Page 35 [35]
45
lam quiddam humiliavit? At quis iftam interpretatio¬
nem non ftatim explodat, exfibilec , & rota Anticyradi¬
gnam judicet: f quicquam omnino dignum Anizeyra:
perinde quafi fermonem hune, volupras exftingust animi
vigorem, fic interpretetur aliquis, voluptas paululum mi¬
nuitanimi vigorem : aut fi quis internecionem exercitus,
paucorum interitum exponat. Quid fonet exinavire Lati¬
nis, fatiseft cognitum : Quinras Certigs ufurpavit pro ex¬
haurire. At Panlo dictum eft éxéva(ev, id eſt, inauivit, &,
ut ita loquar, ja nihilum redegit, ut nullo verbo magis
potuerit fummam Chri/fz humiliationem attollere, &
diminutionis hyperbolen exprimere. Tu contra labo¬
ras, ut quam minimum fuerit humiliatus, 2% mantotas
yevouevG@, quidquid infignem humiliationem fonat,
ad hominum impiorum exiftimationem detorques.
Ego contra , ut exemplum humilitatis in' Chrifo infi¬
ene efle volo, fic veriffimum fuiffe contendo, quan¬
quam nihil erat cur-in his anguitis ipfe te torque¬
res, fi noftrum Pray ri fequi quam calumniari ma¬
luifles. Siquidem ifte qui te urgebat nodus prope¬
modum explicatur hac mea, imo veterum Græcorum
interpretatione.
Atque hic Gracorum fimul & Hebræorum præfi¬
diis me aggrederis. De Hebrzis mox videbimus: in¬
terim quod à Grecis adfers adverfus opinionem meam,
cujufmodi fit difpiciamusi AM E , inquis, naz
pays vi apud Gracos , © Linde quidem peritos Graecos,
non temporis , fed potius dignitatis eftimationifqae modum
dicit. Buftathius enim id Homericum exponens Miados,
Dina Ae ypu(oio raravra , alt, Es yoo meer Ÿ raravrs
E E'androy és), Bays isf. Atque hac auétoritate fatis
exiftimas probatum @paxú rı Grecis ad tempus refer¬
ri non pofle, Primum illud mihi fubridiculum vide¬
tur, te ad Ezftathium Homeri interpretem confuge¬
re, guo doceas , Bpaxd pro pefillo ponis cum id ex
quibufvis Auétoribus demonftrare fit promtffimum.
Net enim opinor id abs te faétum ambitiofius, ne vi¬
delicet nefciremus te in Homeri Rhapfodiis verfari. At¬
qui Enftathius ur Homers interpres legitur, non ut au¬
étor reéte loquendi, perinde quafi ego docere volens
Latine dici , fregi: navim, cxemplum'proferam è Bero¬
aldi aut Badi commentariis potiufquam è Crcerone aut
Terentio. Quamquam quid omnino erat necefle proba¬
re, quod nemo neque nefcit, neque negat? Cærerum
ut obiter excufem accufantem, {ufpicor iftud non lg¬
&um tibi, fed aliunde ex annotamentis fublectum.
Sed qui confequirur, Pay), five pufillum, fi quando ad
æftimationem pertineat , non pofle idem ad tempus , aut
aliud quidvis accommodari? ut fi reste dicatur, parlaa
lum nummoram , non poflit rete dici parlalume tempo=
vise Aut fi Latine dicamus , brevem veftem, non poflit
Latine dici, brevem diem ? Sic enim tu ratiocinaris, qui
me paulo poſt in Anticyras mittis, quod nbi parum dia¬
leétice colligere quiddam videor , qua de re fuo dice¬
tur loco. Ego nec hic, nec ufquam imitabor, quod a
Chriftiana modeftia videatur alienum. Tantum hoc
loco dialecticam iftam defidero, quam tu annis (ni fal¬
lor) plus viginti vel didicifti, vel docuifti, deſidero ma¬
thematicum acumen. Et vide, obfecro, te cariffime Fa¬
ber, quo te calor ifte difputationis abripuerit, Doces
nos Sacred ceu fumta ferula Gracce loqui, & le¬
ges novas præfcribens ais, f tempus fignificandar fit , po¬
fus dicendum ix salyoy : fic enim fere logui Philofophos +
dui puupòv > quod etiam in Enangelio temport accommoda¬
zar. Ut ne caviller quod Philofophos rete loquendi
auctores facis , quis negat punpdv & dniyov temporis
moram fignificare, fi ypovov vel addas, vel fubaudias ?
Sed cadem aurum , aut agrum , aut fi mavis afinum
fignificabunt, fi quid horum vel addas, vel fubaudias.
Quæfo te, quid diéturi funt eruditi gravefque vini, qui
hac in tuis libris legerint , præfertim co in Joco, quo
amicum impietatis reum facis? Quem nafum , quos ron¬
chos , quas fannas tollent quidam , qui folent & bene di¬
&a calumniari % Si quid hujufmodi privatim ad me
feripfifles, celaflem honoris tui gratia, nunc ceu rem
le&u dignam , & ubi gloria futuram
|
46
A Nec his contentus, pergis, & ais, Sepruapinta fi tempus
intelligi volusffent , ditturos fuilfe Hélas ray), quod
ra) fonet parvam moram. Quid ego audio? qui fenfe¬
rit aliquem hominem ad breve tempus vixifle , Grae¬
ce dicet ray) tn (ev, hoc eft, cio wx, an potius cito
mortuus est 2 Sic enim tu yertendum putas, Ainziffé
cum cito ab Angels. Pudet horum , mi Faber, ita me
Deusamet,vel tuo nomine, & utinam in iftam arenam,
qua proprie , ut dixi, tua non cft,, aut non defcen¬
deres tam libenter, aut non tantopere immorareris , fora
taffis in rebus majoribus felicior. Fac Exjtathinm do¬
cuiſſe, pay) ad tempus non pertinere , id quod non
docuit, num cxiltimas Arhanalinm aut Ghryfofomuns
minus calluifle Grece quam Euffathinm, viros ufque
ad eloquentiz Græcanicæ miraculum celcbres ? Ego
nihil dubitem horum utrumyis vel tribus Ex/fathis op=
ponere. Age, quid fi tibi profero: locum ex ipfo Læ¬
ca, ubi palam Bpæyv m ad tempus refertur, num crit
cuam quod tergiverferis? En ipfum accipe fic loquen¬
tem in Aétis Apoftolicis Capite quinto, exercu(ey tgw
Bpaydiri 18s Bomsénse mous. Num hic putabis ita
vertendum , pufit foras Apoffolos paulo minus aliquid fax
cere? Nihil hic praetexi poteft , quin pags a ad bre¬
ve temporis {patum pertincat, in quem fenfum vetus
Interpres tranftulit, & nos verumus : fufit #1 pane
lifper fecederent foras Apoſtoli, Nec ipſe fenfus patitur,
alio detorqueri quam ad tempus. 1 nunc & præcipe
nobis , Bay rı Græcis ad tempus referri non pofle.
Septuaginta in eum fenfum non ufurpafle , Athana¬
fium, Chiyfoftormum , Theophylattum , uguftinnm , ata
que ipfum adeo Hieronymum , nam hac quidem ii
parte nobifcum facit, Bray perperam ad tempus re¬
tulifle. Vides, optime Faber , quanto confultius fit ali¬
quoties prudenter dubitare, quam fortiter afleverare,
quam in partem tu mihi nonnunquam aliquanto vi¬
dere vehementior , plus fatis abhorrens ab Academi¬
cis. Atque idem Z#cas, qui fine controyerfia {cripfit
Ada, nonnullis creditus eft hujus interpres Bpiftole.
Quid, quod hoc ipfo in loco Pum/us fatis indicat fe de
temporis modo fenfifle , cum fubjicit ? Lam antens
{qui modicum quam Angeli minoratus eSt, videmus fefene
| proptér pafficnem mortis gloria &honore coronatum. Quod
homo efle ccepit , nunquam effe defit , atqui cito
defiit effe mortalis. An tibi paululum. diminui vide¬
tur, qui ufque ad fupplicium mortis defcendit? quod
fi nec tu dicis , ut. opinor, quo tandem referes payi
mi, Difi ad tempus, quo tot tangue Græci Scriptores
retulerunt? Neque enim tibi magnopere profuerit,
hæc verba propter pajfionem mortis n tua translatione
è fuo loco in alium tranftulife , ne poffent ad fuum
referri participium, Sic enim tu legis: Videmus tax
men Felum, qui paulo minus a Deo minoratus est, glo¬
ria © honore coronatum , propter paffioncm mortis Ni
hil enim non torques, nullum non moves lapidem,
quo filiam iftam tuam, novam opinionem tueatisi at¬
qui vide ne tuus partus tibi plus fatis blandiatur. Quid,
quod etiam velut Arifarckus quifpiam loquendi re¬
gulam nobis prefcribis , fi Mufis placet: Ceterum,
inquis, c#m vocabula multum & parum & fimilia
junguntur vocabulis anthonem diminutionemve defignane
nbus , nequaquam fignificare folent tempus. Hic antem
paulo minus jøngitør vocabulo, minuiſti, qaod immi¬
nutionem fignificat , fecus anten eſſet fe jungeretur parti¬
cla defignanti tempus. Quod ego audio enthymemar
Solcecifmus igiturerit fi dixero: Extelifti me paulis¬
| per turs landibus ; quanquam ingenue fateor , Lati¬
nis quædam peculiariter ad tempus pertinere, quod
genus funt , paulisper , aliquantisper: alia non item,
F| ut multum , paraw , nif tempus addas i atqui non eft
cadem apud Greecos diftinétio , & ficuti nobis ads
dendum eft temporis vocabulum , ita Græcis {æ<
penumero apponitur, frequenter etiam fubauditur,
quod nos quoque nornunquam imitamur, Ita loquen¬
tes, brevi veniam , mimium tempore , NON quod hoc
fatum velim in prefenti loco, jadrla(as avrò pans
71, fed quod cxiftimem, nomen neutri generis adyerbit
G 1
D
vise