39 Db. ile pri E RA 6 er 40
An. tum brevius, tum negleétius, ne majoris operse aleam | A | exiftimayi , qui nec falfo quenquam re fua {implicita a
1498. tentaremus, Tu fi jam reverfus es, faltem de toto te velint laudare , nec poflint pro fua prudentia falli» 149
tuo itinere, reliquifque fortunis, epiftolam quam lon¬
giflimam texito. Rvdolpho tuo multis de caufis quam
commendatiflimus efle cupio 5 Nicolaum, reliquofque
difcipulos tuos , optime de me meritos , meis verbis
falvere jubebis. Tu cura ut valeas. Huc fi advolas,
quanquam hoc vix audeo ſperare , nihil polliceor ver¬
bis, re faciam , quecunque digna funt gratiffimo ho¬
mine, atque amantiflimo. Apud fanétum Bertinum,
Anno 1498.
EpisroLa XL.
Erafmus Rot. Nicolao Benferado S.D:
REQVENTES huc, certiffimique rumores quoti¬
F die adferuntur , peftilentiam iftic majorem in mo¬
dum debacchari , nihilque reliqui facere. Quare quod
metuebam , ne tu jam aliquo profugiffes , non putavi
vel pluribus fcribendum , vel plura mittenda , ne fci¬
licet multum periret operæ , fi tu abfuiffes. Rerum
autem modo fumma attingam capita. Hic primus da¬
tus cft B. per quem feriberemus. Euripide & Ifocra¬
tem ad te mittimus, parantur alia, quæ pofthac ad te
ibunt : de Mileniana defenfione dabimus opcram , ut
tuæ fatisfiat voluntati, fimulatque orationem & libros
ad id neceflarios erimus naéti. Si quid iſtic rerum eft
natum, quod me fcire judicabis oportere, fac ut fciam.
Augnftino, fi jam reverfus eft, has, quas tuis conjun¬
xi, reddes. Nugas meas, quasapud te depofui , tibi
etam atque etiam commendo. De noftra conjunétio¬
ne fi quid excogitafti, habebis me ad iftud facillimum.
Intelligis, opinor, quid dicam : id quantopere cupiam,
humaniffime Nico/ae, vix tibi perfuafero. Sed ut {pe¬
rare vix audeo, ita fuadere nequaquam. Illud me cru¬
ciat , animum iftum tuum tam niveum , tam philo¬
fophicum , nunc vix denique mihi perfpeétum effe:
de quo tametfi nos nunquam non optime & fenfimus,
& prædicavimus , tamen nefcio quo modo id accidit,
vel noftra utriufque modeftia pene nimia, vel aliorum
opera , ut intimam familiaritatem Benferadi non fim
mihi aufus polliceri : & quam effe foleo in colendis
amicis pertinax , tam fum in adfcifcendis verecundus.
Si quid nove Grecanitatis iftuc advectum eft , onera
& hunc hominem farcina ,, & me beneficio. Neque
metuas, Nicolae, netuis in me meritis parum refpon¬
deam : crede mihi , non defatigabor, neque conquie¬
{cam , donec pro viribus æs omne diffolvero. Quum
æs dico , non cos modo nummulos dico , quos mutui
nomine abs te accepi , nullo enim leviore nomine me
tibi puto adftritum ; fed multo magis tuum iftum in
me animum , fummaque officia, quorum apud me nun¬
quam eft intermoritura memoria. Hee, mi B. boni
confules in prafentia , ubi certum cognovero te iſtic
agere , curabo ut fubinde aliquod ftudiorum meorum
monumentum ad te proficifcatur. Epiftolam, ad Jaco¬
bum Tutorem ſcriptam , velim per certum hominem
cures Anreliam perferendam. Bencvale. Tornaco, An¬
ho 1498,
Erismona XCI
Erafinm Roterod. Joanni Coleto S, D.
S 1 quid omnino inmeipfo agnofcerem , Colere huma:.
niflime, vel mediocri laude dignum, lætarer pro¬
fecto cum Hettore illo Neviano laudari abs te viro o¬
mnium facile laudatiffimo : cujus ego judicio tantum
tribuo , ut longe mihi fit jucundior tacita tua unius
exiftimatio „ quam fi vel univerſum forum Romanum
& acclamet , & applaudat , aut tanta me miretur im¬
peritorum multitudo, ‘quantum Xerxis exercitum faif¬
fe ferunt, Ut enim Horatianum fequens inftitutum
ventofæ fuffragia plebis nunquam ſum aucupatus, quip¬
pe que pari temeritate & probat, & reprehendit: ita
à probatiffiais viris laudari , pulcherrimum femper
quorum neque doétrina fufpicionem erroris , nec vita
aflentationis recipit. Verum tuæ laudes, mi Colere,
tantum abeft ut mihi criftas erexerint, ut homo natu¬
ra putidulus , vehementius etiam mihi difplicuerim.
Videor enim admoneri , qualem me efle conveniat,
quum ea de me prædicantur , quæ in aliis veneror,
in me defidero. Novi, novi ipfe optime, qua me par¬
te calceus ftringat. Neque tamen corum, qui me tibi
tam amanter commendarunt , aut officium , aut hu¬
manitatem reprehendo, neque tuam in recipienda
commendatione facilitatem vitupero. Siquidem ut hu¬
mani eft hominis , de ignotis benigne fentire : ita fe¬
ftivi ac facilis , amicis libenter credere. Nam quod
ex meis ipfius fcriptis me laudas , id tale effe puto,
ut aut urbana laudatiuncula nos ad virtutem excitare
volucris , aut incredibili quadam modeftia tua fieret,
ut aliena tibi nimis placerent , tua nimium difplice¬
rent. Quare animum quidem in me tuum tam prom¬
ptum, tam propenfum, tam candidum amplector , ut
debeo , libenter , veneror, exofculor: judicium amo
ut amicum , non probo ut verum : non quod te judi¬
cem aut parum idoneum exiftimem , quum fis pru¬
dentia vir fingulari, aut fiftum, quum animi tui fim¬
plicitatem non ignorem : fed quod partim amore la¬
plus, commendatoribus meis nimium credideris, par¬
tim candore miro quodam , atque modeftia , alienis
laudibus nimium benigne faveris. Qui tamen error
tuus, mi Colere, hoc mihi debet effe jucundior, quod
ab eo fit animo profectus , qui me femper unice dele¬
Gavit, humano, facili, candido, ab omni invidentiz
labe alieniffimo. Malo itaque te de nobis amanter er¬
rare , quam integrum nihil falli. Verum ne merces
ignotas falfa laudatione tibi obtrufas fuiffe, poftea
queraris : & ut deligas , prius quam diligas , en me¬
ipſum tibi defcribam, tanto quidem melius, quanto
ſum ipſe mihi quam aliis notior, Habebis hominem
tenui, imo nulla fortuna , ab ambitione alienum , ad
amandum propenfiffimum, literarum tenuiter fane pe¬
ritum , fed tamen admiratorem flagrantiffimum , qui
probitatem alienam religiofe veneretur , fuam habeat
nullam : qui doétrina facile omnibus cedat , fide ne¬
mini: fimplicem , apertum , liberum , fimulandi ac
difimulandi juxta ignarum ; animo pufillo , fed inte¬
gro, fermonis parci: cum denique, à quo preter ani¬
mum nihil exfpeétes. Hujufmodi hominem fi tu, Cole¬
te, potes amare , ft tua familiaritate dignum judicas `
Ita Erafmum in tuo ære numerato, ut nihil æque tuum
exiftimes. Anglia vero tua mihi cum multis nomi¬
nibus , tum hoc precipue nomine jucundiffima eft,
quod iis rebus abundat , preter quas nihil mihi folet
effe jucundum , hominibus bonarum literarum ſcien¬
tiffimis , inter quos (nemine reclamante) facile te
principem numero : qui quidem ca fis do&rina, ut nul¬
la morum probitate commendatus, tamen admirandus
omnibus effe debeas , ea vitæ fanétimonia’, ut citra
doĉtrinæ commendationem , nemini tamen non cha¬
rus , colendus , venerandus haberi poffis. Quid ego
nunc dicam , vir optime, quantum me affecerit , dele¬
aritque, ftilusille tuus , placidus, fedatus, inaffeéta¬
tus, fontis limpidiffimi in morem è ditiffimo pectore
fcatens , æqualis , fui undigue fimilis , apertus, fim¬
plex , modeftiæ plenus , nihil ufquam habens ſcabri,
contorti , conturbati ? ut mihi plane vifus fim animi
tui fimulachrum quoddam tuis in literis agnovifle?
Loqueris que vis, vis qua loqueris. Verba in petto¬
re nata , non faucibus , fententiam fponte fequuntur,
non illa voces fequitur. Denique felici quadam faci¬
litate , ca fine cura effundis , que vix alius fummo
ftudio poffit exprimere. Sed temperabo 4 laudibus
tuis apud te duntaxat , ne recentem tuam in me be¬
neyolentiam offendam. Scio quam nolint laudari ii >
qui foli laudem merentur omnium, Bene vale. Oxo¬
nio, Anno 1498.