voluntatem huc & illuc flexilem > qua: Ti neceſſitate
fleGtitur ad malum, cur imputatur peccatum : fi neceſ¬
fitate fle&titur ad bonum, cur Deus ex irato: fit propi¬
tus, cum nihilo plus illic debeatur nobis gratia? At¬
que haétenus quidem ex veteri Teftamento, de quo
fortaffe caufetur aliquis, nifi haec eflent ex corum, ge¬
nere, que non folum obliterata non {unt per lucem
Evangelicam, verum etiam plus vigoris acceperunt.
Veniamus igiturad novi T'eftamenti libros.Ac primum
occurrit locus ex Evangelio,quo Chriffs deploransexci¬
Matth. dium urbis Hierofolymorumzita loquitur: Hierufalem, Hie¬
ad te, quoties voluicongregare te, quemadmodum gallina con¬
regat pullos fuos fub alas ſuas, 7 noluifti Si cunéta fiunt ne¬
cellitate, nonne merito Hierofolyza poterat reſpondere
deploranti Domino, Quid inanibus lachrymis te ma¬
ceras? Si tu nolebas nos aufcultare Prophetis ,, cur cos
mififti ? Cur nobis imputas quod tua voluntate, no¬
(tra neceffitate factum eft? Tu volebas nos congrega¬
re, & idem in nobis nolebas, cum hoc ipfum opera¬
tus fis in nobis, quod noluerimus. Atqui in verbis Do¬
mini non accufatur in Judxis neceffitas ,, fed prava ac
rebellis voluntas. Ego volui congregare , tu noluifti.
Mattb. Rurfus alibi: Si vis ad vitam ingredi, ferva manda¬
ZX. fa, Qua fronte diceretur , fi vis, cui voluntas libera
Ibidem- non èt? Item: Si vis perfectus efe., vade > vende, &
cætera. Item Lace 1x. Siquis valt pof me venire, abne¬
get ſemetipſum y & toliat crucem fram > & fequatur me.
Inpræcepto tam difficili, amen audis mentionem yolun¬
tatis noftræ. Ac mox: Qui enim voluerit animam fuam fal¬
vam facere, perder cam. Nonne frigent omnia præclara
præcepta Chrifli , fi nihil tribuitur humanæ voluntati ?
Math: Ego autem dico vobis. Ego autem dico vobis, &c. Et:
Y — Si diligitis me , mandata mea fervate. Quanta apud Fo¬
In annem inculcatio mandatorum? Quam male conjunétio
Joan. fi congruit mere neceflitati? St manferitis in me,
xy. verba mea in vobis manferint. Si vis perfectus effe. Jam
ubi toties eft operum bonorum & malorum mentio ,
ubi mentio mercedis, ibi non intelligo , quo patto lo¬
cus fit merz neceffitati. Neque natura , neque neceffi¬
tas habet meritum. Sic autem Dominus nofter Feſus
loquitur Matth. v. Gaudete € exfultate , quia merces
vefira copiofa ef in celis. Quid fibi vult parabola de ope¬
rariis conduétis in vineam? An operarii {unt qui nihil
operantur ? Datur denarius ex paéto velut operæ præ¬
mium. Dicet aliquis, merces dicitur quoda Deo quo¬
dammodo debetur, qui fuam fidem obftrinxit homini,
fi crediderit promiffis ipfius. Atqui hoc iplum crede¬
i re, opus eft in quo nonnulla fundtio eft liberi arbitrii,
cum fefe applicat ad credendum, aut avertit. Cur col¬
laudatur fervus qui Domini fortem fua auxerit induftria?
Cur damnatur ignavus & ceflator, f nihil ibi noftrum
eft? Rurfum capite xxv. cum invitat omnes ad confor¬
tium eterni regni, non commemorat neceflitatem ,
fed ipforum benefaéta, dediftis cibum, dediftis potum,
collegiftis hofpitem , veftiftis nudum, &c. Rurfus, hoe¬
dis, qui a finiftris funt, exprobrat non neceflitatem,
{fed voluntariam operum omiffionem. Vidiftis elurien-/
tem , data eft benefaciendi occafio, non dediftis ci¬
bum, &c.
Jam nonne omnes Evangelica quoque litter ple¬
nz funt exhortationibus : Venite ad me qui onerati eftis ,
Vigilate, orate, petite, quarite , pulfate, videte, cavetes|
Quid ſibi volunt tot parabole , de cuftodiendo verbo
Dei, de occurrendo fponfo, de noéturno fuffoflore ,
. de domo fundanda fuper petram? Nimirum ad ftu¬
dium , ad conatum , ad induftriam nos excitant, ne
pereamus negligentes Dei gratiam. Hæc aut frigida
videntur aut fupervacanea, fi cun&a referantur ad ne¬
ceffitatem. Idem dicendum eft de minis Evangelicis :
Va vobis Scriba, va vobis bypocrita, va tibi Corozaim.
Marc. Frigebunt &exprobrationes illæ : O generatio ineredula
ix. perverſa, quan diu ero vobiſcuns, quam diu vos patiar;
D progenies viperarum , quomodo fugietis a judicio
AIh gehenna 2 Ex fruttibus , inquit Dominus , eorum con
` gnofectis eos, Fructus opera dicit, ca noftra vocat : at }
eanoftra non ſunt, fi cuhéta geruntur neceſſitate, Orar
inscruce + /\Paterignofce illts 5 quia.nefciunt quid faciunt. Luc.
Quanto juftius excufaffer cos, quia nom eft illis libera rt.
voluntas , nee poflunt fi velint aliter facere. Rurfus Joan:
Johannes: Dedit cis poteftatem filios Dei fieri, his quivi,
credunt in nomine ipfius: Quomodo datur poteftas ut fi¬
lii-Dei- fant, qui nondum funt , fi noftræ voluntatis
nulla.eft libertas® Cum quidam offenfi verbis Domini, 7x.
difceffiffent ab eo, dixit proximis Difcipulis: Nunquid Y'¬
er vos- vultis abire | Si illi non difceflerant fua fponte,
fed neceffitate , cur cateros interrogat, num & ipa
velint? Sed; non erimus molefti Leétori recenfendis
hujufmodi locis omnibus, quorum ut non eft numerus,
ita fua {ponte facile cuique occurrunt. Difpiciamus an
& apud Panlum, ftrenuum affertorem gratie, & per¬
petuum expugnatorem operum legis, reperire liceat,
quod ftatuat liberum arbitrium, Atque in primis occur¬
irit locus in Epiftola ad Romanoscapite 11. An divitias,
inquit , bonitatis ejus Co patientia & longanimitatis con¬
temnis © An ignoras quod benignitas Dei ad penitentiam
te adducit è. Quomodo imputatur contemptus præce¬
pti, ubi non eft libera voluntas ? aut quomodo Deus
invitat ad poenitentiam, qui auctor eft impoenitentia:?
maleficium? Et tamen Paulus paulo ante dixerat : Sci¬
mus enim, quoniam judicium Dei eſt ſecundum veritatem
fecundum veritatem, Ubi mera neceffitas ? Ubi volun¬
tas nihil aliud quam patiens ? Vide vero cui malum il¬
lorumimputet Paulus: Secundum antem duritiem tuam
© impenitens cor , thefaurizas. tibi iram in die ire €> re~
velationis jufti judicit Dei, qui reddet unicuique fecundum
opera ejus. Et hic audis juftum Dei judicium, audis
opera digna fupplicio. Quod fi Deus fua tantum bona
opera, que per nos operatur, imputaret nobis ad glo¬
riam & honorem & immortalitatem, plaufibilis effet
benignitas. (quanquam & hic admifcet Apoftolus fe¬
cundum patientiam boni operis, & rurfum quærentibus
vitam zternam ) Caterum qua juftitia infligitur ira,
indignatio, tribulatio, anguftia, homini velut operanti
malum, qui nibil operatur fponte, ſed omnia facit ne¬
ceffitate @ Jam qui confiftunt illz Pauli collationes de
currentibus in ftadio, de brabeo, de corona, fi nihil
eft tribuendum noftro conatui? Ad Corinth. capite 1x.
An nefeitis quod hi qui in fladio currunt , omnes quidem
currunt , fed unus accipit brabeum, (ic currite ut compre¬
hendatis &c. Ac mox: Et illi quidem ut corruptibilens
CON accipiant 59 705 autem incorruptam. Corona non
datur nifi certantibus, & præmii loco datur, tanquam
hunc honorem promeritis. Rurfum ad Tizorhenm pri¬
ma capite vı. Certa, inguit , bonam certamen fidei , ap¬
prebende vitam aternam. Ubi certamen eft, ibi conatus
voluntarius , ibi periculum eft, ne, fi ceffes, perdas
præmium. Non itidem fit ubi mera neceffitate eveniunt
omnia. Rurfum ad cumdem Icpiftole fecunda capite
m. Nam C qui certat in agone, non coronatar, niſi qui
legstime certaverit. Ac paulo fuperius: Labora ficut bonus
miles Chrifi. Meminit & agricolæ laborantis: certanti
datur corona, militanti falarium : agricola frustum per¬
Cipit. Item cjufdem Epiftola capite 1v. Bonam, inquit,
certamen certavi: curfuma confummavi. In reliquum repo¬
fita eff mihi corona juftitia, quam reddet mihi Dominys in
illa die, jafns judex. Mihi difficile videtur certamen,
coronam, juftum judicem , reddendi, certandi verbum
voluntate nihil agente , fed tancum patiente. Jacobus
item hominum peceata non tribuit neceffitati, ac Deo
tn nobis operanti, fed ipforum depravatæ concupifcen¬
uæ: Deus, inquit, neminem tentat, ſed unufquifque ten- sp
14147 a concupifcentia fax abfirattus cx illeftus: deindecent. ©
cupiſcentia cum conceperit, parit peccatum. Malefaéts ho¬
minum Paulus yocat opera carnis, non opera Dei, vi¬
delicet hoc appellans carnem, quod Jacobus vocat con- asor:
cupifcentiam. Et in Adis audit Ananias: Cur tentavitY.
Satanas cor tuum? Paulus item ad Ephefios capite 11. mala
opera tribuit Spiritui hujus acris, qui operatur in filiis“
diffidentia. Que communicatio Chriſto cum Belial? Aur Matth.
facite Ul