OCR
CANDIDO LECTORI s: PERUM Def. Erafm nollum eft notius, & quod dostoz rum hominum manibus jucundiùs teratur, quàm EpiftoWw larum volumen. Quamvis enim in alijs fint multa doÈ Giora & reconditioris eruditionis plena , ut in Adagio>. rum volumine; attamen eam auctoritatem in Republica Litteraria » ad hunc ufque diem , obtinuit Era/mus, tantaque .eft ingenii ejus amœænitas , & judicii id acu# men; ut non minus cupiant Eruditi noffe que ad ipſum | Erafmum pertinent, & quæ joca aut feria ad amicos ex tempore {criberet; quam qua ex abditiffima Antiquitate , non fine labore 8 meditatione > ſeu ſacra, ſen profana illa ſint , depromebat. Nec fanè video cur tantà curiofitate Poëtæ , Rhetores , Theologi cujufvis antiqui vitam rimemur, ut vel minimas ejus circumftantias diligentiffimè adnotemus, iifque erutis planè triumphemus; ad vitas verò præftantifimorum virorum, qui Patrum aut Avorum noftrorum ævo vixerunt, egregiamque operam Reipublicæ Litterarie aut Ecclefiaftice navarunt, naufeemus. Sed non omnium, imo paucorum hoc effe faftidium quotidie experimur , & nuper in Era/mo etiana noftro experti fumus. Cùm enim fermone Gallico Vitam ejus edidiffemus , . colle&am potiffimùm ex hac Epiftolarum ejus Editione, vidimus eam fummo cum plaufu a viris elegantioribus excipi, & avidiffimè legi; cùm propter res ipfas , tum etiam quòd non tam nos narraremus quid feciffet aut dixiflet Ærafmus, quam ipfum veluti in {cenam denuo prodeuntem & verbis, ex Epiftolis defumtis, rem totam exponentem induceremus. Dixit Lid. 11. 8. 1. Horatins de Lucill Scriptis: s Ille velut fidis arcana Sodalibus olim Credebat libris; neque, fi malè cefferat, umquam Decurrens aliò; neque, fe bene; quo fit ut omnis Votiva pateat veluti deforipta tabella Vita fens. Idem dixeris de hifce Erafii Epiltolis, cùm ab ipfo , tum ab aliis editis. Quæcumque recte, aut fecus fecit , vel fenfit , que timuit, qux cupiit , omnia hic fine fuco expofita funt; erat enim hæc indoles Erafmi, ut diu celare non poffet quod fentiebat , prafertim amicis, & interdum quoque inimicis , fi paullò commotior effet. * Interdum quidem paullò cautiùs loqui videtur, fed mox ad ingenium redit ; ita ut facile intelligas quid revera fenferit , fi modo fequentes Epiftolas legas. Edite fuerant, Erafmo vivo , Epiftole plurime, quarum numerum auxit in pofterioribus Editionibus; queritirque in Epiftola pvrr. que 1 erat in Editione Bafileenfi& Londinenfi, & Mcc xcv. varia contigiffe , editis illis Litteris, propter que nonnullas non editas fuiffe optaffet, tum etiam agit de variis generibus Epiftolarum , eaque habet quæ utilia ac jucunda erunt lectu, nec 4 nobis hic exfcribentur. Sed fepe mirati fumus , cur Erafmus, cim Epiftolas ſuas in lucem publicam vivus emitteret , nullam prorfus rationem habuerit temporum , quibus {cripte erant , multas fine ulla remporis nota emiferit, in multis tempora mendosè notata reliquerit, atque omnes in fafciculum colle&as, fine ordine ullo, veluti projecerit ab aliis in ordinem redigendas. Ejufmodi enim confuſione fit ut nunc Era/mum fenem , mox puerum , aut juvenem audias loquentem, finem rerum quarumdam legas , antequìm earum videris initium , nec ullam feriem ejus vite adfequaris. Quibus rebus fiebat , ut voluptas , quam ex nonnullarum le&ione nemo non capiebat , Cùm " ad alias tranfeundum erat, valde minueretur; quia re imperfe&à dimiffus LeAor continuò ad alia transferebatur , fepe antiquiora , aut que nullum certè Ton, LIL. * nex