quid [enim mirum fi in me fic indulget ftomacho, cum in jReges & Principes fimili petulantia debacchetur quo(e collibuir. Itaque non regeram contumelias, fed pro mea qualicunque portiuncula imitabor Dominuni ac preeceptorem meum , quicutn audiflet, Samarstanus, Deemoniacus, ac prafidio Beelzebub ejiciens Dzemo‘Dia, ad Samaritani convitium obticuit. Ineptum eft (cnim cuiquam objicere patriam, quam nemo fibi deligit, aut aliud quod ab homine præftari non poteft : religua duo convitia non retorquet in maledicos, fed argumentis depellit, quoniam fic expediebat Euangelio. Ignorare, oblivifci, dormitare, falli, labi, humanæ nature vitia funt, in quibus quoniam nos nihil aliud quam homines effe meminimus , facile veniam petimufque damufque vicilim. Sed quod Martini obJicit adeo nonefthumanum, ut fit plufquam daemoniacum. Conatur enim hoc Orbi perſuadere, Eraſizunz non ſolum nihil credere de rebus divinis, verum etiam illud jam ‘olim dolis, infidiis, totifque viribus agere, uc univerfam Religionem Chriflianam Jabefactatam tandem det precipitem, proque hac Paganifmum in Mundum revocet. Non vereor autem ne tam atrox & impotens convitium, nihil enim aliud eft, in me hæreat apud cos, qui vel legerunt meas Lucubrationes, vel domeftiica confuetudine propius infpexerunt mores & iugenium meum. Illis fatisfaciendum ett qui cum nec me norint nec meos libros evolyerint, fic Lutherofunt addi&ti , ut oraculum exiftiment quicquid dixerit. Utinam invita tam obtemperaffem divinis praeceptis, quam de his que {unt fidei liberam & quietam habeo confeiéntiam apud Deum. Quod ad mores attinet, quotidie cum fulpiriis ac dolore cordis interpello Domini mifericordiam , quem tamen nolim mihi unquam fieri propitium, fi diabolici facinoris unquam vel leviflima cogitatio pupugit animum meum, non dicam ut univerfam Chri/ts gloriam obfcurarem, fed ut ipfe a fide catholica refilirem. Acque utinam hujus corpniculi jaftura queam hoc Ecclefra diffidium confopire! Quam lubens & gaudens eam mortem fulciperem. Interim aduiifforum quidem veniam noéturnis diumifgue precibus à Domino poftulo, fidem autem oro, nonut det, fed ut datam confirmet augeatque. Hac coram Deo loquor ex animo, fumat extemplo de me poenas fiquid mentior, Czeterum nunquam adducar, ut credam, Latherwm hoc de me fufpicari, quod aliis perfuadere conatur , fed impotens o* dium, regnandi libido, & inftigantium faces huc hominem tranfverfum perpellunt. Id fiet perfpicunm, fi recitavero voces quafdam , è quibus ille viderì vult hanc de me perfuafionem fufcepiffe. Piimum indigniatur Catechifmo meo, in quo quoniam commemoro Varios veterum hareticorum errores, caufatur me nibil aliud agere, quam ur Catechumenis fidei dogmata reddam fufpecta, dum protinus in prin» cipio omiffis folidis fundamentis , tantum illis objicio heerefes & {candala opinionum, quibus Ecclefia in initio vexata eft, ut pene definiam nihil unguam fuiffe certi in Religione Chriſtiana. Etaddit, #/frs vero exemples Gt periculofis queffsonibusanimus imperitas ffatim tn principio’ Tom. IX. Ee cee obras