in Decretis Ponticum in Epifcopos tyrannos, avaros;
fimoniacos, &c. Sed quia neminem nominas , inquit, gra¬
vins ofendis totum ordinem. Aliam regulam præſcribit
Hieronymus, Generalis fermo ad nullius contumeliam
pertinet. Qui dicit quidam, excludit reliquos. Sed gui
dicit vulgus 4 inquit , fentit plerofque. Utinam liceret
quamplurimos excipere. Qui citra nomenclaturam no¬
tat vitia, malos admonet, bonos commendat. Sed Hie¬
ronymus veretur quicquam dicere in Clericos aut Epi¬
{copos. Schema eft, cum eos multis in locis libere acer¬
beque taxet. Paulus, inquit, zon valt facile recipi ascu¬
fationem adverfum feniorem. Ego neminem in jus voco.
Sed idem monet, Seniorem coram omnibus argue. Nec
attingo nifi nota vulgo. Si libido detrahendi me tene¬
ret, Pius novit quæ prædicare poflim de quibufdam
prefertim Romanis. Nec concionor apud populum ,
fed fcribo litreratis, {cribo futuris Sacerdotibus & Epi¬
fcopis. Prolixam difputationem, in qua {uo more affu¬
mit palam falfa, me detrahere Sacerdotum ordini, me
fpoliare cos decimis, me velle eos effe obnoxios tribu¬
tis Principum, hinc non perfequar.
Rditur hic materiam pene inexplicabilem & inf¬
nitos habentem finus, nec ufquam vehementius
rapitur ſuo évfycieeug, quam ubi agitur de majeftate
Pontificis, quod argumentum fi voluiffet exaéte tra¬
Gare, debebat refeliere rationes illorum, qui libris edi¬
tis ex profeflo difputant, atque adeo pronunciant, non
tantum adverfus mores Pontificum Romanorum » fed
etiam adverfus ipfam poteftarem, quam ex Evangelii
litteris fibi ufurpant. Debebat exponere quid fint claves
iles quas Chriffus Petro promittit, quid fit regnum cœ¬
lorum, quod crebro ponitur pro Ecclefia militante,
aut prædicatione Evangelii. Nunc quædam ex meis
fruftula truncatim decerpit , eaque perverfa interpre¬
tatione exaggerat. Hinc conviciis laxat frena, cum to¬
ties appellem Pontificem Ecclefiæ principem, Chrift
fummum vicarium, ea poteftate praditum , qua nulla
in terris major , interdum iila quoque excufans quæ Pon¬
tificis nomine fiunt, vel infcii, vel inviti. Si quid per
cccafionem Scripturarum admoneo, non pertinet ad
legitimam poteftatem , fed ad poteftatis abufum, quem
iplum magis imputanduni reor iis, qui fub titulo Ponti¬
ficis fuum agunt negotium, quam ipli Pontifici. Autin
hoc annoto locum, ut Leétor diligentius infpiciat. Nam
de poteftate Pontificis & horum locorum interpreta¬
ipfi a feipfis diffentiunt, interdum & pugnantia loquun¬
tur. Quamobrem cum toties ad huju{modi calumnias
‘refponderim, non eft animus denuo ad tam loquaces
nænias refpondere. De conviciis, quæ hic affatim in
me congerit, five Pius, five quifquis eft alius, precor
ut illi Dominus condonet tam effrenem maledicentiam.
Siquidem præ impotentia animi fepta tranfiliens, ex¬
aggerat fævis verbis, quod in Methodo feripferim Chri¬
hum Proteum, X Panlum Chameleontem quemdam, cum
utrumque ditum fit fenfu fummopere pio. Nec illi
fuffecit vocem hanc quemdam additam effe, qua figni¬
ficavi fermonis tropum, nec, ut ira loguar, quibus ver¬
bis mitigo verborum invidiam. Tu tamen, inquit, ea
zam callide difponis, ut videri velis illa omnia ad Chrifti
gloriam contexere. Dic mihi quifquis es infelix fyco¬
phanta, an tibi videor illa in Chrifti infamiam contexe¬
re? Hoc animo fi fum aut unquam fui, hodie me per¬
dat Dominus Jefus, & ad inferos detrudat, qui novit
hominum corda.
Si tam inviderem Remano Pontifici, quam me fin¬
git ifte, nec ingenium, nec oratio, nec materia deef¬
fet. Sed abfit ut detraham quem ut vicarium Chrifii
veneror, abfit ut his temporibus exulceratiffimis oleum
addam camino, licet huc odiofe provocet Pius.
In hae difputatione multa fant frivola , quæ vix abf¬
que rifu legere potui,quædam probe diéta. Quod genus
illud :admonet nos, ut ante omnia {criptoris fententiam
difcuffari difpiciamus quid illic agat auétor,, quid molia¬
tur, quid fibi velit, difputer an definiat, cum adverfario
qui ex fchedis miferis inftituunt difputationem?
Addit quod Hieronymus locis compluribus fecum ipſe
pugnat, idque non folum difputans, verum etiam do¬
cens. Reéte Pius. Cæterum hocta me dium aliquan¬
to modeftius, videbatur illi gravis blafphemia, mihi¬
que confpuit os: Tu ze haciz Hieronymum, indignus
qui illi porrigas matulans? Beep itty
Tantum dixeram illum alicubi parum fibi conftare.
Nunc quoniam Pius aliquantulum gravabatur auétori¬
tate Hieronymi, placuit adagium, refponfionis ad ho¬
minem, non ad rem.
Sic colligit, Si Petrus gerit typum Ecclefie, cuivis
ditas, hoc eft, columbz, quod Theologi non negant,
nec ob id adimo Pontifici fuam externam Juridi&io¬
nem.
Objurgat me quod citarim verba Origenis, nec mihi
credit. Atqui cum indicarim Homiliæ numerum, cur
piguit infpicere locum? Nam illic Origenes palam inter=
pretatur laudatam Perri fidem, & traditas claves ad fin¬
|gulos pios pertinere. Quod tamen a me nufquam pro¬
batum eft. ;
Si uni Pontifici totus orbis debet cedere , quod do¬
cet Pius y quid opus elt Conciliis particularibus & uni¬
verfalibus? ex{tinéto Pontifice, quid tum eft Ecclefia ?
Refpondet Pius, nil nifi truncum cadaver, cum junéta
fit vivo & immortali capiti Chriffo,
Negat cafum quem quidam pofuit , eyenturum ut
Pontifex univerfos deduceret ad inferos. Et tamen is
qui ponit, fatetur ficri polle, ut Pontifex fit hypocri¬
ta, hæreticus, impius, & tyrannus. Sed f id cover 5
inquit, tum Chriftus vel illum e medio tolleret, vel gregi
commonfiraret remedia, Quomodo tolleret? Fulmine?
Jam olim defierunt miracula. Per ‘Turcam, aut Prin¬
cipes? impium eft. Per {chifinaticos, quod nunc cx
parte videmus factum? magis impium. Verum id ne
fiat, magna ex parte fitum eft in iplis Pontificibus,
quos admonere, juvare eft. Nec mihi tamen probati
mam auétoritatem. Quanquam Pontifex Romanus erat
qui fcripfit, Cujus vita defpicitar, reſtat ut & ejus dos
trina contemnatur.
Illud feftivum, quod ut doceat dominii poteftati=
que nomina competere in Pontifices, profert illud:
Vos me vocatis Magifter er Domine. Et,data eff mihi omnia ¬
poteſtas in cælo & in terra. Cur ex Hieronymo citatur in >
Decretis relatum, fciant fe effe patres, non dominos?
Tandem docet quomodo fit accipienda domini, patris,
& magiftri appellatio, fed quod docet, multo ante ile
lum docui. Cum dominium voco, tyrannicum intelli¬
go : cum poteftatem, violentam intelligo: cum patrem,
totam fiduciam in co collocatam intelligo: cum ma¬
giftrum, faftum & arrogantiam intelligo. Hæc fi le¬
giffet Pius, non tot verba incaflum effadiffet. Aliud eft
honoris gratia tribuere domini nomen, aliud eft appe¬
tere tyrannicam dominationem. Quid autem eft aliud
quam tyrannis, poteftas immodice ufürpata, præter il¬
las dotes quibus oportet ornatum effe Pontificem? De
nullo Pontifice pronuncio, fed quid de quibufdam to- |
tus orbis ac Roma prædicarit, clarius eft quam ut fit
referendum. Fateor non efe temere judicandum de
Pricfulibus, fed utinam nihil ab eis fiat quod excufari
non poffit.
An protinus evertit Perri cathedræ auctoritatem , qui
deplorat aliquando exiftere Pontifices, qui ſub umbra
religionis tyrannidem exercent? Erafmus nulquam dixit,
© dinate, Ecclefafticam poteftatem eſſe tyrannidem,
fed tales exoriri nonnunguam Rorsanos Pontifices. Quod
utinam accidat rarius, Lutherus longe alia prædicat de
Pontifice Romano , & infinitis partibus atrociora, fed
ca non legit Pius, & commodius fimal ac tutius putat,
cum Eraſmo jurgari. Parcar, inquit , zibi fummus Deus
Eraſme. Imo parcat {ummus Deus Pontificibus, qui
tanto fcandalo {unt interdum Ecclefize Chrifi.
_ Nihil indignor urbi, nec ibi quicquam venatus fum;
imo illa me complexa eft humanius quam pro meritis
meis,