au tiones, tumultus, bella, caedes, peftilentias, famem ,
1529. feditiones. Quis ftuduit vel pilo fieri melior ? Occallui¬
mus adverfus flagella Dei , obduruimus adverfus illius
medicamenta ; quid fupereft nifi extremæ calamitatis
diluvium ? Utinam res felicius cedat omnibus quam
mihi præfagit animus. Sedulo molimur abitum , ma¬
gno rerum diſpendio , fed majore falutis difcrimine.
Verum, decretum eft vertere folum , jacienda eft alea.
Bene yale. Datum Bafilea 13. Aprilis, Anno 1f29.
Episroza MXLV.
Erafmus Rot. Hieronymo Ricio S. D.
vop me fupra modum attollis, amori in me tuo
parum, ut videtur, fobrio facile condono: quod
teipium plus equo dejicis, fingularem tuam modeftiam
non poflum non amare, Rici charifime: nec eft quod
hic humanitatem meam manfuetudinemque prædices,
quum inhumaniffimus futurus fim , fi doétum homi¬
nem, eumgueliteris ad amicitiam provocantem , non
amplectar. Ego me inter doétos viros non annumero,
\ fed tamen eruditione praditos femper & amavi & vce¬
neratus fum , præfertim fi acceflerit humanitatis &
probitatis commendatio , quorum utrumque nobis ar¬
guunt tuæ literæ. Bene vale. Datum Frib&rgo 21. A¬
prilis, Anno 1529.
Efisrora MXLVI.
Defiderio Erafmo Ludovicus Czlius S. D.
Lia Calvus, 142 meique ffadiofus, cums pro¬
xime iftinc e Germania twa profettus nos inviferet ,
qui eft literatis fere omnibus mos, [fam accurate [citatas
ex co, quid novi poft longam peregrinationem afferret ,
quo tudia fierent adminiculatiora. Hand [ane multa ,in¬
quit, verum mox panlo aderant plura. Quid, inquam,
Erafinus agit nofter, ecquid parturit adhuc? quando efè
velut prefecundus ager, ac Byzantius plane, centefima
nobilis frage. Succrefcit femper , quod mox demetas. Sur¬
vifit is, ac quid fi, inquit, noris, quid de te opinetur
uon amice? queſo unum hoc, ant quo tandem nomine eſt
a me alienior ? Te ait, in antiquarum Lectionum Com¬
mentariis ab ejus fententia diverfum abiife, atque id
tanquam docere cuperes. Sum miratus , ficque ut nihil
magis , quin prater opinionem non magnopere gravius a¬
lind poterat fe mihi ingerere: nam fimplicitatis mea con¬
fins, © candiris minime fucati, nulla me in [cribendo
ufam figura , (ciebam rette, qua quis olfattans vel ca¬
ne folertius, odorars poffet , ex me profettum , quo exi¬
Stimationem (wam plane convalfam conjettater. Quod eft
vel in fimplariis y ac frugis non multa fervatum tempera¬
mentum, nedum in te, gai es mihi , abfit captata gra¬
tia fufpicio, inter prime note viros. Quod fi in diverfam
tre fententiam videor , numquid intentandam protinss li¬
tem putas, velut rubiginis aliquid affricuerim , ant co¬
laphum impingere fim nifus ? indigna ef homine dotto
iffinfmodi opinatio è quippe licuit femper , licebitque in¬
ventis addere „pro ingenioram capta nova excogitare , fiat
modo citra venenum , & figurats preconis morfum , nec
de curry videamur ineptire. Quin fi attendere amplins
fuerit collibitum ,infigniter landatum te, criamf non no¬
minatim, perfpicue tamen, comperies. Lngenuitate hac
a maximo qaoque cam prioribus certatum. Et ta in mo¬
namentis tnis pagna ejufmodi non es nefcins. Quare ne
faeris iniguior in me judex 5 gram fine provocatione non
difceptatar. Sed accedit alind, legi nuper ex admonitio¬
ne Francifci Sacceti Ticinenfis , viri bene dolli, &
Senatorii , in novifima Provexbiorum editione querelas
tas, quod in libris mei nufquam te nominatim advoca=
tims cujus tamen monumentis me adjutum probabile fiat.
Ego, vir dottiffime, ſub id tempus, quo mea publicum
fent indepta, de officina tua promtam preter Proverbia,
nil legeram omnino, Uhi vero prodierunt hac , tantum
non exenterari miki fum vifus. Erant fub incude noſtra
¿tide Parcemiarum bri, & Patavii, fat fcio, id re¬
A | nunciatum tibi. Fatto igitur tno, qui occupafti, ad re¬
flim mihi rediit res.. Evigilate mihi tot nottes periere,
hanfta lacernarum fuligines , fisdoribus toties rigate ve=
fles in nihilum recidere. Quid mihi tum animi fuiffe
patas? Nova fuit redordienda tela , novum ineundum
certamen , ni allifa patientia , in tenebras me intrufife
mailem vel Cimmeriis atriores. Hinc ergo fant antiqua¬
rum Lectionum Æbri. Qui quum excotli amplius, &*
opulentiores quoque , accedent quippe rerum {cits digna=
rum plus minus quingue milla , mox Sent prodituri,
quo te obfeguio demerear pleniore, nominatim tibi , epi~
fiola teffe, librum unum nuncapabimas, atteffati praci¬
pue, quantum laboribus tuis vite contuleris. Quod me,
retextts aliorum fertis , novas contexere corollas fcribys
tibi caterifque mox fatisfaciemus. Interim vale. Medio¬
lano 22. 4prilis, Anno 1529.
Erafmus Rot. Foanni Bry[goico, Theologia Pro¬
fefori, S. D.
pre fingulari humanitate tua facis mihi horti tui
copiam , in quo nonnunquam recreem corpus &
animum ftudiîs curifque fatigatum : ego viciflim pro
mea gratitudine, facio tibi mei horti copiam, in quo
temet oblectes , fi quando voles animum a ftudiis fe¬
riis avocare ad literas amceniores. Tuo horto fic fruar,
ut per me quam minimo fiat deterior : nihil enim a¬
liud quam oculos pafcam. ‘Tu in horto decerpes que
voles , hoc potiore tuo , quod non minus vernat hy¬
bernis menfibus quam eeftivis , {i quid tamen omnino
gignit bone aut amcene frugis. Sufpicabar te hane
editionem non habere, multo fuperioribus locupletio¬
rem. Malueram aliquid mittere gratius, fi {ciflem
quid tibi magis arrideret. Bene vale. Ex meo Mufro
6. Maji, Anno 1529.
EpisroLa MXEVILE
Bilibaldo fuo Erafinus S. P.
SE ANDEM vertimus folum, ex Rawracis facti Brif¬
go. Dum promifcua fex plebis armata ac difpofi¬
tis machinis verfaretur in foro, nemo non timebat fi¬
bi, cui domi effet quod nolit perire. Aliquamdiu res
videbatur {peétare ad arma. Melior pars favebat Ec¬
clefiaftico negotio, fed numero minor: nam altera
multos habebat admixtos exteros, multos decoétores y
multos palam infames. Hanc Trageediam orfi {funt
fub ipfam brumam, ne cui promtum eflet vel fu¬
gere, vel accerfere ſuppetias. Eccleſiaſtica pars, ubi
videret contra Senatus ediétum , contraque jusjuran¬
dum fieri conventicula, induit arma; mox idem fecit
altera , operas etiam educens in forum, ac bombar¬
das. Auctoritate Senatus faétum elt, ut pars Ecclefia¬
ftica deponeret arma 5 quod ægre fecit & altera, fed
ad tempus: nam quum decretum effet fævire in divos
ac divas, condenfant fefe in foro , difpofitis tormen¬
tis encis, & aliquot noétibus illic ſub dio agebant ex¬
ftrućta pyra ingenti , magno omnium metu : in nul¬
lius tamen ædes irruperunt , neque cujufquam corpus
attigerunt, nifi quod Conful, mihi proximus vicinus,
vir facundus , & de Republica crebro bene meritus
noctu fcapha fubduxit fefe , periturus ,. ni id feciffet.
Profugerunt & alii complures metu, qui tamen ex au¬
| ctoritate Senatus revocati ſunt, fi vellent jure civium
B vivere : è Senatu vero fubmoti funt , quotquot faverent
priftine religioni , ne qua effet illic {uffragiorum diffen¬
fio. Haétenus tamen Senatus moderatus eft tumultum
ut per fabros & artifices tollerentur è templis que
tolli placuiffet. Tantis autem ludibriis u@ fant in fi¬
mulachra divorum atque etiam crucifixi, ut mirum fir,
nullum illic editum miraculum ; Quum olim tam muh |
foleant edere vel leviter offenfi divi. Statuarum nihit
reliétum eft nec in templis, nec in veftibulis , nec in
porticibus, nec in Monafteriis, Quidquid crat piétarum
ima¬