1139 DESI DERTI
intelligis non taxari univerfos.
riam ‘los Judaicos appellat 5 quod ifta fervaverint,
fed quod vacui charitate, Gudeorum more in his con¬
ftituerint pietatem. Adeoque toto hoc loco non damno
Monachorum ordinem , ut Aforian preter decorum
fecerim propemodum fapienter loquentem. k
Ait confentaneum, Apottolos fa pe mendicafle , Chri¬
fam emendicafle coenaculum ad peragendam coenam
Pafchalem , idque vult frequenter & a Chriſto & ab
Apoftolis elle faétum, Paulum emendicafie pecuniam
in fubfidium pauperum qui erant Aierefolyzze. Ut hæc
dint vera, nec enim hoc nunc tractamus, quid hoc ad
cam mendicitatem, quam taxat Morie € Miror ab illo
præteritum, quod Chrifus mendicaverit aquam a Sa¬
marisanay & quod invitaverit feipfum apud Zacheum,
quod poit refurreétionem quoque mendicaverit a Difci¬
pulis pulmentarium Jean. xxt.
Reges, Principes, & aulicos Proceres attingens A10¬
rid quid aliud agit, quam ut oftendat vix ullorum
hominum vitam efle miferiorem, fi agnofcerent quod
onus humeris fùftincant, fed Morie beneficio vix ullos
vivere fuavius. Hic Arifotelicus infidiofe me rogat, exi-|
ftimem ne principatum gerere pravum. Imo puto opti¬
mum. Nec dico fugiendum, fed ajo multos efe Prin¬
cipes, qui fi penitus infpicerent, quid requiratur a bo¬
no Principe, farcinam moleftam abjicerent, id quod
a cordatis quibufdam Monarchis faGtum legimus. i
Ert alibi Moria damnans, opinor, dilciplinas, ait eru-|
ditiffimos quofque fuiffe ad rem gerendam ineptiflimos.
Non tam ftulta eft Moria, ut dicat Principem Philo¬
fophum effe gerendo principatui inutilem. Sed ita lo~!
quitur , fis Philofophaflrum aliquem, aut litteris addi-\
Gum inciderit imperium. Philofophaftrum dicit, Pio fi-|
milem, non Philofophum. Nec contia me facit illa ce-|
lebris fententia Platonis. Ile enim Philofophum appel-|
lat, non detritum in dialegticis, phyficis, & mathema¬
ticis,, fed imbutum veris de honefto & inhonelto opi-|
nionibus, quique animum habeat omfibus affe&ibus!
luperiorem. AZ, Antoninum non vituper, i
admodum calumniatar Pius. Sic enim loquitur : Sed\
tamen ut donemus fuilfe bonum Imperatorem, at certe pe¬
fiilentior fuit Reipublicae, tali relitto filio, quam faerat fua
adminiftrasione falutaris, Conmodum accufat, non ipfum.|
Julium, qui primus armis oppreftit Romanam liberta-|
tem, alius non poneret inter falutares Monarchas. De!
Otaviano nihil dicam, fed quid de Claudio, Caligula,
Nerone fexto, de Adriano, de Juliana, quos conftat|
fuiffe do&iffimos?
|
Jam Moria vitam hominum appellat fabulam. Quid |
tum poftea? Nihil igitur in bac vita ferium. Vellem)
hic adefle Democritum patronum. Sed an non do&ifli¬
mi viri dixerunt comædiam effe humanæ vitæ fpecu-,
lum? Et an non comcedias appellamus fabulas? Sed in-|
tolerabilius , guod dicit hominis felicita
non ex rebus, fed ex o
pinionibus. Veriffime dixit, fi
fentias de ea felicitate, de qua fentit Morsa. Et hic|
Maria, fi ſuperis placet, fir Academica, & laudatur
Lutherus | qui Erafmum appellarit Scepticum.. Hic ni¬
mirum valet illius auétoritas. Quanto amore vir ille fla¬
gravit in Erafaum, quanto odio in Lutherum?
Ante dixerat Moriam non injuria taxafle mores quo¬
rumdam Principum. Nunc ait Principum ac Pontifi¬
cum vitia non effe traducenda, fed occultanda , fed eos
monendos reverenter ac parce: qu
populo, ac non potius dodtis, aur quafi Pontificum
malorum arcana promulgarit: tantum attigit ea que ne-|
mo nefcit, quæque ve
l ab ipfis cum rifu legi poffint. |
Nullus Princeps aut Epifcopus hactenus mecum expo¬
ftulavit de Moria, laudarunt aliquot.
Moria, inquit, accufat Pontifices, Cardinales, &
Sacerdotes, quod cenfù abundent
agentes, cum Chriftus fuerit paup
dentius loquitur, quam ifte ter
taxat eos qui opibus, copiis, bom
fanos Monarghas, nec alia re Chriftuen, cujus vices ge¬
Tunt, referunt: cenfus opimos, arma, copias, ditiones,
& arces Pins putat efle neceflaria, de aliis, quæ pro¬
> veluti perperam
cr. Imo Moria pru¬
fapiens Peripateticus:
bardis imitantur pro¬
RESPONSIO 1140
me i aper¬
te teftatur fe Moria non loqui dè omnibus Epifcopis
ac Sacerdotibus, ita fermonem temperans. Verum non
jeſt hujus inftituti , Pontificum ac Sacerdotum vitam
excutere, ne cui videar Satyram texere, non Enco¬
mium recitare, neve quis exiftimet bonos Prin
me taxari, dum malas laudo. :
Et hic me deridet homo feftivus. Sed obfecrasinquit,
te, magifter reverende, quenan colleétio bac eſt? Chriſtus
pauper fuit, ideo Eccleftarum nulla debet efe poſſeſſio, igi¬
tur non licet Sacerdotibus habere opes. Non cft fas davri¬
mei in Mortuum, quanguam hee non puto {cripta a
Pio. Sed unde hie Ecclefiarum mentios cum Meria
loquatur de Pontificibus & Epifcopis ? Quanquam illud
enthymema valuit uſque ad zetatem Hieronymi, in qua
male audiebant Epifcopi ftudentes congerendis opibus.
Quoties autem Paulus clamat in cos, qui ventri fuo fer¬
viunt, non efa Chriffo. An non poffit fieri enthyme¬
ma ex €0, quod feribit ad Timotheum cap. vr. Haben¬
[res alimenta & quibus tegamur his contenti fumas. Nam
qui volunt divites fieri, incidunt in lentationem, & in la¬
Iqueum Diaboli, Xc. Qualis eft illa collectio Æieronmi in
‘omnes Clericos, eos non poffe habere partem Domini,
qui aliquid habent præter Dominum. Hæc mihi dicun¬
tur extra caufam, nunquam enim fenfi Saccidotibus
negandum vitum eriam cum dignitate. Sed quod olim
poflidebant* Epifcopi, erogabatur in egenos, viduas,
\& diaconos , non in equites, pedites, arces, & bom¬
bardas. Quanquam ne hæc quidem damnat Moria, fed
quod hæc expetantur fola. Legat locum qui voler, com¬
periet me vera dicere. Hanccolleétionem Pius admittit
ut probabilem, Quicunque Chrifianus eft, Chriſti vitam
ia omnibas imitari debet: hanc noñ admittit, Epifcopus ef
Chriſti vicarius, ergo debet imirari Chriftum. Heo,inguit,
colleîtio non magis pertinet ad Sacerdotes, quam ad quof¬
vis Chriftianos. Nihilo plus igitur exigitur ab Epifcopis
quam a Laicis® Quis unquam audivit talem doétrinam?
Sed quando: periclitatur Moria, ne videatur non didi¬
cifle Dialeéticam, an ‘hoc abfurdum eft enthymema:
Levita veteris Teflamenti non habebant foriem inter Tribus,
ed vivebant cx decimis, multo w igis id facere convenit
Clericos novi Teflamemi. Ruvfus: Chrittus dixit impoffi¬
bile divitem intrare in regnum celorum, mulio igitur im¬
poſſibilius eft divitem prefidere in regno cælorum. Rurſus:
ara Paulum nemo militans Deo implicatur negotiis fecu¬
\laribus, fed militia duces funt Epifcopi: multo minus igi¬
(inr oportet cos implicari talilus negotiis. At inter negotia
fecularia maxime feculares Sant divitia. Item: Quoniam
[fummus Pontifex eft Chriſto proximus honore loci, conve¬
(st ut eidem fit proximus fimilitudine vite. Rurfum:Chri¬
ftus cum efet dives, factus eff pro nobis pauper, non con¬
venit igitur ut Chrifti vicarius fiat ex paupere dives. Præ¬
iterea: Divitie ceu Spine fuffocant [emen verbi divini, in¬
cs igitur primo verbi difpenfatori. Rurfùs: Oves Chri¬
dti now poffune fimul Deo Servire «> Maramoré, multo
minus igitur Dominici gregis Paftor. Centum enthyme¬
mata proferre poterat Moria, fed hæc omnia Pio vi¬
dentur indo@ta, nec ad ullam fequela formam redigi
pofle. Verum illud enthymema pulchre habet: Ponti¬
fex ef. fummus Chrifti pauperis vicarius, ac Petri panpe¬
ris ſucceſſor , ergo convenit ut unus unive
x fos Reges opibus
Dicit Chrifum non in omnibus imi¬
tandum quæ fecit aut přobavit, fed in multis haben¬
dam rationem, temporis, loci, negotii, ordinis, & ho¬
ftudiofe queerunt occafiones rece¬
Imo Chriftianorum omnium
eft Chrifum pro viribus imitari. Sed Aria non intel¬
ligit quid interfit inter præcepta & confilia, nec inter
ca quæ geflit Dominus ad difpenfationem redemptio¬
nis, quæque ad inftituendum exemplo varia hominum
genera, eorumque varias profefliones, nec inter ea
que fpiritu tantum fervanda funt, & quæ externe per¬
agenda , ſed omnia ſub unam Myconum commifcer,
Quis non animadvertit guorfum hee tendunt? Vult
confilia relegare ad profeflores Monachifmi, fed ita
tamen , ut intus habeant paupertatem, foris divitias,