Page 74 [74]
OCR
ait ID SD ER gi: fed excutit , quicunque is fuerit , qui non apte norit infidere tergo. Statım docetur faftum , docetur arrogantiam: admonetur licere quicquid libet, Audit, omnes omnium pofleffiones efle Principis, Principem effe fuperiorem legibus: 1n pectore Principis omnem legum & confiliorum mundum cfle reconditum. Audit facras majeftates , ferenstates , divinitates, terreftre numen, & hujufmodi magnificos titulos. In fumma, dum adhuc puer eft , nihil aliud difcit ludere , quam tyrannidem. i Mox rapitur ad puellas , invitant , laudant , inferviunt omnes. Hic adeft æqualium effceminatiflima turba , nullus rifus, nullus fermo, nifi de puellis. Sub hæc alca , choreæ, convivia, citharæ , difcurfus : in his ætatis 0ptima pars *conteritur. Quod fi quando libeat literis oblectare ocium , leguntur aniles fabule, aut his perniciofiores hiftorie. Ex his animus nulla præmunitus antidoto , imbibit admirationem & zelum , ut Græci vocant , alicujus pettilentifimi Ducs, puta Julii Cæfanis , aut Xerxis, aut Alcxandri Magni. Atque in his ipfis que peſſima funt , maxime placent. Ab his impetus dementes , ab his exemplum peffimum fumunt. Ponc nunc , fi placet, n= genium non deleétum € multis , qued oportuit, fed qualecunque contigit. Pone tam corruptam educatonem, quæ vel Ariftidis ingemum poflet corrumpere. Pone tot adulationis venena, pone delitias, quibus male convenit cum fapientia , pone voluptates , pone fortune fplendorem, pone poteftatem, ponce ætatem ferocem , & fuapte fponte proclivem ad pefhma. Super omnia , pone pectus falfiffimis infectum mentis ad gerendam rempublicam , parum fapientér adminiftrat? Sed juvenis cft , inquiunt, fapiet aliquando rerum ufu. At Principem non oportet efle juvenem, etiamfi juvenis fuerit, Et cum miſera eft omnis prudentia , quæ colligitur ufu rerum , tum in Principe miferrima eft. Nimio conftabit reipublica , Principis fui prudentia, fi gerendo bello difcet bellum rem cfe modis omnibus fugiendam. 51 non prius 1ntelligat , magiftratus integris viris effe committendos , quam improborum temeritate rempublicam labefaćtatam confpexerit. Nec eft committendum , ut ficuti qui cithara difcunt canere , prius quam artem aflequantut, citharas aliquot obterunt ac perdunt , quemadmodum {cripfit Xenophon : ita Princeps reipublicæ pernicie difcat rempublicam adminiftrare. Non mirum igitur, fi quando videmus evenire, ut praepottere res geratur: nimirum ut cum affectus è corpore orti, ab animo coerceri debeant: ab animo perturbationes proficifcantur in corpus , ut oculus minus perfpiciat quam reliquum corpus: ut omnibus noxius fit ac peftilens, qui Dei vicem gerens, omnibus debuit efie falutaris. An non videmus egregia oppida à populo condi, à Principibus fubverti? Rempublicam civium induftria ditefcere, Principum rapacitate {poliari? Bonas leges ferri a plebejis magiftratibus, à Principibus violari: populum ftudere paci, Principes excitare bellum. Hæc, opinor, dederunt occafionem adagio quod retulimus, à quo quidem , nefcio quo pacto, longius fumus digrefli: fed jam ad id redimus. Dictum cft igitur: Aut fatuum, aut Regem nafèi oportere, quod hujufmodi ferme fuerint barbari Reges apud- veteres, quorum utinam noftræ tempeftatis Principes fint difimillimi. Nam & fatuis ob inopiam mentis omnia permittuntur. Et Regibus ob potentiam omnia laudi quoque tribuuntur. Poflimus & de pari Regum ac fatuorum felicitate dictum interpreta, quod Regibus quicquid volunt , fortuna fuppeditet. Fatui yero non minus felices fint fua philautia , per quam fibi putant nihil bonarum rerum deefle. Porro proverbium apud Romanos natum videtur , apud quos Regis cognomen crat invifum , ceu barbarum ac tyrannicum ,& pugnans cum publica libertate, quam illi velin primis tum feI í A È ra SAS Il. Minutula pluvia imbrem parit. Henddes pepo Pov id eft , Minuta guitula imbrem parientes. Quoties res to pufilla crefcit in mas jus. Quemadmodum apud Plautum in Menzchmis: Nanc in te cadunt folia, poft cadent arbores. uare in minutis vigilandum, ne paulatim incidamus in maxima incommoda, admonente proverbial: fenas rio: 112 Ei un uAdaseis pure SA US TH pei dova. i. e. Majora perdes, parva ni fervaveris. Eft enim p/ecas tenuis irroratio , qualem reddunt & nebulæ denfores. Wl. Citra vinum temulentia. X'ow@ pe » 1. €. Ebrietas abfque vino. Theophraftus, ut teftatur in Sympofiacis Plutarchus, rà xpde dowoy wlw mænd, de Tonftrinas ebrietatem abfque vino vocabat. Propterea quod illic defidentes, fermonibus ita temulenti redderentur, ut non aliter effutirent quicquid effet in animo, quam inter pocula {olent cbrii, voces interdum per temulentiam effutien~ tes, per jugulum, ut ait Plinius, redituras. Horatius infolentiam ebrietarem appellat: Fortunaque dulci ebria. centiamque morum, que fecundis rebus comes efle confuevit. Et et hæc quidem non paulo periculofior illa quam vinum adduxit. Siquidem vini æftus pauculis horis, aut etiam fomno defervefcit i hæc multisin omnem ufque vitam durare confucyit, IV. Palmam ferre. Palmam ferre, & palmam tribuere & palmam preripere , & his confimiles orationes , tametfi propter frequentem uſum fimplices efle videantur, tamen pro~ verbiali fchemate di&e funt : neque enim palma per fe victoriam fignificat, fed arborem EumedoguRroy spia perpetuo virentem frondibu: , quam Greci pomxa vos cant. Cur autem ab hac potiffimum fumpta fit metaphora ; illud arbitror in caufa fuiſſe, quod quemadmodum in convivialibus quæftionibus refert Plutarchus, hæc una fucrit communis omnium facrorum certaminum corona , cum alioqui finguli ludi peculiares quafdam arbores aut herbas haberent, quibus victores infigniebantur : veluti laurum, oleam , myrtum, apium. Præterea funt qui putent hanc arborem initio Phæbo facram fuiffe ante laurum, & antiquifimum viétoris infigne fuifle palmam, non aliam quampiam arborem. Quamobrem autem hæc arbor potiflimum dele&a fit ad cum ufum ab antiquis, A. Gellius caufexto , fcribens arbori palmæ peculiare quiddam inefle, quod cum ingenio fortium virorum conveniat : Marg f faper cjus, inquit, lignum magna pondera imponas , ac tam graviter urgeas onerefque, ut magnitudo oneris fuftis neri non queat: non deorfum palma cedit, nec infra flettia tar , fed adverfus pondws refurgit, & furfum nititur, rea curvatargue: hujufque tam ftupendæ rei citat auctores, Ariftotelem in feptimo Problematum libro, & Plutarchum in oétavo Sympoñacorum. Et Plutarchi guidem verba fuper hac re reperi in eo quem Gellius citat libro : gonn G D ÉVA0y, dy druder Jnbeis Bapumé(ys, # are OnCouvov Gd\dony , Aa ver TY Ges eyo Toy , wares ay nse Swov tõ PiceCouww. ta dy à me an abats dys vas is. on I X Um deveas È MANNU narra dn Gus mesa nduifortes. ci éppouYows Omolon T onyo # movoy Tis ropan, ¿Bd à, mis Peovii nou emee (povTey 1 we Evy. e. Nam palma lignum , fr [uperimpofito pondere graviter premas , band deflettitur deorfum , vernum in contrariam curvatur, perinde quafi refiftens oneri vim facientt. Toc ipfum (ane accidit & in certaminibus athletarum. Etenim qui per imbecillitatem animique molliciens cedunt illis, eos premendo deflettunt. At gui fortiter in in co Studio perdurant , hi non modo corporis robore , verem ettam animi prudentia provebuntur atque augentur. Idem affirmat Plinius libro decimo fexto , capite quadragefimo fecundo: Pond, inquiens, fieffinere valida, abies, larix, etiam in tranfverfum pofite. Robur, alea incars * Supple particulam 7°, que excideras. È vantur
