Page 100 [100]
OCR
ni DES. ERAS. moti decantata ¢ygnea cantione, fentiens,opinor, di&um aliquod falfum,quod fimulatque proloquutus efler,non cunétaretur emoti. M. Tullius præfans in librum De oratore tertium,de L.Craflo ita loquitus,Illa tanquam cygnea fuit diuina hominis vox & oratioiquam quafi expectantes poft eius interitum veniebamus in curiam,yt veftigium illud iplum, in quo ule poftremum inftitifler,contueremur. Neftorea eloquentia. 56 Confimilem ad modum Neftoris Pyliorüm ducis facundia in prouerbium abiit, fiquando fenilem fuauiloquentiam fignificamus.Nam huic Homerus vt tria fécula , ita plus quàm mellitam quendam facundiam affivgit , Sic enim ait in Iliados aria dt Niswe Sate x ERS \ Hdieais ayoesuae Ayus WAY &)90HTIS Tow aj emo Nous HENITOS yAuxioy ter dti. id eft, Poft hos affurgit Pylius dux ille difertus Neftor,cuius ab ore fluit vox melle liquenti ‘Dulcior. Quem locum imitans Theoctitus,autore Plurarcho,feripfir in Bucolicis, Oud exer of AUX D HE RATE SOUS Ve Vito. Propterea quòdin os illi prædulce camæna Infudit nectar. Hue fpectar & Horatianum illud, -fidis enim manare poetica mella Ste id eft, Te folum. Lepos Atticus.Eloquentia Attica. 57 Inter reliquos Græciæ populos , lepos quidam & feftiuitas quafi vernacula ac peculiaris adeft Atticis:adeo vt & in prouerbium abierit,Atcicus lepos,Attica eloquentia, pro fumma, Terentius in Eunucho, Dixin’in hoc Atticam efle eloquentiam?Quum infulfum atque inuenuftum militem rideret. Diuus Hieronymus ad Pammachium,louinianum, yt opinor,irridens,Hxo,inquit, Plautina eloquentia, hiclepos Atricus, & Mufarum, yt dicitur,eloquio comparandus.Q uanquamillud M. Varel de Mufarum cloquio ad M, Varronis elogium de Plauto celegium de Plan $ bratum refpicit, qui dixit, Mufas ipfas, fi Latine loqui voluifig fent,Plautino ore fuifle locuturas , Huc allufit & Lucianus in libello De mercede feruientibus, xe e (Momo TOY, ur) TO DIS A Andis ueà TE dundlog. id et, Quod fiquado quid etia ufticè dixerint, hoc ipfum merè Atticum atque ab Hymetto FTymettas, profectum videri volunt. Eft aurem Hymettus mons Attica, mellificio nobilis. vnde & mel Atticum, & Hymettia mella, quz prxcipua fuifle teftatur & Martialis in Xeniis, Hoc ubi Thefei populatrix mifit Hymetti Palladis a fyluis nobile neétar apis, Mandrabuli more res fuccedit: 58 Eat Mavdpabothes yee 7 méyuaid eft,Res Mandrabuli otdine fuccedit. hoc ca dies in peius labitur. Inde natum, quod Mandrabulus quidam, quum thefaurum reperifler, primüm auream ouem pofuit Iunoni Samie , proximo anno argenteam , tertio æream , Lucianus De mercede feruientibus, ARE ages Yeh, craw Tey amoras, Ko Ae Ta pe oyre Pine ve Mind vould. Diodi pod HATTO yiera iy ós ý mugo pa pua y eri Meydpalshe yopa 70 mpttyua, xay i Kas > ls ei neiy 5 Hpiecy car puncunoproy , xo) ás burioo av amoditoy. id eft, Tu tamen vtcungue gaudes tibique ipfi imponis , fempérque credis meliora futura que fequentur: atqui id contra quam pon euenit,planéque,iuxta prouerbium, ad morem Manabuli tbi negotium procedit, dum in fingulos , vt ita dixerimdies fit minusac deterius,atque intergum retrocedit. Alciphroninepiftola quadam,Ka!, 47/40 œupoluias tm) ro May dpabsry ve Te mperyuara,id eftluxtaque prouerbii,ad exem plum Mandrabuli res fuccedunt . Non intempeftiuiter itaque dicitur in cos qui in deterius abeunt.Quemadmodum Menedemus apud Plutarchf,permultos Athenas venire ftudij caufa, penare fapientes,deinde philofophos, poſtea rhetoras , poremo idiotas euadere. Nec alienum fuerit hic nobilem illam Platonis fententiam adfcribere, ex libro De legibus primo, To vagy alto sanati YIXOV FRÔTHTE KO dolce TO ind aiT ip Laur yaUytoy digasoy Tapa k, xanisoy. 1d eft,Siquis ipfe feipfum vincat omniű vičtoriarű tű prima tűoptima eft, rurfum ipfum {eipfo inferiorem effe,omnium & turpiffimum eft & grauiffimum. Vincit enim ferpfum qui proficit in melius:at feipfo inferiorem cuadere,elt deteriorem reddi. Maturè fias fenex. 59 Maturè fias fenex,fi diu velis effe fenex, Latinorum prouerbium,quo monemur vt integra adhucetate defiftamus à laboribus iuuenilibus , ac valetudinis curam agere incipiamus, fi velimus effe vivaci ac diuturna fene&ta.Nam fenc&utis fors, otium & quies , Vfurpatur à Catone maiore apud Ciceronem, RORE TA DA, 76 Neque enim,inquirynquam allenfus fum vereri illi laudaróque prouerbio, quod monet maturè fieri fenem , fi diu fenex elle velis. Hoc quanquam Catoni nõ probatur homini duro, quique fibi nec extrema fenecta remittendis laboribus indulferit:tamen audiendum nobis,maximè fi de vitiis iuuentę fentias:puta libidine, bibacitate, rurbulentia vite. qua nifi quis mature reliquerit, aut nunquam perueniet ad fenectam, aut breuem habiturus eft fenectam. 60 TresyrodiAtexeAossid eft,Senis door. Citatur frpiufcule titulus hic à Nonio Marcello, inter titulos fabularum Varronis: quem dubium non eft prouerbialem efle, ficuti funt alii plerique. Conuenit in cum qui in re fera atque intempeltiua fru{tra fumit operam. Siquidem vt eft iuuenta docilis, atque itt quemuis habitum fequax:ita fenecta intractabilis,tarda atque obliuiofa.Proinde Theognis, Senis doctor. Muut Nilox ot TNuSs ded uae. id eſt, Ne doceas me:atas iam facit indocilem. Euripides in Bacchis, Tigwy Vesna nuda) Oyo o tyb. id eft, Senem fenex & ipſe te erudiuero. Atque hic quidem verfus inuentus eftin Sophoclis Philoéte ta,quem celebrem ac prouerbialem fuiſſe teftatur Gellius lib. Noétium 33. Varro titulum fuum fumpffle videturex Euthydemo Platonis, vbi Socrates narrat Connum præceptorem fuum,a quo fenex fidibus canere didicit, ludibrii caufa à puexis vocatum fuilleyesyzo Mdgonahov-Ad hanc fententiam pertiner quod dixifle ferunt Diogenem , vexe)y irga ay ko eT vouferuiv, tauroy È, idelt, Mortuo mederi, & Senem admonere,idem efle.Quaquam inutilis eft fententia, que fenes deterret a difcendis us que nefcire curpe eft. GL Cum ad omnem difciplinam tardior eft fene&us, tum ponffimum ad difcendam linguam:q uz facultas maximè pueris a natura data eft. Quapropter etiam yulgo compertiflimum, pueros facile quamuis exprimere linguam: contra natu grandiores,aut non aflequi, aut parum foeliciterimitari . Inde prouerbium, Senis mutare linguam de fruftra atque intempeftiuè laborantibus . Diuus Hicronymus præloquens in quatuor Euangelia,Pius(inquit)labor,fed periculofa præfumptio,iudicare de cæteris , ipſum ab omnibus iudicandum: fenis mutare linguam, & canefcentem miidum ad initia retrahere paruulotum, Quo fignificatur adultam atatem ad omnia minus efle trattabilem, quàm rudes illos ac teneros annos. id quod cle+ ganti metaphora dictum efltà Nafone, Que prebetlatas arbor fpatientibus vymbras, Quo pofita eft primum tempore,virga futt. Tunc poterat manibus fumma tellure reuel Nunc ftat,inimmenfum viribus au&a fuis. Quare tuncformandi mores, quum mollis adhuc ætas : tunc optimis afluefcédum, quum ad quiduis cereum eft ingenium, Nam pofteaquam annis iam ceu diriguit animus, & vix dedifcimus que perperam didicimus, & que nefcimus, non fine maximo negocio nobis inculcantur. Neque hae dixerim yt adultiores a difcendo deterream(quum nulla fit tas ad difcendum fera ) fed yt pueros ad difcendi ftudium acuam . Nec hoc quidem prerermittendum, quanquam vulgo iactatum, Senex pfittacus negligit ferulam.Adagii fenfus rametfi per fe non eſt obfcurus,tamen magis liq uebit ex Apuleiiverbis, qua funtin libro Floridorum fecundo,de pfittaco, Que rufticum noftrum fermonem cogitur emulari , ferrea clauicula caput tunditur, imperium magiftri vt perfentifcar, Hæc ferula difceny cft. Di{cit autem ftatim pullus vfque ad duos ætatis fug annos, dum facile os vti conformetur, dum tenera lingua vti conuibrerur. fenex autem captus , & indocilis ett & obliuiofus. Hactenus Apuleius. Indicat & Plinius lib.10.cap.42, miram effe docilitatem huic aui, verùm nonnifi primis duobus yitæ annis. His finitimum eft quod yulgo quidem, atramen haudquaquam ineleganter dicitur,Serum elle canes vetulos loris afluefacere, 62 Nequelonge hine diffider illud quod Varro refert libro de lingua Latina tertio , Cafcus cafcam ducit: quotics fimilis fimilem dele&ar, vetulus vetulam , deformis deformem, barbarus barbarum,improbusimprobum, Nam antiquitus cafcum dicebatur quod nos vetus appellamus: idque , vt autor eft idem Varro, lingua Sabinorum, que in ofcam vfque linguam radices egetit,qua Cafnar fenex dicitur:eoque Ennium,yt O{cw lingue peritum,feripfife, Quam primum calci populi genuere Latini, Caſcos Latinos, priſcos appellat. M. Tullius Tuſculanarum quæſtionum lib. 1. Iraque ynum illud erat infitum priſcis illis,quos appellat cafcos Ennius. Citat autem Varro adagium, tanquaa Senis mutare linguam. Cafcus cafcam ducit. Conu dome Socratem fdibus, Senex PÍN tacus neghi git ferula.
