120} E RIMIOSENISO MLIOSA A
orationem, ut fi quem vidifent imbecilliore corpore,
qui provocatus ipforum exemplo conatus fit idem face- |
rey monuerint verbis: Chariflimefrater, ego quifum
rebelli corpore , merito carnem meam fubigo jejuniis,
tibi corpulculum eft & imbecilium , & fpiritui ſatis
morigerum, cujus valetudo curanda fit potius, quam
coërcenda lalcivia, Quare fumptis moderate & cum
gratiarum actione cibis idoneis, cura valetudinem cor¬
puſculi tui , quo poffit alacrius fervire fpiritui fuo.
Sic Paulus admonet Timotheum ſuum , ut modico uta¬
tur vino, propter ftomachi imbecillitatem & fre¬
quentes valetudines. Jam an confuetudo preter yo¬
luntatem. eorum qui fuerunt auctores, alliget ad
crimen, quemadmodum qui monet errantem , ta¬
merth non in hoc admonet , ut gravetur culpa qui
monetur, tamen qui monitus de re flagitiofa non
refipifcit ,, gravius peccat quam antea, non eft hujus
Joci difcutere. Illud videndum , an in his rebus que
per f licitæ tantum humana conftitutione fiunt illici-}
tæ, Epifcopis aut Pontificibus Romanis, cum rece-|
ptam confuetudinem comprobarent, hic fuerit animus,’
ut qui nullo malitiolo contemptu, fed! per infirmitatem
aùt:negligentiam non obfervarent, addicerent gehenna. |
Deus non eft adeo morofus aut irritabilis, ut ob qaam¬
libet culpam conjiciat in gehennam, quos fuo fanguine
redemit. Novit infirmitatem fui plafmatis , multaque
diffimulat in nobis, prius quam amputet a corpore Fi-|
Jii fui. Sed quifquis admittit crimen capitale, ex mem¬
bro Chrifli fit membrum Diaboli, ex hærede vitæ cœ¬
leftis fit hæres gehennæ. Porro cum Epifcopi locum
teneantejus, qui quærit omnes ſalvos facere , & per¬
dere neminem , qui paterna vifcera gerunt erga gre¬
gem fuum , denique qui & ipf funt homines obnoxii
infirmitatibus, & pleri{que in rebus egentes mifericor¬
dia Dei, qui confentaneum eft, quod hoc animo fuc¬
rint; ut fuis conftitutionibus mere humanis voluerint
fratres ac filios fuos obligare fuppliciis æternis, pra:
fertim cum non ignorent vel ex fuis ipforum animis
mentes hominum pronasad peccandum , & qui iplo
interdicto frequenter irritari foleant ad peccandi libidi¬
nem. Profani Principes,qui ferrum geftant,ac metu fup¬
pliciifque ex profeffo coércent multitudinis licentiam,
nollent ramen, etiamfi poflent , eum effe rigorem le¬
gum, quas inftituunt, ut violator illico capite plectere¬
tur. Atque hi nihil aliud occidere poflunt quam cor¬
pus. Et Epifcopi, quorum elt gladio fermonis divini
fervare homines, obcibum aut potum, cujus potefta¬
tem nobis fecit Chrifius, poftulant fuæ conftitutionis
neglectorem totum abire in gehennam , præfertim cum
ipfis in manu fit, non injicere hunc laqueum , nec im
hoc difcrimen adducere ? Jam majora funt vincula cha¬
ritatis Evangelicæ, quam cognationis , fpiritus, quam
carnis, Dei, quam natura. Sed quis pater unquam
potionem vini, ne quando immodice bibentes fibi con¬
traherent febrim, poftularet fuum interdiétum tantum
valere, ut, fi negligerent, capite poenas darent, præ¬
fertim cum & citra noxam vinum ab illis bibi poffet, fi
modice bibatur. Nimirum temperaret ab edito fuo ,
fi feiret filios fuos fore tanto periculo obnoxios , mal¬
letque illos in febres , quam in capitis periculum veni¬
re. Præterea non arbitror quemquam cfe , quin farea¬
tur plus tribuendum legibus quas inftituit Deus, quam
iis quas condant homines. Sed veteris Teftamentileges
a Deo prodite non omnes adftringebant olim ad cul¬
pam letalem, imo; fi credimus magni nominis Theo¬
logis, quædam ne ad ullam quidem culpam. Quod ge¬
nus arbitror ele, fi quis contigiflet morticinum : &
hoc poftulabit clementioris Meftamenti difpenfator 5
non auctor, ut quibuslibet fuis conftitutionibus adftrin
gat fuos ad pœnam ignis æterni? Veniam ad Apoftolo»
yum auétoritatem, quibus tantum ſemper tribuit con¬
fenfas totius orbis Chriftiani. At ego fane non aufim
affirmare, quod quicquid hi preceperint , hoc animo
preceperint, ut tranfgrefforem quemlibet vellent che
obnoxium gehennæ. Paulus multis locis interdicit ava¬
ritiam, libidinem , iram, consentionem > inyidiam ,
A nominatim addens; Scimusquod qui talia agunty regaum
| Dei nom poffidebunt. Et tamen Vheologi fatentur, non
omnem iram efle peccatum capitale. Nec omnem in¬
yidiam fortafle. Rurfus idem feveriter edixit, ne mu¬
lieres loquantur in Ecclefia , ne fexus infolentior fibi
vindicaret auctoritatem apud maritos, Et tamen non
arbitror Paulum illud hoc animo precepifle, ut, fi
qua per infirmitatem muliebrem aliquid fuiffet in Ecele¬
fia loquuta difcendi ftudio; continuo fieret obnoxia ge¬
hennæ. Hæc fic propono, ut tamen fit integrum fuum
cuigue judicium. Poftremo fortaffis & in Evangelicis
præceptis reperire liceat, quæ non ftatim guemliber
B \obftringant peccato letali. Videmus religioforum Ordi¬
num patres illud palam teftari de fuis conttitutionibus ,
quas ob convictus concordiam & a-qualitacem necefla¬
rio addunt præceptis Evangelicis, quod iis nolunt ad¬
ftringi quemquam nec ad venialem culpam. Quo magis
admiror quofdam ejufdem generis, qui citius patiantur
fratrem vel emori, vel morbo difcruciari, qui fit mor¬
te gravior, quam carnium efum indulgeant. Non hic
repetam 5 quod quidam non incelebres Theologi affe¬
yerřarunt , nallam Pralatum mortalem ſubditun ſuo prace¬
pto adftringere poſſe ad peccatum capitale, nifi quod praci¬
pit pendeat a lege divina. Hoc axioma equidem in præ¬
fentia nec refello, nec approbo , tantum illud obiter
quxram , utrum omnes hujufmodi conttituriones obli¬
gent ad zternam poenam , an aliquot duntaxat. Si
omnes, profecto grave eft jugum Chriftianoram ,
cum tot exftent Pontificum conftitutiones : finali¬
quot, fcire cupiam, qua nota diflinguant que ob:
ligent, que non; cam additur , precipimus ac man¬
damus. At Rome quotannis hujufmodi conttitutio=
nes eduntur nove , ze fponfus fponfe munus aliquod
donet ulira pretium duodecim ducatorum. Sit enim hoc
exempli caufa propofitum. Quero fi quis abfque ma¬
lita. donaret munus tredecim ducatorum , an pec¬
cet letaliter? Refpondebis, opinor, non videri. Atqui
in his, & aliis rebus ctiam levioribus , preter grayem
culpam femper additur poena excommunicationis late
fententiz. Et funt Theologi, qui negant quemquam
D |excommunicari poſſe , niſi ob admiſſum quod fir apud
Deum capitale. Sed hane difputationem, an poflit
Epifcopus aut Pontifex fubditos quacunque in re ad¬
ſtringere ad capitalem poenam , omittam in preefentia.
[lud rogabo, an probabile fit Pontificis hunc efe ani¬
mum, ut , fi poffit etiam, velit ad hunc modum one¬
rare fuos. Paulus indignatur , guod aliquis judicat fra¬
trem ſuum in cibo aut potu: & ego ob cibum aut po¬
tum detrudam fratrem meum in gehennam è Jam in
aliis qui fit Pontificum animus , relinquamus interim
in medio. Certe in jejunio palam eft, illum non omnes
ſuo præcepto voluiffe adftringere. Proinde , cur iniqui
judices in proximum aliter interpretamur legem Ponti¬
B/ficis, guam pro iplus animo? Nec enim confenta¬
neum eft, illum voluife quemquam obftringere ad je¬
junium, aut cùm pifcium , qui hoc facturus fit in¬
figni valetudinis aut vitæ difpendio. Itaque non obe
ligat infantes , nom admodum fenes , non ægro¬
tøs, non inopia laborantes, non denique cæte¬
ros 5 qui ob aliam quampiam caufam non ferunt
inediam , multo minus de efu carnium. Hi fi ve¬
fcuntur, utique velei videntur ex ejus fententia , qui
legem condidit. Dices, fed interim aperitur feneftra
malis , qui hoc prætextu veſcentur , cum non fit ido¬
nea cauſa. Hoc periculum, fi fpeétaret ad homicidium,
aut aliquod grave malum, audirem. Nunc tolerabilius
larbitror, ut fexcenti vefcantur carnibus citra neceffitas
tem, quam ut unus hac faperftitione periclitetur de
vita. Proinde mihi non difplicet mos apud /talos , ju¬
xta quem etiam in Quadragefima publice in macellis
venduntur carnes vituloram, hoedorum , & agnorum,
fed a paucioribus, nequid defit ægrotis , aut iis qui
gre carent efu carnium. Nec quilquam notar emen:
tem aut vefcentem , etiamfi nihil morbi præ fe ferat.
Sunt enim caufæ , quas ex vultu non poffis deprehen¬
dere. Et Chriftianæ charitatis eft , in meliorem inter¬
pretari partem , quicquid recte fieri poreft. Temulen¬
Tom, IX. Gggg + tia,