Page 109 [109]
NIE OE di er
A
CHILIADIS PRIMAE CENTVRIA
CIV GN yeas
J. Multa cadunt inter calicem fupremaque labra.
vyirerriys Apollinaris Grammaticus apud Aulum
San in Noétibus Atticis libro decimo tertio,
capite decimo feptimo , duo quædam adagia notat, al¬
terum Græcum , alterum Latinum : quorum amborum
cadem fit fententia. Græcus eft verficulus, inquit, he«
xameter ameomswdus ,
Tomo pei TEM HUAG K vene: ps,
i.e. Malta cadunt inter calicem fupremague labra,
Quo monemur, nihil tam certum fperari , neque quic- B
quam tam effe vicinum, quod non repentinus aliquis
cafus queat intervertere. Adeoque non efie tutum ven¬
turis fidere, ut vix ctiam illa fint certa, que manibus
tenemus. Originem adagii quidamad hujufmodi fabu¬
lam referunt. Ancæus Neptum & Aftypaleæ Phoœni¬
cis filius, cum vitem fereret , graviterque miniftris
inftaret, urgeretque: quidam operis tædio commotus
in herum , negavit futurum ut ex ea vite herus un¬
quam vinum guftaret. Poft ubi vitis proveniflet felici¬
ter, atque uve maturuiffent , herus exultans ac ge¬
ftiens, fervum eundem accerfit, atque ut fibi vinum
infundat jubet. Deinde jam calicem admoturus ori,
fervo que dixiffet, redegitin memoriam, quafi va¬
nam exprobrans divinationem. Ai ille fententiam hanc
hero refpondit : Inter calicem ac fumma labia, multa
poffe intervenire. Servili fententia favit eventus. Nam
inter loquendum priufquam ille vinum hauriret, alter
quidam minifter ingreflus, munciat vinetum ab apro
quopiam immani vaftari. Quibus auditis Ancæus de¬
polito poculo, protinus in aprum fertur à quo inter
venandum percuflus interut. Ufurpavit hoc adagium
Lycophron in Iambicis.
E yo > Arne cu zans abuv {rC*
Q's mAd yards xd deraseziov mrédy
Méow xviide poteg TOLL TY Bpordy.
Ut plurima inter poculum ac labrum folet
Vertiffe fatum, res agens mortalium,
Ynterpres citat Ariftotelem auétorem , qui & ipfe de
Ancæi fabula meminerit, in qua illud variat. Ancæo
vitem inftituenti , vatem accerfitum quempiam præ¬
dixife, non futurum unquam, ut ex ea vinum gufta¬
ret, & expreflo in calice vino, vatemirrififfe tanquam
Yadcouevly. Reliqua conueniunt cumiis, qua exalio¬
rum retulimus commentariis. Feftus Pompejus ab au¬
gure quopiam vicino , qui forte preterierit, preditum
indicat. Lycophron autem alio detorfit, nempe ad A¬
gapenorem patrem, & Ancæum Aétoris & Eurythe¬
miſtidis filuum, & ad aprum Calydonium. Dionyfius
apud Zenodotum , mavult parœmiam ad Antinoum
referre, de quo meminit Homerus in Odyffee xx.
Ts Antinous erat unus ex procis Penelopes, cui pocu¬
lum tenenti, jamque bibere paranti, Ulyffesjugulum
telo transfixit. Atque ita manibus elapfo poculo, con¬
cidit atque interiit. Sed non ab re fuerit, Homericum
carmenadfenbere, i
K, ty or vow id uve TAKpOV diguv,
Hr 6 xaAoy eAciooy cvouphar Ou ues,
Kpuoroy duum , à dn LE XET wue
O Qeg miss civoro, havG- 4 oi cox év) Suud
Méubaem, nsx olom Met avdegos Daurtumoveast ,
MS$yoy On mAtoveost, 2 € Hand xapTEpÔS ely i F
OÙ TéUËdy Joar Te xængv Ò reg uercuvay,
Tov di odvaseu's X Auo Imao uov Bane id
Avhnp d, omno de awe» nave" LUO, i
Exa dl; érépu(e , dimes È oi turece pos
Bante , anua d), awards ove civas mays KASEY
_ Aluor@& aivdpoutoro.
i. ©. Telum, bac fatus, in Antinoum contorfit amarum.
At pulchram is pateram , jam jam tollebat, utringue
«Adurttam, aique auro nitidam , jam jamque man
slam 3
>
Admotabat , uti biberet: negue pettore cedem
Volvebat pavido: quis enim fore crederet nunguan
Unus ut in tanto convivarum AGMINE , GUANGUATE
Viribus anteeat, mortem fibi nigraque fata
Moléiretur: at buic jugulum confixtt Ulyſſes
Tollenti calicem , jaculum penetravit acuium ,
Et contra è cervicibus exiit erea criſps.
Voluitur in latus ille, calix fimul excidit iêlo
E manibus; mox inde cruor de naribus ingens
Emicat. í
Nec alienum arbitror hoc loco meminiffe, quod Julia
Cæfari velut exprobranti vaticinii vanitatem aes
ſponſum eſt: veniſſe Calendas Martias , non etiam pres
teriſſe.
A IL. Later os & offam.
Latinum eft hujufmodi: Zater os & offam: Quod a
cibis fumendis fumptum cft , quemadmodum Græcani¬
cum illud à potu. Nam olim Romani victitabant offis,
ut teftis eft Valerius Max. Itaque perinde valet zzter
os & offam, quafi dicas inter os & E Porro Pro¬
verbium refertur apud Gellium ex oratione quadam
Catonis, de ædilibus vitio creatis, his quidem verbis:
Nunc ita ajunt, in fegetibus © in herbis bona frumenta
efe. Nolite ibi nimiam fpem habere. Sepe audivi , inter
os & offam multa intervenire poffe. Verum inter offam
atque herbam , 1bi vero longum intervallum eft. Fe¬
ftus ita rcfert adagium : Tnter manum & mentum.
III. Va fugias, ne prater cafam.
Exftat apud Terentium in Phormione cum primis
venuftum adagium: Ita fugias, ne prater cafam, quo qui¬
dem admonemur, ne fic aliquod vitium fugiamus, ut
inaliud majus incauti devolvamur. Mofrapte culpa fa¬
cimus, inquit, #t malos expediat efe, dum dici nimium
nos benos ftudemus G benignos. Ita fagias, ne preter ca¬
fam, qaod ajunt. * Verba funt Demiphonis fenis femet
accuſantis , quod dum avari famam plus fatis cupide
f{tuderet effugere , ftulti reprehenfionem incurriffet,
Donatus adagıi metaphoram hunc ad modum enarrat;
fi modo commentum hoc Donati videtur effe ; Ta
fagito, ne tuam cafam pretermittas , qua fit tibi tus
tifimum exceptaculum. Aut, ita fugias , ne preter cas
fam, ubi caffodiri magi: & prebendi fur & malttari
verberibus poteft. Aut verbum erat, inquit , furem
exagutantys , @& interea providentis, ne ante cafam trans
eat, ne in pretereundo etiam mde aliquid rapiat. Hane
veluti divinationem , incerta ac varia conjeCtantium
quis ferret , nifi videremus & Juris interpretibus &
Grecorum adagiorum enarratoribus hunc cundum effe
morem. Primum interpretamentum mihi magis arri¬
det. Quidam enim calore fugiendi, etiam ea prater¬
currunt, ubi cominode poterant quiefcere. Quod unis
ca voce Greci atei Vocant, i.e. perperam pra¬
terire ac preetervehi, ab co, quod ampleétendumerat,
aberrantem. Opinor ad hoc adagium refpexiffe Lucia:
num in Nigrino, cum feribit, è 189 3 & mi resye¬
dros xaj tout eus 2eSzuvo + dn À TRES Suegy ITTICA
moi, i.e. Et hoc quod in tragædiis & comædiis dicitur à
fam © prater cafam incttati,
1 Non ludet operam quifquis ‘expendet quod habet de hoc loco
Tanaguillus Faber Ep. Lib. 11. Ep. xt- 4 È
2 Hy © mape Super, &c.] Quod vertit,, #4 Tapa Sopar Bralia
va, jam C prater cafam intitati. Vereor ut nimis violenta fit in¬
terpretatio: & hic Luciani locus obtorto, quod ajunt, collo, ad La¬
tini proverbii fenfùm trahi videatur. Atque ut verba facile eam ad:
mitterent, non video quomodo precedentibus & {equentibus re{pon¬
deat. Haud {cio an referri poffit ad id, quod fepe legitur & apud
Hiftoricos: qui guum defcribere volunt magaam hominum turbam
certatim properantium irrumpere in aliquem locum, dicunt eos @3/¬
Cerdcy meph ries Sunes, vel res möagzs. Interdum etiam ad hoc expri¬
mendum utuntur verba god, nifi me fallit memoria. Sed: &
mepareioerey interdum ita ulurpatum reperitur; ut apud hunc ipfum
autorem, in Dialogo qui œàisòs h æraßisrrss infcribitur: Teyapgy
yirwre aPArcucrsaty ats Copuevos fe) rare #) spl Tus T TAEG wy opas
dA MASS rapabs ero. Fateor quidem non #:pì Far hic legi, fed 7æ¬
pé: verum, nifi errorem librarji hic efe {ufpicabimur, zaps Sopar
ita bic accipere*poterimus, ut apud Ariltophanem zap hv codos,
pro xer#. Sive autem legas <5 BioCowerot, ut in vulgatis editicnibus
Luciani habetur: five cum Erafmo fracowsio: perinde eft. H. Ste¬
phanus,
Tom. IT, M2 TY, Evi»