157
æologaoétaua, Sparge matite nuces.
Quanquam Plinias lib.ts.cap. 22, caufas alias adfert quam ob
rem nuces in nuptialibus ceremoniis confucuerint antiqui¬
tus adhiberi.Sed proeflat ipfius referre yerba: Nuces inquit,iu«
glandes,quanquam & ipfe nuptialium Fefcenninorum comi¬
tes, multumi pincis minores vniuerfitate adémque portione
ampliores nucleo; Necnon & honor his nature peculiaris ge¬
mino protectis operimento, puluinati primum calycis, mox li~
gnei puraminis caufa eas nuptiis fecir religioſas, tot mo¬
dis fœtu munito:quod eft verifimilius,quam quia cadendo tr¬
pudium fonûmve faciant.Feftu m indicat ,innuptiis a pue¬
ris nuces (pargi folitas, venoue nuptæjntranti domum noui
manti, faultum cffet aufpicium. Addit Seruius; pucros catami¬
tos,quum à turpi feruitio recederent,folitos duces {pargere,ft¬
gnificantes fe pofthac omnia puetilia {pernere , Vel hinc igi¬
tus, vel certè à puerorum lufibus qui nucibus peraguntur, du¬
étum prouerbium videri poteft . Namtalis ac nucibus olim lu¬
fitafle pueros, vel Horatius teftis eft,quum ait,
--te talos Aule nucéfque.
Proinde ad Hanc prouerbii formam pertinebunt & reliquæ
ille figure , Nunquam a nucibus ‘recedere , Redire ad nuces,
Nuces abiicere,Nuces intermittere,Nucibus indulgere,Nuces
repetere,atque id genus alia,
Bis pucri fenes. 36
Als naists of ytesvres, id eft, Bis pueri fenes. Voa eft ex illis
proucrbialibus infcriptionibus fatyrarum Varronis . Quadra¬
birin cosqui prouećtiore quum fint ærate, tamen puerilibus
quibufdam ftudiis intempeftiuiter atque indecore detinen¬
tur, Aut in fenes ætatis vitio defipifcentes , tanguam iterum in
pueritiam reuolutos, Seneca, Non, inquit, bis pueri fumus,vt
vulgo dicitur, fed femper : verum hoc intereſt, quòd maiora
nos ludimus. Plato lib. De repub. r. Où or 8,05 Loney 0 Ae
Is rds Apart? ay RE xo} 6 uous „id elt, Non folum igitur
fenex, yt videtur, bis erit puer, fed ipfe etiam remulentus, Ari¬
ftophanes in Nubibus, N k
Pods vop geat ou madis Tor TOUESY EK”
Eyo dy ayrila di bs Als roddks oi VOITES.
Pucri inquies tbi videri facinus illud effe:
Refpondco ipfe contra, fenes bis efle pupos.
Sophocles in Peleo,
Theor rov Aig 610) Oi K9VEIS OVH
Liesvtayayd EVO TIVO TUÙ I
. TIX 7h ads Tais Wegionoy cippo.
Ego Peleum aco fatum,pueriin vicem,
Senem puella moderor atque tempero.
Nam iterum puer,quifquis fenefcit,redditur.
Theopompus, Als waists oi ye sy res, 005% 7B AS yw. id eft, Puetos
` bis efle fenes, re&tè dicitur. Plato, Agos told) resyT ay mods
Yiewy. id el, Similis videtur dis feni puer fenex. Antiphon, Ie¬
Borobia ngo roime Tudorgopia. id elt , Senem nutrire perinde
eft quafi nutrices puerum, Lucianus in dialogo cui titulus r
pds Kesvov, Ove pale ay Ww Tues eath Uun Hpo TAAl¬
raides (0 ykegsyrar ypy id elt , Sic enim fict vt verum yidea¬
tur adagium, quo dici folet, fenes rurfum repuerafcere. Huc
pertinet quod ibro De lingua Latina tertio {cribit Varro idé¬
tidem in Atellanis,haberi pupîi fenem, quod Ofci fuapte lin¬
gua vocét cafnar.Nam veteres pupum,puerum vocabant.Ne¬
que vero prouerbium ideo tantum effe dictum, goed fenes æ¬
tatis culpa defipifcant: yerum etiam quod omnibus modis in
fenibus iam velut exađta vita ad initium recurrere videatur,
qucmadmodum fcite dixit Ariftoteles in problemate quoda,
in quo querir quonam pato fint accipienda que priora dici¬
tut ac pofteriora. Primum enim redit albor fimul & raritas ca¬
pillitii,guorum vtrunque pueris familiare: deinde balbuties,
yelutaltera infantia. Praterea gingiua exarmata dentibus,aut
certè perpaucis & eis vacillantibus inftru&a: quod & ipfum
cum infantibus commune, Quinetiam fenibus omne corpus
ad puerilem decrefcit modum :confimilis virium imbecilli as.
Tam verò cibi quoque confimiles ytrique congruunt ætati,
Poftremò morum ineptia,lewitas animi,& hocipfum,nihil fa¬
pere, in fenibus infantiam quandam referre videtur. Autor
eft enimin Politicis Ariftoteles, poft annos duodequinqua¬
ginta ingenii vigorem cuanefcere, Quapropter Euripides in
Bacchisait, i
To views judy diroglò yout cox toy. id eft,
Veftram vbifenectam video mentisindicam.
Vnde fit yefenes pueris mire delectentur, quafi fimiles iam ad
fimilium amorem propenfi.
V, bis efe ] Error eft in his Gracis verbis, quem quum Eraf¬
mus non perfpicerer falfum fenfum cúmque abfurdum,in fua
interpretatione fequutus eft, Ita enim legi debet Platonis lo¬
Ms € MESI ~ 1 beret x Er C
CUS, te, ús concn, drow dis mos yrol7 ay.id eft, Ergo, yrappa¬
xer fenex fit bis pucr.
158
Sexagenarios de ponte deticere.
Sexagenatios de ponte deiicere, eft natu maiores, perinde
quafi deliros & ad omne vite munus inutiles, in otium reiice¬
Igatque ab omni functione hegotiorti relegare : Inde natum,
quòd olim fexagenariis ferendorum fuffragiorum ius non
efat, xtate veluta publicis muniis dimifla, Vel quod olim iu¬
uentus Romana, quo fola ferret fuffragia, fenes inualidos de
pontibus præcipites dederit .nam de ponte (uffragia ferri jam
cœperant. Arque ea ſententia magis probatur Siſinnio Capi¬
toni apud Feſtum Pompeium, qua vulgata illa, qua putant
polt vrbem à Gallis liberatam „ob cibatus inopiam fexagena¬
rios in Tyberim de ponte deiici cœpeos. Varro libro De vita
patrumſectindo, honeſtam canfam religiolamque patefacir:
quum in quintum gradum peruenerant,atque habebat quin¬
quaginta annos , tum denique erant publicis negotiis fiberi
atque expediti, & otiofi. Ideo in prduerbium quidam putant
ventile, Sexagenarios de ponte deiici oportere, quod fuffragiî
non ferant quod per pontem ferebatur . Nonius Marcellus,
agenarios per pontem mittendos,male dici popularitas in¬
at Macrobius Saturnalium libro 1, Adimere vis docts vi
ris, in verborum comitiis ius fuffi agandi, ac tanquam fexage¬
Hartos maiores de ponte deiicere? Ouidiusin Faltis,
Pars putat,yt iuuenes ferrent fuffragia foli,
Pontibus infirmos pracepitafle fenes.
Vnde & depotani dicuntur fenes, iam velut emeriti,& a ciuili¬
bus negociis in otium remiffi, Plato libro Delegibus fexto,lo¬
quens de magiftratu 7#; vopspvi&xuy id eft legibus feruandis
prefectorum, non admittitad eam magiftratum gerendum,
minorem annis quinquaginta, nec finit in €o perfeuerare ma¬
iorem feptuaginta. vt fi quinquagenarius magiftratii inierit,
viginti annos eum adminiftret : fin fexagenarius, decem dun¬
taxat.Licebit autem vti prouerbio,velin odit etatis.tanquam
ad nihil iam vtilis,& ab omni vite munere relegande:vel fim»
pl cit rin cos, qui Proprer æratis imbecillitatem,rude iam do¬
nati ſunt,ac ſolirorum munerum yacationem acceperunt,
Crambe bis pofita, mors, 8
Als xeguCu Sava7os,id eft, Crambe bis mors eft. Plinius libro
20.cap.9.inter braflice {pecies,tertio loco refert & cramben.
Diofcorides lib. 2. crambes tres fpecies facit. quarum prima,
pieterquam quod alias ad multa remedia eficax eft,etiam e¬
brietatis & crapule incommoda tollit,fi crudam edas ante cœ¬
nam ex aceto:vt indicauit M, Cato. Ariftoteles in caufa putat
efle,quod quum ipfa fit frivida,& faccum habeat dulcem Pac
difcutientem,fir yt vinoſos humores inalunm detrahat,tenues
humores in veficam delabantur ipfa in ventriculo remanens,
corpus refrigeret.Atque ita humoribus yttinque dedudtis , &
refrigerato corpore, cellare crapulam. Ineft autem peculiaris
quedam vis ctambz,obfiftendi vino, vt fiin yineto feratur,vi¬
num proueniat dilutius . Proinde apud Agyptios & Sybari¬
tas folenne erat,ante omnia fumere cramben coétam.quibuf
dam mos erat ex amethyftino vafculo crambes femen ante
compotationem capere, quo citra periculum ebrietatis indul¬
gere vino poflent, Huiufmodi fere Athenzus libro r.addens
illud , prifcis cramben ac raphanum pro eodem habita . Vnde
Theophraftus prodidit,vitem ctiamnum viuam raphani odo¬
rem fugere . Verum vt ad prouerbium redeamus, Suidas fcri¬
bitillam an tiquıtus in conuiuiis adhiberi folere , verùm reco¬
&am,adeò naufeam adferre, vt Græcis in faſtidi prouerbium
abierit. Quoties enim rem iterti atque iterum repetitam non
fine moleftia fignificabant,dicebant, As xe uE Severs, id elt,
bis crambe mors:hoc eft , xeg Gn AaxpSos, crambe recoca, Ad
hocadagii Politianus arbitratur allufifle Tunenalem, quum
feribit in Satyra feptima,
Declamare doces,ô ferrea pectora Vecti,
Quum perimit fæuos clafis numerofa tyrannos.
Nam quæeunque fedens modo legerat,hac eadem ftans
Proferenarque cadem cantabit verfibus iifdem.
Occidit miferos crambe repetita magiftros,
Cramben repetitam appellat declamationem maximo cum
tedio iterum atque iterum audiendam. Finitimd eft illi quod
alio commemorauimus loco, 5 Aids Kee Gos, id eft, Louis filius
Corinthus.Contrarium ili, Ms ke} 7el5 70 xoehSy id e, Bis & ter,
quod eft pulchrum. Quod enim per fe præclarum id vel de¬
cies repetitil, vtinquit Horatius, placere foletiquod meptum,
id primo guftu , commendatione houitatis, vtcunque rolera¬
tur: cevertim iteratum, haudiam ferendum faftidium adfert,
Et tamen crat prifcis admodum celebris hæc herba , adco ve
nec religione careret,& ob hoc gans vocata , Per eandem iu¬
Tare mos erat, profertim apud Tones, yat ux riù xeguSlenve hint
anoue faſtidi prouerbium ortum videri poflit. Author A¬
thenæus hbro Dipnofophiftarum nono.
Ne Hercules quidem aduerfùs duos. 3
Mid’ HegacXis meds dbo, id eft, Ne-Hercules quidem aduer¬
fus duos, hoc eft, Nemo yiqueadeo viribus excellit, ve vnus
pluribus par efè poflit . Neque indecorum eft cedere multitu¬
g ui}