Page 44 [44]
fi ideo vi&turi fumusin otio, & ab omnibus actionibus vi¬
debitur abftinendum, coquod femper evenit, ut alicu-|
bi fruftremur optatis, univerfa nobisperierit vita: nec
firitualia modo, verum etiam illa qua advitæ præfen¬
tis ufum pertinent, fimul interierint omnia. Etenim fi
agricola protinus ab agricolatione refiliat, quod femel.
atque iterum aut fepius acciderit acrisinaegualitas, bre¬
vi fame periremusomnes. Item fi nauclerus, ob femel
atque iterum aut fepius obortam tempeftatem fugiat
mare, futurumeftut nemo vehatur pelago, atque hinc
rurfum peribunt nobis omnia vitæ commoda. Quod fi
per fingulas artes percurrens, ifta quæ nos facere vis,
que carebit ædificiis ac domiciliis. Itaque quum hee
ftrati fuerint optato negotiorum, in quibus verfantur |
exitu , denuo pari cum alacritate redeunt ad cadem:
Nam &ruricola, ubi femel atque iterum ac fæpius fe¬
menarvocommifit, nec votisrefpondet proventus, rut¬
ſus eandem exercet fegetem, nequeraro fit, ut totius
temporis jacturam uno farciat anno. Sic & negotiator
quamquam crebro fecit naufragium , non tamen abfti¬
net a portu, fed & poftea navim detraxit , & nautas
conduxit, & pecuniis mutuo datis, cadem aggreditur
hegotia, idque, cum nihilo magis nunc fciat quomodo
ceffarum fit quam fcieratantea. Denique quicunque fo¬
quemadmodum faciunt agricolatoracnegotiator. Et pot
haec quamilli tantam abhibeant curam ftudiumque, cir¬
ca res ad preefentis ufum vitæ pertinentes, licet exitus
fir incertus, nos filoquentesnonauditi fuerimus, illico
definemus® Et quam obtinebimus veniam? Quidexcu¬
fationis adferemus? Et tamen illis, fi non fuccefferit,
nullus eft qui damnum acceptum leniat, Veluti fi mare
navim fluétibus obruerit, nemo medebitur inopic nau¬
fragi. Si vis imbrium effufa in arvum preefocarit femen¬
tem, cogitur agricola vacuis manibus abire, domum.
Noftra vero quum loquimur aut exhortamur , non eft
cadem conditio. Imo fi femen per tejactumauditornon
communicati confilii mercedem fers a Deo, nec minus
accipies preemii, nonauditus, quam acceptutus eras, fi
ille obtemperaffet. Quod cratinte, præftitifti; Cæte¬
rumadid ur perfuadeamusauditoribus, non fumus obftri¬
&i, fedtantum ut admoneamus. Noftre quidem partes
funt admonere, illorum vero obtemperare. Et quemad¬
modum , fi nos admonendi officio funéti non fuerimus,
etiamfi decem milliabenefaforum prodierint, ipfisfolis
repofitum eft premium , ad nosnihilredibit lucri , quan¬
doquidem non dedimus confilium; Ita fi nobis admo¬
nentibusillinonaufcultarint, ad ipfos folosredibit omnis
ultio, nobis autem nihil imputabitur, quin potius co¬
piofa merces nobis venict a Deo, fiquidem quicquid in
nobis erat fitum, preftitimus. Nihil aliud jubemur,
quam apud menfarios deponere pecuniam. Loquere &
admone ; Verum non audivit, Tu nihilo fecius habes
paratam mercedem. Ne deftiteris, priufquam perfua¬
deas, doncc fpiritum affaveris. Terminus monendi, fit
obedientia monitionem tuam recipientis.
Diabolus circumcutfat obfittere cupiens noftræ faluti
non folum ipfe nihil hine lucri reportans , verum etiam
fuo ftudio graviflima detrimenta fibi concilians. Is tamen
uſqueadeo veſanus eſt, ut frequenter &illatentet , quæ
nequaquam fieri poflunt, nec illosfolum adoriatur ,quos| p
omnino confidit fe fupplantaturum dejecturumque, ve¬
rum etiameos, quos probabile eft artibus ipfius fore fu¬
periores. Iraque quum audiret laudariac mirifice prædi¬
cari Fob, ab eo qui novit arcana omnia, nimirum Deo,
fperabat fore, ut eum viribus fuperior fubverteret, nec
deftitit omnia movere molirique , quo fapplantaret ho¬
minem, nec defperavit impurus ile ac {celeratiffimus
Dæmon, idque quum Deus illi jufto tantum virtutisfuo
faffragio tribuiffet. Et poft hæc non erubefcimus, ne¬
que pudore fuffundimur, dic mihi, fi quum Diabolus
nunquam defperet noftram perniciem, fed indefinenter
cam exfpeétet , nos fratrum falutem defperayerimus ?
‘a luéta abftinere, nam Deus erat, quiteftimonium fe¬
[rebat de jufto. Nec tamen abftinuit, fed præ nimio fu¬
rore quo fertur adverfus nos, etiam poft Dei teftimo¬
{nium fperabat futurum, ut illius ætatis preeftantiflimo
|viro fuperior evaderet. Cæterum nihil eft tale; quod
nos in defperationem adigat , & tamen defittimus. Ac
Diabolus quidem vetante Deo, nondifcedita pugnaad¬
verfum nos fufcepta, tu vero quum Deus mandet exfti¬
muletque ad fubyeniendum Japfis , refilis refugifque.
Audierat Diabolus loquentem Deum, homo juftus , ve¬
rus, timens Deum, abftinens ab omni opere malo,
quodque nullus effet illi fimilis ex is qui funt fuper ter¬
ram, & tamen poft tanta taliaque judicia perfeveravit di¬
cere: Quid fi quando perpetuitate magnitudineque ma¬
lorum iruentium valeamus illum fuperare, & hancex¬
celfain’ dejicere turrim? Quis igitur ert nobis venice lo¬
cus, aut quid excufabimus; fi quum tanta fit mali Dæ¬
monis in noftrum infanientis exitium vigilantia, nosne
tantulum quidem fimilisdiligentice adferamus ad falutem
fratrum noftrorum, præfertim quum Deum habeamus
auxiliatorem? Ttaque quam videris fratrem tuum, du¬
rum , rigidum, minimeque attentum, dic apud temet¬
ipfum: Quid fi progreflu temporis aliquando valeamus
illum flectere? Hoc nimirum & Paulus præcepit: Ser¬
vum Domini non oportet litigare y ed placidum efe erga cun¬
fos, erudientem cos qui reſiſtunt veritati, ff quando der illis
Dens penitentiam in agnitioncm veritatis. An non vides pa¬
rentes, quomodo filiis fuis , licet frequenter defpera¬
tis 5 affident, lachrymantes Jamentantes, exofculan¬
tes, omnia que pofluntadmoventes, ad fupremum uf¬
que halitum ? Hoc quoque facito pro fratribus. Ettamen
illi non poffunt lachrymis ac lamentis, neque morbum
depellere, nequemortemimminentemabigere. ‘Tuve¬
ro frequenter poteris, animam deploratam, affiduitate
inflantiaque per lamenta revocare. ac fufcitare. Dedifti
confilium, nec perfuafifti, illachryma, punge frequen¬
terac ſuſpira paululum, ut tua follicitudo incutiatilli ve¬
recundiam, itaque fe convertat ad falutem. Quidego
folus poflem efficere? Neque enim quotidie vobis omni¬
bus adefle valeo, neque fuppetit mihi facultas, ut folus
cum tantadifputem multitudine. Cæterum fi vos velitis
inter vos, alüsaliorum partiricuramfalutis, ac veftrum
quifque unum fufcipere fratrum negleétorum, illicono¬
bis crefceret edificatio. Etquidattinetdicere de iis, qui
poft multam ac diutinam admonitionem feipfosad me¬
liorem frugem recipiunt? Etenim quum illinontenean¬
tur immedicabili morbo, non oportetdefiftere, neque
curam abjicere, etiamficercum præfciamus, futurum,
ut poft multam follicitudinem, multamque adhibitam
admonitionem nihilo plus fimus profecturi.
Quod fi haze oratio vobis videturincredibilis, ex fa¬
étis diétifque Chrifti reddemus eam credibilem. Nam
nos quidem ignarifumusfuturorum, unde necdijudica¬
\re poflumus de tis qui audiunt, utrum obtemperaturi
fint di&is noftris, an fecus. Chriftusautem iftarum re¬
rum certam habens præfcientiam , non defatigatus eft
corrigendis iisa quibusaudiebatur, ufquead extremum.
Itaque quum feiret Judam non efle revocandum a prodi¬
tione, non tamen ceflavit, affiduis confiliis, monitis ,
beneficiis, minis, demum omni doétrinz fpecie a pro¬
ditione retrahere, nec deftitit illum diétisceu freno co¬
hibere. Hoc autem fecit nos inftituens , ut etiamfi pree¬
{ciamus futurum, ut fratres non obtemperent, tamen
quicquid in noftra fuerit facultate præftemus, tanquam
parata nobis admonitionis noftræ mercede, Videautem
quanta affiduitate quantaque fapientia illum cohibuerit,
Suftinuit omnes inangoreminducere, ne vulgaret pro¬
ditorem, ac manifeta redargutione redderet etiam im¬
pudentiorem. Nam ut intelligas quod illis etiam ango¬
rem injecerint Chrifti diéta, licet fbi nullius mali con¬
ſciis audi quomodo quifque anxius dicit: Mir ego fam,
Domine? Neque vero dictis tantum, verum & fachis tl¬
lum corripuit, videlicet, quod quum humanitatem fuam
frequenter ac modisomnibus declaraffer,, leprofos emun¬
dans ;
2 Ti¬
moth, 2.
van