OCR
21 SECGUNDÙM MATTHÆUM CAP IV. 22 2 Pere. Kal viselrns iucpas recoapdnovre, na) wares ree-| A !portem : ipſe vos baptizabit 16 Spiritu fanéto Bee is 3 eapdnovror, Usepov tarelvace. Ku) mpocenbay arid me-| igni. 17 Cujus ventilabrum in manu ipfius 3 tres 13 e -padav clarev, Ei idee 73 Gee, cid inn et Nos Gros de-| |purgabit aream fuam ; & congregabit 18 triticum en geruvtai. HO) de daroxpibe)s lare, Tiypamras, Ovx [fuum in horreum > paleam autem da see SE tm dpro uovo Cirerai dvbrwmwos, dar ta) rave) invanr| \{tinguibili. Tune accedit Jeſus a Galilæa ad Jorda- 73 | enrropevopievw dia sipario ©eS. Tire Teponowbdves oi-| |nem ad Joannem , ut baptizaretur ab illo. At Jo- 14 ey 6 ductConos cie sb das mé, ual Ignow aire tri] anes prohibebat illum , dicens, 19 Nite opus ci 6 70 mrepyion ws le. Koil atyes wird, Eide dri Gei, \ut abs te baptizer, & tu venisad me? Refpondens 1 Bare ceavràv xara yypamres yale “Ori rors ofyércic| [autem Jelus dixit ad illum, 20 Omitte nunc: fic a vw ore eyrenetran mepi oxy nal èm) epa apela, WTO enim decet nos ut compleamus omnem Juftitiam. 7 te mpoonolys pds Moy rov moda cs. "EQ, ard ó Iy- Tune omittit illum. 21 Et baptizatus Jefus adfcendit 18 oey TINI yiyparraiy Odw inmendoeig Kúpiov rev © ec) protinus ab aqua 5 & CECE Ipa funt illi cœli, & ssa IId rapanauedie aires 6 dtaéoncs cie bhos dfu- |vidit Spiritum Dei defcendentem 22 tanquam co- j Adv Alay y noel deluvow gir does rds Baorrelacc?|B |lumbam, & 23 venientem ſuper ipſum. Et ecce 17 o sco uo) chy Seow adray. Ka) atye air, Tale) |vox decælis, dicens, Hic eft filius méus dile&us, 10 | avre col dwcw , ¿dv merov rpossvvione wo Tore aé-| |24 n quo mihi bene complacitum eft. 1 Tunc Je- ty. è 7 À / / ven Kuproy Tov Qeoy os mpecKvyretcy xo are ove Acrpeu= ois. qui venit , præſentis temporis , aut qui venturus eft. Eſt enim hoc participium, quemadmodum & illius yerbum, anceps, utintelligas yel etate juniorem Chritum , vel fucceflurum in munus prædicandi. Illud minutulum. 16 Non ſun dignus] sx cil txavss, id eft, non fum idoneus: & fortior ad vives refertur, non ad animi magnitudinem, icgvpsTepos, id et , valentior, fiye plus potens quam ego , quum juxta Latini fermonis elegantiam fortitudo magis fit animi quam corporis. Et omoðynaæra [oleas fonat magis quam calceamenta: hinc|C dicta Græcis, guod pedibus fubligentur, 17 I% Spiritu fanéto} Quod in noftris Additum et , €5° igni, in nonnullis Græcorum exemplaribus erafum eft , fortaflis odio quorumdam Heereticorim , qui pro lotione utebantur inufura. Certe Hieronymus legit, #72 fpiritu EF igni : atque item Hilarius, cumque his Cyprianus : & in nonnullis Græcorum codicibus additum confpicitu Atqui Chryfoftomus homilia in Matthæum undecima legit & interpretatur, i% fpiritu ED igni. Quanquam fecus tura diabolo. Et quum jejunafiet dies quadragintab cobi, Petri, Joannis, & Jude. Horum nobis copia facta eft per onini vittutum genere precellentem Marcum Laurinum , ejus Collegii decanum, ` Habebat ea Bibliotheca complures alios libros antiquitatis yeneranda , qui neglectu quorundam perierunt, ut nune ferme funt Sacerdotum mores , magis incumbere patinis quam paginis , & potiorem habere curam nummorum, pam yo: luminum. Hoc te nefcire-nolui, Leétor , quod hoin codicum teftimonio fum frequenter ufurus in hoc opere. Et «305 , quod hic et apud Gracos, in plerifque Latinis codicius non additur. 23 Sicut columbam | zzt mepisepéy. Obfcurius reddidit Interpres. Videtur enim dicere, more columbæ defcendifle Spiritum Sanétum, cum fentiat eum {pecie columbæ defcendiffe, 24 Et venientem fuper ſe ] Ex Græco fermone non liquet utri fint aperti cœli, Chifo, an Joanni, tum nter viderit columbam defcendentem. Atqui ex Evangelitæ verbis magis yidetur ad = 5 D SS D . , Ghriſtum referri , quam ad Joannem y, nifi quod fequimr , ér legit Theophylaétus. Porro ne quis in noftris codicibus arbitretur cafù additum, fic legit; & interpretatur Hieronymus. Quod autem ait ¿z (piritu &F igni wifaviam potelt accipi è Primum ut referatur ad Spivitum Sanétum fpecie linguarum ignearum in die Pentecoftes miffum in Difcipulos , quem ipfe Dominus Ac. primo baptifmum appellat : Foannes baptizavit vos aqua , vos autem baptizabimini Spiritu Santto non poft multos hos dies, Dein, ut pertineat ad ignem affi&tionum & crucis: nam hunc quoque baptifmum appellayit Dominus , ita refpondens filiis Zebedwi : Poteflis bibere calicem quem ego bito , tS baptifmo quo ego baptizor baptizari ? Tertio., per ignem intelligi poteft vigor Evangelica gratæ, qui intus datur , quum Judaici ritus fuerint frigidi ; ignis enim inter omnia elementa maximam habet agilitatem, omnia in fe transformans ac furfum rapiens. Tametfi #2 prepofitio , juxta idioma Hebræi fermonis, addita et. Quod genusielt illud apud Joannem, ia Spiritu Dei ejicio damonin, quod perinde valer, quafi diceret, Spiru Dei ejicio. Annotat hoc ut rem feriam Auguftinus in homilia de yerbis Domini ex Matthæo undecima > profe rens fimiles formas, percufferunt in gladio , fuccenderunt in ini, Sc accepit cultros perrinos sir quibus circumciderat flios Ifraël. 18 Cujus ventilabram) ario Grecis inftrumentum; quo grana repprgantur a paleis. Auguftinus ediflerens Pfal, xerr. legit palam pro ventilabro, quod idem pala quoque fieri confueverit. 19 Triticum in horreum uum) 73 civey aors , id eft, triti E cum fuum : ut fuum pertineat ad zriticum, non ad horreum. Atque ita fcriptum et, non folum in omnibus Græcis exemplaribus, yerum etam emendatis ac vetuftis Latinorum codicibus, non folum calamo defcriptis, verum etiam formulis excufis. Deinde paleam eft, non paleas , 7002 zyvpoy, licet reclamantibus noftris exemplaribus. Verum hoc nihil ad fenfum. 20 A te debeo baptizari] Non eft debeo , fed xpeiav Exa , id clk, opus babeo ur abs te baptizer. Porro verbo baptizandi , tametfi Greco, tamen quoniam res ipfa nova eo ad nos permanayit , placuit conftanter uti, Quanquam Cyprianus in epiftola ad Cæcilium aufus eft ita legere: Daocete omnes gentes , tingentes cos in nomine Patris, ED Filii, CF Spiritus Sancti. 21 Sine modo) “Apes pri. Quod hic vertit fize, mox transfert dimifit , cum utrobique fit idem verbum. Quanquam non elt idem, finere, & dimittere. Rogo quis eft hic lulus in Litteris Divinis? Aut dicendum erat , Omitte nunc, ut intelligas id, quod} F eſt confentaneum, Joannem injeta manu conatum vetare Jeſum. Acmox, tunc omifit illum : aut, Sine nunc, & tunc finit illum. Nam éQinrw præfentis temporis et, non præteriti. 4 22 Baptizatus autem Jefus) Jefus in aureo codice non addebatur, nec in uno Donatianico. Siquidem quum eflemus proxime Brugis, qua non alia civitas hodie florentior , aut bonorum ingeniorum feracior , in omnium celeberrimo congrefù , cum aliorum Principum innumerabilium , tum præcipue Caroli Cæſaris ſemper auguſti , & R. D. Thomæ Cardinalis Eboracenfis , ferutati fumus Bibliothecam vetuftillimi Collegii , vulgo dii, San&i Donatiani: quod hodieque veteris eruditionis ac difciplinee non pauca tenet yeltigia, Ibi reperimus Evangeliorum codices complures , quorum aliquot inferiptione etiam teftabantur fe deferiptos ante’ annos o&ingentos. Unum , in quo Teftamentum noyum totum habebatur : alrerum omnium yetuttiffimum , & ufu witiflimum, fed mucilum & acciftm : in quo nihil erat novi Yeflamenti, prerer Epiftolam Pauli ad Ramanos ; Epiftolas Ja airov , quod Interpres yertere debuillet, fuper eum, fiye fuper ipfum. Alioqui fi fuper fe fentiendum erat, dixiflet, 60’ auren Ad hæc , non referebat ut Chriftus hæc videret; quæ fiebant propter Judæos , quo evidenti figno intellizerent eum efle Mefliam , \nifi columba palam defignaffet Jefiin, At Marcus, qui Matthæum [redegit in compendium , aliquanto etiam obfcurius facit , & nifi fus intelligeremus Chriftum yidifle, non Joannem. Lucas ita recen(et, ut, quis viderit, non aperiat. Solus Joannes palam explicat, Joannem Baptiftam vidifle.. 25 In quo mihi complacui | è @ eddexyow. Verbum eft peculiare Divinis Litteris , quo propenfum animum ac præcipuum quendam affe&um fignificant. Perinde fonat quafi dicas , in quo bonam de me ipjo habeo opinionem : & ut ita Joquar , ipfe mihi placeo : five in quo mihi complacitum eff. Auguftinus fermo, ne fexagefimo tertio legit , iz quo bene ſenſi, fequutus Cyprianum ſuum, qui itidem legit libro adyerfus Judéos primo cap. decimo quarto. Uterque fequutus videtur Tertullianum , qui Jibro contra Praxeain legit , | iz quém bene fenfi , & hic fequutus , ut opinor ; Ireneum, qui frequenter hoc modo loquitur. Nam eddoxeiy id Grecis fonat. Unde illis sòðózımor dicuntur celebyes & de quibus magnifica eft opinio, €Cxterum illud dilectys , quod mox E ferat, gyamaros clt Giæcis, quod plerunque vertere folet carifimus. Eft enim nomen , non participium, & omnino plus quiddam indicat, quam dileétus. Atqui fi ufquam erat carifimzs dicendum, hic certe dicendum fuerat, cum de Filio Chrifto loquatur. Et ita citat aliquoties Hieronymus. I Unc duétus ] aviary, id elt, fubductus , five fublatus, veCR lut e medio abduétus. Nec enim protinus coepit pradicare, fed abdidit fefe dies aliquot, Porro quod fimpliciter dixit, @ Spirirw , folitus addere fanttum , palam eft eum loqui de Spititu, cujus modo meminerat, & ob id addidit articulumi 3 Vaio 78 myeümares. Nam quoties is accedit ; fere de Spiritu San&o fentiendum effe docet Didymus in opere de Spititu Sanéto. Etam mua pro quocunque fpiritn , Nonnunquam & pro wentis impetu ufurpatur : cum svo non aliter quam pro farw pofitum reperjaturin arcanis litteris, fubnotante Auguſtino libro de Ciyitate Dei decimo tertio. Rurfum déaboli nomen ubique reliquit Interpres, & in Paulinis Epiftolis aliquoties, ubi non fpiritum impium , fed fimpliciter delatorem aut calumniatorem fignificare vi detur., Id enim Grecis fonat did6oA0g » a verbo diesearecde; , quod eft deferre , traducere , five infamem reddere. Cæterum quod in Hilario pro 4 diabolo legitur a zabulo , fortas errori librariorum eft adſcribendum. ‘Tametfi eadem vox & alias apud hunc legitur: nec tamen apud hunc ſolum. Verum undecuingue hoc inolevit , certe conſtat ab Evangeliftis diabolum appellari , mon zabulum five zabolum, ut {criptum reperi in emendatioribus codicibus. Sunt qui za pofitum exitimant pro die, quod a yetuſtis Græcis in aliquot di&ionibus fa@um eff veriſlimum eft, nimirum juxta proprietatem Æolicam. Sed mirum unde recentiores Latini affeétarint eam antiquitatem. Frivolum enim eſt, quod nonnulli 246/773 media produéta compofitum putant ex za fyllaba, quæ Græcis nonnuhquam-vim habet augendi, utin Cadeos , }& @xaq , quod abundet confiliis. Didus eft enim accufator fratrum, a die6éarrw, Ad hac quod hic vertit poflea , Usepor, {a= pe vertit zovifime , verti poterat ; tandem efuriit ; fiye denique rit, ut intelligas eum wm demum fenfifle famem, Tom. VI Ba z de