Galatis, & fermo, ut idem docuit, interpretandus fit
Juxta materiam fubjećtam, conftat Pazlum ob id indi¬
gnari Galatis, non quod juberentur abftinere a furtis,
adulteriis, perjuriis, falfis teftimoniis, fed quod acce¬
pia circumeifione fervarent novilunia, fabbata, diferi¬
mina.ciborum, ritu Judaico. Et fermo, qui praceffit
de Petro Judaifante, non agit de quibufvis operibus, fed
de delcétu ciborum,, alifque fimilibus ritibus Judaicis.
Et Romanis {cribens > qui & iph pridem pellecti fue¬
tant in Judaifmum,, circumcifionis meminit > & ope¬
rum: Sed quorum ? Furti, adulterii, facrilegii, blaf¬
phemia. Neque enim ftatim juſtus eſt, qui iſta non
facit. Ab{que his quidem non erat jaftitia, fed ex his
{olis non contingebat juftitia. Proinde Mofes pronun¬
tiat malediétos qui non permanfiflent in omnibus illis
que praceperat Lex, quia non erat falus violantibus
imperata Legis : Pax/es contra pronuntiat malediétos
qui funt ex Lege, nimirum eos, qui fic in Lege glo¬
riarentur, Ut tamen Legem non fervarent in preeci¬
puis allis præceptis , multo magis qui eam mordicus
tenebant, cum fecundum umbrasac figuras eflet abro¬
ganda. Nec enim Paulas dixit, gui fervant Legem ,
fed quz funt ex Lege, hoc eft, qui illinc toti pendent,
non agnolcentes Chrifti gratiam, fed fuis viribus jufti¬
tiam tribuentes. Jam ut largiamur-hominem implere
pofle partem Legis liberi arbitrii viribus, peccaret ta¬
men, fi ſuis viribus adfcriberet juftitiam 3 cum has
ipfas vires haberet ex dono Chrifli. Ad hæc cum Lex
tota fpectet Chriftum , fruftra fervaret Legem , imo
ne fervaret quidem, qui gloriam Chriſti benignitati
debitam, adfcriberet Legis operibus, ac naturæ yiri¬
bus.
Quod alicubi Pan/m dividit hominem totum in car¬
nem & fpiritum , non inficior , nifi quod alicubi ter¬
tiam addit partem animam, quam Lurherus nufquam
vult agnofcere. Certe hic carnem fimpliciter dixit
pro homine , Ex operibus Legs non juftificatur omnis
caro, fed addit, coram Deo, Pharifaicam juttitiam dif
tinguens ab Euangelica. Porro quod. refert ex Epi¬
ftola ad Galatas mr, Ex operibus Legis Spiritum accepi¬
fiis, an ex anditu fidei? palam et Apoftolum loqui de
ceremonialibus, fine quibus Ga/ate acceperant donum
Spiritus. Eodem pertinet ilud, Nunc fne lege mani¬
feftata elt juftitia Dez, Er iterum, Arbitrabamur hbo¬
minem jufiificari ex fide , fine operibus Legis. Neque
enim Paulas fentit adulteros, homicidas. & fures jufti¬
ficari. Atqui id fequeretur , fi fentiret fine omnibus
ultro plus præftat quam Lex exigit, dicitur à Lege
liber eſle, quia non conftringitur, ultro præcuriens
Legem cognitio peccati , fic agens quaſi nihil omnino yi¬
deat humana: ratio, quafi nullus fit ad honeſta nixus
humanæ voluntatis, cum Gentium leges cadem puni¬
ant quæ Lex Dei,cum Philofophi tam ardentibus ver¬
bis. hortentur ad honefta.. Imo non ideo lata lex eft,
quod homines antea nihil cernerent, fed ut plenius dif¬
cernerent juftum: ab injufto , & ne poflent fuis blan¬
diri peccatis, redarguente Lege. Verùm de hisin fu¬
perioribus fatis diétum arbitror. Et rurfus nafo fufpen¬
ditur Diatriba, cum ea Auguſtini ſententiam retulerit,
imo potius Veterum omnium, Jam fafli fumus imper¬
fetum efe quod cernit liberum arbitrium, quod expe¬
tit volantas, quod ae tamen fi adhibuerimus, para¬
am effe gratiam opitulatricem, +
o ogni & illud Pauli, Quid igitur Lex? Propter
sranfgroffiones pofita eff, donec veniret femen, &c.. Et
hic 20015 «è vapulat Hieronymus; qui interpretatus fits
propter tranſgrefliones coercendas, Quantum odium:
Hieronymus, qui Grecos tam multos fequitur, vel in¬
muss Tbeopbylattas & Ambrofins idem interpretantesò
fed vide quam hoc ipfum proponit odiofe : propter tranf¬
grefiones, non quidem coercendas, ut Hieronymus f¬
murat, fed proprer tranfgreffiones angendas. Paulus Ro¬
man. v, dicit Legem fubintraffe ut abundaret peccatum,
non dixit at augererur peccatum. Aliud eft enim ex¬
alperari & prodi , aliud augeri. Certe verbi novitas
erat vitanda. Nec hic erat {copus Legis pracipuus,
quanquam id; confequutum eft occafione Legis, eum¬
que eventum Deus vertit in bonum. Nam fi finem
{pectes, Lex in hoc lata eft, ut fimplicibus: pra:luce=
ret, improbos ac feroces metu coerceret, ne prorfus
impune peccarent ; quod fi non facerent, {larim per
B| Legem arguerentur peccatores. Iraque Lex aut tra¬
debat homincm bonæ mentis paratæ gratiæ, aut effe¬
cit ut homo levius peccaret, & ob id eller fanabilior
Euangelio, aut ut diffimulare non poffet fuam injufti=
tiam, quo vel fic confugeret ad gratiam. Kejeétum
eft ante & illud lemma: Concupifcentiam nefcicham , mf
Lex diceret, non concupifces. Nam hine colligit ratio¬
nem ex fefe nullo pacto difcernere peccatum ab co
quod non eft peccatum, Cum Panlus hic non loquatur
fub ſua perſona, fed alicujus extreme rudis, qui cre¬
deret non in animo, fed in faĉtis: externis efle virtu¬
tem aut vitium, Nefciebat hoc 244/45 quod viderant
etiam Philofophi, honeftum ac turpe,. fitum effe in
vel infelicem ? Quod fupereft in hoc Capite ; mera
funt verborum ampullæ jam non femel à nobis confu¬
tate.
pud Apottolum: Wane autem fine Lege juffitsa Det ma~
nifeffatur s teftificara 4 Lege & Prophetis per fidem in
Fefem Chriſtum in omnes © faper omaes qui credunt in
eum. Non enim eff diftinttio, omnes enim peccaverunt &
egent gloria Det; juffsficati per grattamipfias, per redem=
tionem qua eff in Chrifto. fel, quer propofait Deus propi¬
teationem per fidem in ſanguine ejus, &e. Hic, ut ait,
Paulus mera fulmina loquitur.. Fateor , fed adyverlus
tes? ajo. Diftinguit Apoftolus juftitiam Dei à juftitia
Legis. Si fentit Legis juftitiam, juftitiam Pharifai¬
cam, accedo: fin juftiriam univerfe Legis, non acce¬
do, quando Lex etiam fidem prxcipit & caritatem,
quam homo non affequitur puris natura: viribas, fed
auxiliante gratia; nec ea defuit olim Judxis in Lege
‘viventibus. Ea. per Chriffum venientem manifeltata
‘eft, non orta, quia clarius evulgata , fimulque latius
| & copiofius per univerſum Orbem diffufa. Manifeftas
| ta eft autem fine Lege, nimirum & Judæis qui Legem
| non fervaverant, & Gentibus quæ Legem ne(ciebant.
| Quod autem: interpretatur Chriftianam juftitiam con=
| baptizatis non requiruntur opera Legis moralia : qui
fenfus impius eft; Vel quod nec à Judæis nec à Gen¬
| tibus ad Euangelium accedentibus, exigitur tatio Le¬
| gis prius obfervate, modo refipifeant, & credant; &
‘| hie fenfus verus eft; Vel quod à nemine requiritur ea¬
| dapoftoli: & hic fenfus veriffimus eft. Nam de his o¬
peribus illic agere 244/47 jam demonftratum eft. Por=
ro quod Lusherus interpretatur, eos qui Legis prace¬
| pra pro {ua virili fervarant liceb non ad plenum, ab
| que'dolo tamen y nihilo fuifie capaciores Evangelicæ
| gratiz aut quod Gentes ; quae pro: fuo modulo in Pa¬
habiliores ad {ufeipiendam Euangelii gratiam., -multum
| abeft a vero’, mea quidem fententia, Exemplum eft
| ethiops tam facile couverfus: per Philippum y & Pana
| /as fobito mutatus in alium hominem: eum nec Ze:
| rodem „nec. Scribasi aut. Pharifæos legamus converſos,
qui tot prodigia viderant, qui Legem memoriter tene»
\bant. Quod fi opera: moraliter bona reddunt homi¬
‘nem capaciorem gratia 5 & fi Lex obfervara: Jude
ante proditum: Eùangeliúuni magis idoneum tradidit Eu¬
BEME D > ane