Page 84 [84]
Floraty lo¬
cu,
Ciceronis lo¬
cm.
Atrum,
Album,
DES FARAR
kvare: 7 Rol roir’ Xr Jp. id eft.
-numina nefcia mortis,
Mortaléfque homines. Rurfum,
manie crepa hd za, id eft,
-parens hominimque demque.
Bonis auibus. Malis auibus. 5
Ad hoc genus pertinet & illud,Bonis aut malis auibus:quii
rem farliciter aut fecus cedere fignificamus, Ab augurum ob¬
feruazione fumprum.Horauus in Odis,
Mala foluta nauis exit alite,
Ferens olentem Meuium.
-mala ducis aui domum
Quam multo repetet Grecia milite.
Scriberis Vano fortis,& holtium
Victor, Mæonij carmints alite.
Et rurfum,
Atque iter alibi,
Homerus Iliados a,
Nuras Ovvisivigeyseoinxaxss mary. ideft,
Néve auis hic infauita mihi perrexeris effe.
Verba funt Priami ad yxorem, dehortantem ne folus in ca¬
ftra Achillis proficifceretur, Heetoris cadauer auro redempru¬
rus: ac mulra triſtia,ita vraflolent mulieres,ominâtem. Auer¬
faaui dixit Latinus quifpiam tragædiarum fcriptor, qui de
Agamemnone contra aufpicia foluente, ita loquitur, Soluere
imperat fecundo rumore,auerfaque aui, Refertura M, Tullio
libro De diuinatione 1, Ad hanc formam referenda funt &
illa Faufto omine,Beneominata,Bonis aufpiciis,Inaufpicatò,
Fœlicibus augurus,arque id genus alia:qua ab augurum arte
{umpta,in communem fermonem abierunt.
No@tua volat. 76
Ex eadem fuperftitione manauit & illud Gracanici, yhadé
(Haren, fine isfere,id eft, Noctua volat,fiue volauir . Na prifcis
Athenienfibus noctuz volatus, victoria fymbolum exiltima¬
batur : propterea quòdauis hæc Mineruæ facra crederetur,
gua quidem dicta eft etiam malé confulta Athenienfium be¬
ne fortunare . Qua de re copiofius aliquanro dicemus in pro¬
uerbio, Athenienfium inconfulra remeritas . Inde rebus fæli¬
cius atque ex animi fententia fuccedentibus , dici confueuit,
Nođua volat.Authores Zenodotus & Suidas.Non illepidè di¬
citur volafle noctua , quoties res non viribus fed pecuniarum
interuentu confecta credirur, quod Achenienfium numifma
noétuam haberet infculptam . Vnde & illud, Laurioticæ no¬
&tuæ quod alibi recenfetur . Plutarchus in vita Periclis tradit,
illi è ſuperiore nauis tabulato concionanti , noctuamad dex~¬
tram aduolaile,ac malo infedifle: quod omé effecit yr omnes
irentin illius fententiam,
Quarta luna nati. T7
Ey reread yard} , id eſt, Quarta luna nati, dicuntur qui
parum fœliciter nati fant,vrauthoreft Euftathius in librum
Iliados fécundum : propterea quod Hercules hacluna natus
feratur,cuius omnis vita,voluptarti omnifi expers, aclaborii
plena fuit. Dici poteſt & in cos qui laboribus fibi neutiquam
frugiferis fatigantur , Herculis videlicet cxemplo, qui iuuan¬
dis aliis fudaurt,fibi inutilis.Pyrrhus apud Lucium Florum di¬
cebat fe fibi videri Herculis fidere natum,quod quo pluribus
victoriis Romanos concideret , hoc acriores in ipfum coorir€¬
tur.Id quod Horatius éleganter cranftulir ad Annibalem,
Vrhydra feéto corporc firmior.
Vinci dolentem creuitin Herculem.
Albe galline filius. 78
Contrà, feeliciter natum,alba gallina filium dicimus . Juue¬
nalis, -quia tu gallina filius alba.
Vel quod Jzta atque aufpicata, Latini alba vocant: vel quod
prouerbium alludit ad fatalem illam gallinam, de qua memi¬
nit Suetonius Tranquillus in Galba,his quidem verbis, Liuiz
olim ftatim poft Auguſti nuptias Veientanum fuum reuifen¬
ti, præteruolans aquila, gallinam albam , ramulum lauri ro¬
itro tenentem demifit in gremium . Quúmque nutriri alitem
ic pangi ramulum placuiflet, tanta pullorum foboles prouc¬
ut,vt hodie quoque ea villa ad gallinas vocetur.tale verò lau¬
‘etum, vt ttiumphaturi Cxfares inde laureas decerperét . Fuit¬
que mos triumphantibus , alias confeftim eodem loco pange¬
re.Et obferuatum eft , fab cuiufque obitum, arborem ab ipſo
inftitutam clanguifle . Ergo nouiflimo Neronis anno & fylaa
omnis exaruit radicitus , & quicquid ibi gallinarű erat interiit.
Céueniet igitur adagium in cos qui rara & fatali quadam fœ¬
licitate fuccefluque rerum ytuntur. Huic diuerfum'eft illud a¬
pud cundem Iuuenalem,
-nati infælicibus ouis.
Non abhorret huic quod fcribit M. Tull.lib. cpiftol, familia¬
rium feptimo ad Curionem , Quum enim falurationi nos de¬
dimusamicorum (qua fir ex hoc etiam ffequentiusquam fo¬
Icbat,quod, quafi aucm albam, videntur bene fentientem ci¬
uem videre) abdo me in bibliothecam.Veteres enim quod in¬
aufpicatum haberi yolebanr, atrum aut nigrum vocabant:
quod feelix , album. Vnde apud Senecam Afinius Pollio , Al¬
butij fententias, quod inaffetate eflent & aperte; folitus eft
48
rius rem explicar.
ANIMAD. HENR. STEPH,
V. quod fælix , album) Exemplo aliquo confirmaturus Al¬
bum pro fælici accipi, Senecæ locum affert in quo alba fen¬
tentiæ pro apertis fuműtur: quum citare debuerit aliquod ge¬
nus loquendi in quo albi pro foelici dictum fir. quale eft hoc
apud poetas,Albi live candidi dies.quale apud Catullîi, Fulfe¬
re quondam candidi tibi foles.Sic,Cadida hora, Quidio.cuius
elt & hic verfus,Candidus & foœlix proximus annus erit.
Laureum baculum gefto. 79
Axpvivke poed Baxnetcw,id eft, Laureum porto baculum.Sui¬
das tradit, ita folere loqui cos qui eflent ab aliquibus infidiis
appetiti,feelicitérque pericula cffugitlent.Propterea quod lau~
rus credita eft aduerfus yenena remedium habere. Plinius lib.
15. demonftratlaurum luftrationibus adhibeti folitam. Vide¬
ciare
Lauri vis
aduerfus ve¬
nena © ful¬
rum yna nõ icitur fulmine . Id adeò verum credidit Cæfar Ti¬
berius,yt nunquam non geltaret capite coronam lauream:vi
in ipfius vita prodidit Suetonius.
Grauiora Sambico patitur. 80
Acudriea EauGingu aad, id eft, Atrociora Sambico patitur.
In cos qui cruciatibus exquifitis torquentur, aut quibus infi¬
gnia mala accidunt, Prouerbium Plutarchus refert in proble¬
matis Græcanicis, atque huiufmodi quandam adfert caufam:
Sambicus quifpiam Eleus,yna cum fociis aliquot,noñ paucas
apud Olympia areas ftatuas concidit, vendiditque. Deinde
maiora etiam aufus, Diane prafidis templi diripuit.eft enim
illus in Elide templum,quod Ariftarcheum nominant.At ille
mox comprehenfus,dum focios prodere recufat, annum per¬
petuum eae ctuciatibus dilaceratus eft, inter quos eria
animam efflauit-Arque hine vulgo nata parœmia.
Foenum habet in cornu. 81
In homines maledicos ac feroces dicitur, Fenum habetin
cornu.Horatius in Sermonibus,
Fenum haberin cornu,longe fuge.
Inde traflarum,yt Acroni placet, quod antiquitus bubus cor¬
nipetis fænum pro figno in cornu appenderetur, quo fibi ca¬
uerent qui forte occurriflent. Idque ideo fieri folitum Plurar¬
chus in problematis autumat, quod copiofiore pabulo,non
modo boues, fed & equi & afini, infolentiores ac ferociores
reddantur, Vnde extat & Sophodlis diétumin tumidum qué¬
piam,ac præferocem, Tu,inquit,ferues,quafi pullus pabuli co¬
pia. Huic adftipulatur ulud Solonis dictum apud Laertium,
Tov A 19e5v Vao À whouToY yervadrat, ro SY Vegi aaa © xSesu -hoc
eft,Satietarem nafci ex opulentia,ex fatierate ferociam. Didü
eft autem aliquando, vtidem teftatur Plutarchus,in M. Cra
ſum, quod in cornu fænum haberet , proprerea quòd haud¬
quaquam impune lacefleretur , homo prædiues, ac potens, &
fimultatum perfequentiffimus . At poftea Cxfar didtus elt ci
foenum detraxifie: quod omnibus illum,vt cormiperam taurd,
fugientibus ac formidantibus, ipfe primus aufus fuerit illi re¬
filtere.V furpat adagium hoc euam diuus Hieronymusin epi¬
ftola quadam,minitans iis à quibus fortè cflet lacellendus.
Cornutam beftiam petis. 82
Confimilem ferme fenfum haber Plautinum illud, Cornu¬
tam beftiam petis, de eo quilaceflit eum qui paracus fit reta¬
hare iniuriam,quémque non nifi tuo malo prouoces.Huc fpe
auit Horariusin Odis, Parara rollocornua.
Dionylius Corinthi. 83
Atoybaos ty xselvSe, id eft, Dionyfius Corinthi, Prouerbialis
allegoria, qua fignificamus aliquem è fumma dignitate at¬
que imperio ad privatam humilémque redatum fortunam:
gucmadmodum Dionyfius Syracufarum tyrannus, expulfus
imperio , Corinthi pueros literas ac muficam mercede docuit.
Ciceto epiftolarum ad Atticum lib.9. De optimatibus fit fanè
ita ve vis:fed noftiillud , Aroytonos zy xgeivSw . Quintilianus In¬
ftitut. orat. lib.8. Eft in exemplis allegoria, fi non prædićta ra¬
tione ponantur . Nam vt Dionyfium Corinthi cane Ge
ciomnes vtuntur) ita plura fimilia dici poflunt. Hic Cicero
quum ait, Nofti illud,& Quintilianus,Quo Greci omnes yt
tur, Dimirum vrerque vulgo iactatum fuille fignificat . Czte¬
rumynde natum fit adagium , Plutarchus aperuit in libello
cui titulus a6% ms &d'ohe3das, id eft, de futili loqugcitate . Lan¬
dans enim , breùirer & grauiter diéta, commemorat & illud à
Lacedemonibus refponfum regiPhilippo , bellum minanti,
ferocientique, Atoyvaros ¿y 9 elta Quibus vbirex refcripiC
fer, fi quando in Laconicam duxilet exercitum, ewerfurum
fe Lacedamonios, vetbo duntaxat refponderunt , de, id
eft, Si. Plato ter nauigauit in Siciliant,n6 fine finiftri ramo¬
ris afpergine . vnde Molon, qui inimicum in Platonem gere¬
bat animum,dicebat non efle mirum fi Dionyfius cflet Corin¬
thi,fed fi Plato in Sicilia.Regem enim vrgebat neceflitas: Pla¬
tonem folicitabat ambirio.