eſt in QuæſtionibusVeteris ac Novi Teftamenti, quæft.
73. fi quis requiret; fi cui non vacabit, iplius verba
fubfcribam : Quod autem, inquit , adjecit dicens, & tuam
iplius animam pertranfibit gladius, ut revelentur mul:
torum cordium cogitationes , hoe utique figmficavit, quia
etiam Maria , per quam geltum eff myfterinm incarnarionis
Salvaioris, in morte Domini dubitaret, ita tamen, ut in
refurrettione firmaretar. Nemo fcribit illi dicam, quod
Petro Apoſtolorum principi etiam poſt Spiritum San¬
um datum , tribuit malitiofam fimulationem , & per¬
verfum onerandi Gentes ftudium. Sic enim feribit
enarrans Epiftolam ad Galatas: Petrus autem cum venife
fet Antiochiam , objurgaius eff a Paulo, non quia fervabat
confuctudinem Fudaorum, in qua natas atque educatus
erat , quamquam apud Gentes cam non fervaret: fed ob¬
Jargatns eft , quia Gentilibus cans volebat imponere. Idem
Libro De agone Chriffiano Cap. xxx. factum: hoc Perri
fuperſtitiolam fimulationem'appellat, & cæteris illius
peccatis difidentiæ , pugnæ &cabnegationis admifcet.
Atque adeo paulo poft in codem Capite durius etiam
pravam Perro tribuit fimulationem: Hos , inquiens,
Ecclefia catholica materno recipit fins, tanguam Petrum
poft fletum negationis per galli cantum admonitum, aut tan¬
gaam cundem poft pravam fimalationem , Pauli voce cor¬
retium. Atgue heec adeo non retractavit, ut poft Hie
ronymum ad palinodiam provocarit, qui pravitatem no¬
luerit Petro wibuere, quam ne tum quidem credibi¬
le eft in co fuifle , cum Chrifli doétrinam nondum in¬
telligeret. Quicquid enim unquam peccavit Petras,
non deftinata malitia peccavit, fed aut affectu fedu¬
lo, licet errante, aut fubito terrore, aut humana fra¬
gilitate. Quod idem de Paulo fentiendum exiftimo.
Nemo Chryjoffomum in jus vocat, quod Virgini Ma¬
tri tribuerit ejufmodi affeétum, quo matrum yulgus
imperiofum in liberos ex illis famam ac laudem ca¬
ptat. Is enim ediflerens Marthe: Caput x11. inter cæ¬
tera feribit in hunc modum: Quamvis & ex fatto ma¬
tris nonnihil importunitatis quoque acceffit. Confidera igi¬
Zur tam matris quam fratram importunitatem. Nam cum
debuiffent intrare, atque cum turbis fimal andire , ant fal¬
tem exfpeltare foris fermonis finem, ac demam accedere,
ambitione quadam ac oftentatione commoti, foras eum in
prefentia omninm evocaverunt: ceteraque gue fequun¬
tur in hanc fententiam. Idem enarrans joannis Euan¬
geliftæ Caput 11. ut clarius ita durius cadem prædi¬
cat, hifce verbis de Maria proprie loquens: Oprabar
enim ut jam hominum graiiam conciliaret , & ipſa clarior
flu gratia efficeretur, © fortaffe aliquo bumano afficieba¬
tur affect. Quemadmodum & fratres ejus cum dixerunt,
oftende teiplum mundo, cupidi ejus miraculis fibi fas
mana comparare. Ac paulo poft idem agens: Siguidem
non adhuc debitam de ipfo opinionem habebant, fed more
matrum Maria jure omnia fe filio pracepturam cenfebat,
cum tanguam Dominam colere g revereri fas efet. Ha¬
&enus Chry/oftomus. Jam vero quid commemorem id
quod eft omnium Veterum commune , foli Chrifto tri¬
buentiuin perperuam immunitatem à peccato originis?
Grave crimen, fiquidem hoc tam contumeliofum eft
in Virginem Matrem, quam videri volunt Scoridaram
familiæ.
Neque vero réferimus hec, hoc agentes ut Ve¬
terum lapfus vulgo traducamus, fed ut declaremus,
quam fit iniquum in recentiorum fcriptis nihil non
excurere , detorquere ad calumniam que fimplici
pioque dicuntur animo; Hoc hærcfim fapit, hoc ma¬
le fonat , hoc fcandalo efle poflet, hoc fufpeétum
eft, hoc parum reverenter diétum in magiftros no¬
ftros. Quin potius ea lex nobis placet inter omnes,
quam divus Arge/finss in omnibus {criptis ſuis ratam
eſſe vult. Sic cnim loquitur Libro De Trinitate 1.
Cap. 111. Proinde quifquis bac legit, ubi pariter certas
eft, pergat mecum: ubi pariter hafitat , guarat mecum :
ubi errorem ſuum cognofcit , redeat ad me » ubi mam,
revocet me: ita ingrediamar fimal caritatis viam , tenden¬
tes ad cum de quo diclum off, Quetite faciem ejus
63
placitum , piam atque tutum
coram Domino Deo noftro, cum omnibus interim qui ca qua
fcribo legunt, © in omnibus ftriptis meis; maximeque
in his nbi quaritur trinitas Trinitatis. Quanto conful¬
tus hoc; mi Faber , quam mutua reprehenfione 8
noftrum X aliorum perdete ftudium, imo juxta Pazz
lam, dum invicem mordemus & mordemur, alium
ab alio confici? Equidem arbitror ne Chrifto quidem
cfe gratum, fic fuam defendi dignitatem, ut Chris
ftianı famam indigne laceremus. Pacis auctor eft,
concordia {uorum potiffimum oblećtatur: five quid
eft offici, five quid eſt contumeliæ, in fe admif¬
fum ducit quod in fratrem admiferis, E quamlibet
Blevi fcintilla difidium nafcitur, at femel natum laz
te fpargit incendium, Accurrunt hinc atque hinc,
qui favent; qui amant, qui oderunt, qui invident ;
hic frigidam, ut ajunt, fuffundit, ille oleum cami¬
no adjicit , bellum repente fit, quod erat monoma¬
chia, nec finis donec res in rabiem exeat. Fit inte¬
rim yaétura cariffime pofleffionis, quam ego in amic
cis fitam arbitror, Mihi fuccenfent tui, tibi forta&
fe norinulli meorum indignantur, Quanto placabie
lius erat, communicatis imvicem amicis conduplica=
to lucro ditefcere? Si fieri poteft, ut, quemadmo=
| dum ait Hieronymus, in Scripturarum campo fine no¬
{tro dolore ludamus , age mutua conflictatione vel
doceamus aliquid , vel difcamus. Sin hoftis eft ti¬
bi, qui quocunque modo abs te diffenferit: fi tali¬
bus faxis petitus, excedo campo, hac lege non con¬
gredior , gladiatorum ifta pugna eft , non Theolos
gorum. Eft humanus error, eft & Chriſtiana cor¬
reptio. Ego fic lapfus tuos correxeram, ut gratiam
etiam me {perarem initurum. Et apud me fane in¬
iret, qui fic admoneret. Neque vereter ipfum Hie¬
ronymam fi viveret, fi fic lapſus fuiſſer, itidem ad=
monere : nec dubitarem , quin is boni confulturus
effet. Ignofcendus error, fi nimium bene de te fen=
fi. Siquidem tu maluifti regerere crimen; quan
emendare monitus erratum. Ego tantum adnota¬
ram in voculis aliquot efle lapfum te, nihil ultra
exaggerans: tu ubi nihil commiflum eft, impietatis
crimen impingis. Sic caritatis officium officio penfas.
Divus 4zguftans non dedignatur revocari cuim lapfus
eft, tu cum nondum Epifcopus fis, imo necin Theolo¬
gorum, opinor, fenatum alle&us, turpe putabas, fi pro=
xima Editione queedam mutaffes: ac maluifti tam mule
tos tecum errare, quam tuum erroremagnofcere ? Non¬
dum contuli fingula, fed tamen in aliquot incidi lo=
ca, in quibus demiror quid nibi volueris, ut ex ani¬
mo loquar, mi Faber. ln Epiftola ad Co/offenfes Capi¬
tulo 11. indicaram te lapfum in verbo raraGegbeve
Tui cumque rem Æeronÿmi, & Græcanicorum fchos
horum, poftremo & Ambrofiz auctoritate demonftiaf
fem, fubjicio: Ex his fatis iguer, quantum abfit è ves
ro Jacobi Stapulenfis bozzinis aliogni ersditi; hoc in loco
fententia: Vide num qua fit hic infectatio, num quid
fimile tüis, refuramus animofe , ut Chriffo Deoque
indignifimum. Quin ultro cxcufo lapfum tuum;
addens, Zerem bane in errorem induxit Walla, qui pu=
tat narebegbelay effe ad brabium evecare, five brabinm
oftentare. Et tamen ne fic quidem admonitus putafti
locum hunc mutandum, etiamnum legitur in tua
tranflatione, Nellas vos ad brabinm vocet volens. Ad¬
huc mordicus tenes tuam coaétifimam enarrationem ,
ab omnium Veterum interpretatione diflentientem ;
tantum addis in examidatione: Mezzo vos brabio fru
firet, aut nemo vos ad brabium vocet, Sunt enim qui
vocabulum narabegbevérw hic pofitum boc poris jigni¬
Beare patani: jaxta quorim. intelligentiam interpretati fw¬
mus. Primum nihil interett, utrum frefrare brie
dicas, an intervertere brabium? Deinde tantum valet
apud te Laurentii auctoritas, ut hunc unum; quam
Theologos veteres omnes, 6c in his Hieronymum, fe¬
qui malueris? praefertim cum 74/4 nullus auétoritas
te confirmet ; quod dicit: Jam illud mihi vide te fo¬
go, cum ifta traétaress ctim publican mundi lectio<”
nein