Page 49 [49]
OCR
1325 HYPERASPISTAE non improbabile videri , in illis & voluntatem fuiffe aliquo modo propenfam ad honefta, fed inefficacem ad falutem æternam, nifi per fidem accederet gratia. De | fide & caritate, quam ais me Philofophis tribuere ini mea Diatriba , nihil aflevero, quanquam & hoc difputatur a nonnullis , qua: fides fuffecerit idiotis Tudzissl & num qua fit fides, qua Ethnicus fervari poflit. Diitin€tionem de triplici lege natura, operum, & fidei, fiétam fabulam appellas. Primum de lege natura nulla eft dubitatio, quod differo de lege operum & lege fidci, ex dzguffino fumferam, qui in libro, quem infcripfit de Jisrera & fpiritu, juxta Pasii fententiam, diflinguit legem operum five factorum à lege fidei. Legem factorum vult cffe Legem Aof , tabulis inferiptam, precipientem abfque gratia. Legem fidei vult efe Novum Teftamentum, quod quanquam cadem præcipit quæ lex operum, tamen addita gratia fidei facit præcepta mollia. Er inter multa fic dicit : Quod operum lex minando imperat, hoc fidei lex credendo impetrat. Ac paulo poſt : Lege operam dicit Dens, Fac quod jubeo: Lege fidei dicitar Deo; Da quod jubes. Rur{us aliquanto poft: Cam in tabulis feribuntur opera caritatis, lex eff operam, © littera occidens preuaricatorem: cum autem caritas difanditur in corda credentiam, lex eft fidei, & [piritus vivificans dilettorem. Hac ille. Non equidem damno fenteptiam corum, qui Le- | gem volunt efle præceptorum , Euangelium promifionis & confolationis , ita ut utrunique fir in utroque, hoc eſt , Euangelium fit etiam in Lege Mofuca, X Lex fit in Euangelio: fed Avguftinus, quanguam non ita multum abeit ab hac fententia, tamen non videtur prorfus idem fentire. Nam codem in opere diſtinguir Vetus Teftamenium à Novo, genere promiflorum , quod illic promittantur temporalia , in Euangelio æterna. Verba A#gaffini fic habent: Sicut ergo lex faoram fcripta in tdbulis lapideis , mercefque ejes terra illa promiffionis , quam carnalis domus \rael, cum ex Egypto Liberata effet, dccepit , pertinet ad Teftamentam Vetus: Ita lex fide: (cripta in cordibus, mercefgue ejus ſpecies contemplationis , quam fpiritualis domus Iſrael ab hoc mundo liberata percipiet, pertinent ad Teftamentum Novum. His confentanea dicit enarrans ex Euan gelio Foannis hac verba : Sed unigenitus Filius, qui eft in finn Patris ipfe enarravit. Flac cumimitarer tamen accedo propius ad cam fententiam quam vos probatis, quam ad eam quam Azgufizaus. Inter alia fic loquens: | Afofes dicit, Ne committas adulterium , fi wall ris lapidaberis. Sed qaid dicit lex fidei , que jebet di- | ligere intmicos, que jubet tollere crucem quotidie , gae | jabet contemnere vitam? Nolite timere pufillus grex, | veftrum eft enim regnum ccelorum : &, Confidite, quia ego vici mundum: &, Ego vobifcum fum ufque ad conlummationem feculi, &c. Vides ut often{urus | quid fit lex fidei proferam verba fiducie & confolattonis. Nec hoe erat hic propofitum excutere, quibus modis difcerneretur Lex vetus ab Euangelio , fed in hoc obiter adhibita eft hic diftin&tio, quo facilius leori commonftrarem, matura lucem ebfeuraram illuftrari per fidei donum, & voluntatem corruptam coirigi per caritatem. Arbitror Jeétori perfpicuum cfle fađum, quam adhuc nihil fit commiflum in Diatriba, quod reprehenGionem mereatur , nifi quod tu male narrando nihil non depravas: quo minus habemus tibi fidei facras Litteras enarranti, quod in his depravandis comperiamus quam fis mala fidei. (Ri i Nunc vide quantam de nihilo fulcites trageediam. Hæc funt tua verba: Que fi guis Chriſtians omnia conferat , cogetar ſuſpicari te ladere & ridere Chriffianorum dogmata &' Religionem. Nam tania ignorantia ei tribuere gaiifici nofira omnia perlaftravity tanta diligentia & memoria confenvavit , mibi plane eft dificilimum. Hastenus tua. Cur crimed tan) atrox impingiturr quia Pelagium feci pene Euangelicum,id eft, here: cum. Quid ‘enim aliud eft, pene Huangelicum efle? Ethnici non dicuntur pene Euangelici, qui procul ab DYATRILBESs ib. I: 1326 qui {ua dogmata per Euangelium confirmabat. Deinde fateor in Philofophis rationem fuiffe obfcuratam, non exftinttam. Nam de multis bene judicarunt per {lumen natura : voluntarem item non penitus. corruptam, cum in his appareant naturales quidam nifus ad honefta , pro quibus tu fupponis fidem & caritatem. Diftinxi triplicem Jegem, nature , operum & fidei Legem naturæ nemo negat, reliquarum duarum difere| tionem haufi ex Azgaffino. Dixi in Philofophorum Opinionibus ac præceptis eſſe quædam confentanea dogmatibus ac praceptis Euangelicis. Pfalmi quarti yerficulum , Signatum eft lumen , &c. fic applico ad luMen natura, ut non negem recte interpretari de fide, per quam nature lux adjuvatur. Poft hæc tam horrenda crimina fequuntur illa. qua modo recitavi, Qua VE gris Chriftianis , &c. Sed ubi commonttras nobis iftum Chriftianifmum? In veftra Ecclefia variant fententie, in noftra nulli funt, fi tibi credimus : denique doces nec. Sanétos , nec Chriftianos, nec Ecclefiam oftendi pofle. Porro cum caritas Chriftiana nefciat fufpicari malum, quis erit ifte Chriftianus abfque caritate tam male fufpicax, ut ex bene di&is cogatur fufpicari, me ludere & ridere Chriftianorum dogmata, & Religionem? Citiusarbitror hoc fufpicaturos Chriftianos, fi deferro Ecclefiæ confortio, tua dogmata propugnarem. Quam vero malitiofum hîc prodis calu|mniandi ftudium: ha&enus nihil {civi, fed incogitans, imprudens , ignoraus loquor omnia. Hic quo nove calumniæ facias locum, non potes mihi tribuere tantum ignorantiæ , fed mayis fcientiam ademtam reddere, quo crimen gravius hæreat in me irrifæ Religionis & Chriftianorum dogmatum. Qua funt autem ifta veftra, que tanta diligentia perluftravi , memotiaque teneo? Tuane dogmata? Vix ullum tuorum librorum potui perlegere, tanta eft ibi loquacitas, & ‘infatiata convitiandi libido. Et do&iffimus fit oportet gui tua intelligat , quæ fine tuo fpiritu intelligi non poflunt. Et haud fcio an Chriftianorum dogmata punon alia efe quam tua. Ego de fidei catholice decretis putabam te logui, illa certe non irrideo, nec unquam mihi fuit ille animus, gratia Deo, licet vitam excufare nec poffim nec velim. Sic tu me nunc alium fingis, utcunque tibi videor idoneus ad calumniam. Quot convitiis iniuo debacchatus es in Scepticum animum? Quoties criminatus es, quod in Diatriba nihil afferam ? At idem paulo poft omnium optime facio , qui nihil aferam , fed itudio queerendi veri tantum difputem, difcendi cupidus. Ita tibi conftas in calu[mois , ut ex eadem re geminum crimen elicias. Ec |perinde quafi parum fycophanticum fit impegiffe crifed interim (inquiens) abffinebo , indicaffe contentus, donec occafio dignior fefe obtalerit. Ac mox audio, Mi | Erafme: & amanter admoneor, ne fim de illoram nu(mero gui dicunt, Qais vider nos è Hxc cantio tibi potius canenda eft , qui cum talibus ftrophis ludas, ar| bitraris,te fallere, nec deprehendi {piritum tuum. We |Fey inquis, sentes nos. Si ego te tento, qui citra con[vitium tecum difputo , cur non irritaris in illos, qui magnis yoluminibus te laceflunt ac lacerant, non difputantes ut ego, fed propriis cognominibus te tuaque dogmata appellantes? Quod fi illos negligis, co quod fint extra Ecclefiam tuam, quando Paxlxs non dignaEccleſia fui alienus, non minus quam illi. Quin fævis in illos,qui libris editis palam debacchantur in tua }dopmata, cum hactenus profefli Snt tuam Ecclefiam? Paulus nullos tradidit Satan, nifi qui defecerant aby Euangelio. Hoc mihi non potes objicere. Semper eadem tum fcripfi, tum dixi, tum ſenſi, Toties objicis Ecclefize Romanz tyrannidem, que fi qua eft, ‘longo temporis progreflu irrepfit , fenfim alentibus eam opibus , potentiaque mundana. Verùm-ifti animo, quem {pirant tua {cripta, fi accederent opes, aucteritas»
