OCR
1529, 122 DESIDERI tractare. Ubi jam alter alteri notus effet, jamque uterque alteri pofiet & ulti & voluptati efle majori, in-. ceflît illi cupiditas vifenda Gallie + id quoniam {ciebam illum haud levibus de caufis velle, non admodum refragratus fum illius animo ; & arbitror cam profectionem illi non eflé peenitendam. Salutavit Regem, congreflus eft cum eruditifimis viris, audivit eximios Protellores. Deinde non nihil eft > Gallice gentis mores ac linguam deguftaffe; nec enim illic hæfit multis menfibus, fed cupidiffime Ba/ileam fe recepit, hoc aniMo, ut totum annum mecum verfaretur in literis ; quæ res fuiffet mihi longe gratiflima, vel ob id, ut aliquo officio , duorum Prefulum & meritis & animo in me refponderem. Cæterum , ubi fubodoratus eft , Ba/ilea res efle fuppuratas , metuens ne quid rumultus oriretur, & na&us itineris comitem » ex animi fui fententia, juvenem , eruditum > nobilem, & prudentem , Carolum Utenhovism , mutayit fententiam , fimulque cum illo Pataviuns profectus eft: habet enim ea fchola, preeter alios exacte doétos, Nicolaum Leonicum & Petrum Bembum , duo precipua hujus feculi lumina. Confilium approbabam , tantum iter non fatis tutum nos habebat follicitos : hoc illi felicius venit in mentem, quam ego exiftimabam : nam Bafilee ante ChriSf: natalem agi coepit fabula, qualem adhuc in vita vidi nunquam: cui fi interfuiffer Zebridovius, licet fortalle fuiffet fine periculo, certe magno in metu fuif fet : nam Epitafis fabulæ moderatiorem habuit Cataftrophen quam exfpeGtabamus. in nullius ædes itruPtum eft, nemo ferro vulneratus eft » tantum Conſul vicinus meus proximus no&u furtim fe fubduxit, non in {porta ut Paulus , fed cymba : & fic elapfus eft è manibus corum, alioqui fufpendendus in medio foro , quod fane narrant ac jaétant ipf, non ob aliud, quam quod fua facundia diu reftitiffet Euangelio, jam volenti irrumpere. Cæterum, in aras, ftatuas, & piéturas, ad internecionem ufque fævitum eft, crudeliter quidem , fed citra fanguinis effufionem. Porro, quum legamus divum Francifeum in rabiem egiffe, qui ridebat quinque vulnera, quum alios divos narrent horrendis exemplis ultos multorum irreligiofas voces, hic mihi fubiit mirari, neminem ètam multis fuiffe , qui tantæ flragis au&ores ulcifceretur : nam de Chriftt & beate Virginis manfuetudine non miror. Nobis nec hyeme, nec fervente tumultu, mutare fedem , vel commodum erat, vel tutum : itaque ex{pedtata hirundine , commigravimus Friburgum ; id cft Brifzoie oppidum ditionis Ferdinandice , diftans Bafilea iter diei. Huc 5 preter alias caufas, invitavit vicinia » quod anxie metuebam, ne corpufculum hoc longius iter ferre non poflet ; fed res feliciffime ceflit : nam & agitatio profuit valetudini, & ccelum hic reperi tam amicum, ut mihi videar quodammodo repubefcere. Pro Zebridovio, quo diutius frui non licuit, adeft Martinus Dambroviskius, quem tu rectiffimo confilio nepoti tuo convictorem dederas: eft enim juvenis quidem ætate, ſed matura prudentia, moribus fedatis ac placidis, fobrius, compofitus, nec vita folum, fed lingua pudicus : cui multo fuavior eft menfe mex Diogenica frugalitas, quam omnia juvenum convivia, lufus, & chores. Unius rei parciffimus elt, nimirum temporis, adeo vix ulla dici parte divellitur à libris. Redibir , ur ſpero, ad vos, non indignus favore virorum tui fimilium. Certe, quod ante , ni fallor, literis cis fignificavi, tanta fide, ſtudio, vigilantia, manfuetudine, ſe geſt erga Zebridovinm , ut fi frater fuiffet, non potuiffet amantius convivere ; fi mancipium, non potuiffet obfequentius morem gerere. In codem habebat & amicum, & famulum » & confiliarium, & ftadiorum adjutorem : quare non dubito, quin pro tua fingulari humanitate , fis Martini commodis, fi quando inciderit opportunitas , fauturus. Hic reliqua fatis funt ex animi fententia, Annonæ charitati jam afluevimus. Bello vacamus , at belli metu non vacamus. Cæfar fulminat in Zralia, hic omnia fufpenI A B E D F ERASMI 1224 fa funt, magnaque rerum novarum molimina. Nos interim inter fpem metumque pendemus. Quoties optavimus , fubito cfle Cracovie. Sed fic delati quemadmodum &èyyeX@ capillo detulit Habacuk Babylonem ad Danielem, aut quemadmodum Mercurius Menippum è cœlo deportavit Arhenas , xaxov d dveudàia Bad, ut inquit Homerss. Quam gratiam apud Vos inierim pacis encomiaftes nefcio , certe nulli perfuadeo corum quibus volebam maxime. Quod rides tituli calumniam, intelliges non fuiffe ridiculum Sdi legeris Apologiam , quam cum his ad te mitto. Hic crat primus inter articulos Bedde , quod Paraphrafim in Lacam dicans, in titulo addiderim, Anglie Franciegne Regi ; quum eum titulum Reges ejus infulæ infculpant monete publicæ , propterea quod olim aliqua Galliarum pars fucrit in poteftate Anglorum. Quid timemus Ecclefia Dei, quum habeat tam vigilantes cuftodes ? De munere ne quid fueris follicitus, accepiffe me puto, quicquid dare voluit tua benignitas. Bene vale. Datum apud Friburgam Brifgoe 23. Julii, Anno 1529. EpisroLa MLXX. Erafimas Rot. Nicolao Epifcopio S. N°: eft quod mihi gratias agas , Ep:(copi charifime, quin potius ipfe fim Scythis omnibus inhumanior, ni pećtus iftud tam candidum, tam amicum , tam nobis bene cupiens, amore mutuo profequar. Erat quidem officii mei quum Bafileam relinquerem , aliquod amicitiæ noftræ pignus apud te relinquere , fed ipfe fcis cam migrationem & follicitam fuiffe & tumultuofam , quæ res non patiebatur vulgarium officiorum meminifle. Id quo moderatius etiam feras , fcito metum nemini quicquam omnino dediflè. Jam præceſſerant farcinæ , mihi tandem infcenfuro navim venit in mentem Epiftopins, cum nova nupta faftina , cujus modettiflimam indolem ab ipfius infantia femper amavi: porro, cum atate femper accrevit virginum præcipua dos, pudor ac verecundia morum , ut non finé caufa inter cæteras puellas eximium quoddim virgine® pudicitie exemplum haberetur. Ergo quum nihil fùpereflet in ædibus, præter gallum gallinaceum & gallinam cum agmine pipientium pullorum , libuit munere jocofo quidem illo, fed non prorfus opinor finiftri ominis, te donare. Id difticho non ita multo pluris æftimando commendavi, fic ludens cx tempo Te; Gallus es, & gallina tibi eft, fanfto omine, dono Gallum , cui conjunx teneros fovet anxia fetus. Verficulos tibi redditos gaudeo , & agnofco tuum non infolitum animi candorem , qui pro tam male tornato carmine, tam diligenter agas pratias. Munus interceptum fuifle doleo: qua quidem in re non queo fatis mirari noftræ aniculæ impudentiam , quæ fubinde res meas donat quibus collibuit , tanta eft familiaritas, quum nunquam eodem in leéto dormierimus. Intolerabilis erat audacia, fi hoc feciflet, ignara me dona fe alteri. Nunc iterum atque iterum admonita à Cannio mco ne faceret , nihilo fecius peregit quod voluit. Itaque quum ex tuis literis cognoviflem quod acciderat, jurgium orfus fum cum famulis, quod id fieri palli fuifent. Refponderunt fuiffe fatis monitam 5 fed fruftra. Quum nondum placatus, regererem, oportuit potius in venefica capillos involare, aut certe rem ad me deferre ; refpondit Caanim illam dolo elufiffe : promiferar fe facturam quod jubebatur, ac fingebat fe ad vos ituram , fed ivit quo deftinarat, Jam ex{pectas illam erubuiffe, quum ob id facinus objurgaretur. Nihilo magis fuffufa eft rubore > quam {olet afina, fi quando onus excuffit tergo. Hæc prorfus erant intolerabilia , nifi affueviflem : nam hujufmodi lufus mihi lufit frequenter mea Xanthippe, quam habeo tolerantia magiftram. Itaque non admodum repugno,