Page 40 [40]
Se
homines, prius ejice trabem ex oculo tuo, ac dein¬
de, puro jam ac purgato oculo tuo , difpicias, num
qua fit feftuca, quam ejicias ex oculo fratris. Ut ocu¬
lo judicamus ca qua funt corporis, ita animo judica¬
mus ca quæ ſunt animi. Proinde vitio careat oportet
illud, quo vitium alienum judicamus. Et ſeipſum prius
docuerit oportet, qui fulcipit alios docendi provin¬
ciam; & fui judex fit oportet, qui parat in alios
pronunciare ; & fibi monitor Ñt oportet, qui ve¬
lit alios admonere. Atque hæc quidem potiffimum
6 ad cos pertinent, qui populi curam gerunt. Quan¬
nibus.
NS»
injuria 5 fimplices & candidos erga eos qui labuntur
humana infirmitate ; denique & erga perverfos ta¬
les, ut malitis eos corrigi quam exftingui : nolim
tamen Euangelice fapientiæ myfteria, fine deleétu
prodi dignis & indignis. Etenim fi Judai tanti fa¬
ciunt fua facra, ut ab his arceant canes animal im¬
purum; f divites tanti faciunt fuos uniones, ut non |
projiciant eos porcis , alioqui infani habendi, fi id}
faciant , vos qui poffidetis ca que vere fancta funt, |
quæque fuperant omnes baccas quamlibet pretiofas,
cavete ne opes Euangelicas projiciatis indignis. Ca- |
nes enim funt, qui toto pećtore dediti profanis |
rebus abhorrent ab iis, que fapiunt fanétimoniam.
Sues ſunt , qui toti immerfi voluptatibus obfccenis ,
exfecrantur puram caftamque Euangelii do&rinam.
Canibus putria cadavera, & foetidus vomitus jucun¬
dior eft omnibus condimentis & aromatis ; ſus cœ¬
num mavult quam gemmas. Hisigitur, qui fic pa¬
lam præ fe ferunt contemtum fanioris do&rine , ut
nulla {pes fructus videatur, non oportet ingerere fe¬
creta doctrine cceleftis, ne provocati per occafio¬
nem, fceleratiores etiam evadant quam antea fue¬
rant; & idem eveniat, quod eventurum fit, fi quis
margaritas porcis objiciat, aut canibus id quod fan¬
étum eft: nam canes non folum non reverebuntur
rem facram , yerum etiam irritati jactu infilient in
vos, ac dilacerabunt dentibus: & fues pretiofos la¬
pillos ceu rudera pedibus fuis conculcabunt. Ita nec
canis re fanéta fit fan@ior, fed rem fanétam profa¬
nat; & dus non fit ornatior gemmis, fed illarum pu¬
ritatem confpurcat. Sic homines deplorate malitia
do&rinam facram ut ftultam irrident, ubi cogno¬
tint, & ut impiam calumniantnr, ac negotium fa¬
cefluntiis, quitradiderunt. Avidis igitur, aut certe
fanabilibus communicanda eft Euangelica Philofo¬
phia. Nec ftatim credenda fünt omnia omnibus, fed
ur quifque fpecimen fui profe&us prebuit , ita funt
abftrufiora quedam aperienda. Hoc eximiabona, ut
nonfunt à vobis communicanda quibuslibet, ita non
contingunt à Deo Patre fegnibus & ofcitantibus.
7 Dat hæc, fedavide petentibus ; non negat hæc, ſed
ftudiofe querentibus; nonarcetab hoc thefauro, fed
improbe pulfantes. Petite igitur 4 Patre, non gem¬
mas aut aurum, fed has veras & inæftimabiles opes
anim; petite,inquam, & quod petitisdabitur. Qua¬
Tute © invenietis, pulfate & aperietur vobis. Dives
A
B
C
D
El
ac benignus eft Pater vefter, nulli negat, nulli in¬
videt opes fuas, fed agnofci vult carum pretium.
8 Non agnofcit autem qui fegniter optat. Quifquis
igitur ut par cft petit, accipit; quifquis avide feru¬
tatur, invenit ; quifquis inftanter pulfarit fores ,
huic aperietur. Porro reéte petit, qui petit falu¬
tifera, qui petit cum fiducia ; recte quærit, qui
querit infatigabili ftudio; reéte pulfat, qui piis ope¬
g tibus divinam bonitatem follicitat, Quod fi non
protinus accipitis quod petitur, ne diffidite tamen
de benignitate Patris veftri ; dabit cum opus erit,
& quantum opus erit, fi modo perfeveraveritis: non
enim minus exorabilis elt Deus erga filios fuos, quam
homo pater erga liberos fuos. Quis enim eft inter
vos pater tam inhumanus, ut fi filius petat rem uti¬
lem, puta panem, non illi det quod petit, fed pro
F
ERASMI 44
pane lapidem porrigat? Aut fi pifcem petierit obfo- 10
nii loco, pro pifce ferpentem illi porrigat? Utique
negaturus , fi lapidem , aut ferpentem, aut alioqui
rem noxiam peteret. Vos igitur natura proclivesad 11
malum, atque eriam aliis in rebus mali plerunque ,
tamen hac in parte, non virtute, fed naturæ impul¬
(u fervatis pietatem, ut noveritis utilia dare liberis
veftris, quanto magis id faciet Pater vefter coeleftis
natura bonus? An is non dabit yobis filiis {fuis ſua
bona, fi benignitatem ipfius flagrantibus ac pertina¬
cibus votis follicitaveritis? Porro quod ad vitæ con- yz
ralem, cujus yis fit omnibus à natura infita. Nemo
fanus fibi non bene cupit, fed vulgus hominum fic
eft amans fui, ut alienis malis fuis confulat com¬
modis. Vobis non itidem faciendum , fed quales
optarctis alios eſſe in vos, tales vos iplos præfta¬
te in alios. Nemo cum ignorantia tenetur, non
cupit doceri; nemo cum labitur, non cupit aman¬
ter ac fecrero moneri potius quam traduci; nemo
Gari fame fuze, nemo fraudari. Ex hoc igitur fenfu
communi, qui nulli mortaliam non eft inditus,
quifque fumat fibi confilium, qualis effe debeat er¬
ga proximum fuum. Quod fibi fieri nolit, ne faciat
alteri: quod fibi fieri gaudeat , preeftet in alterum.
Hoc eft compendium & fumma omnium quæ docet
Lex & Prophets; quos fi aut non vacat, aut, per
infcitiam literarum non poteft aliquis evolvere, cer¬
te nemo non habet domi regulam, ad quam dirigat
aétus fuos, modo rationi quam cupiditatibus obtem¬
perare malit. Hæc fi videntur ardua iis, qui diligunt 13
hunc mundum, fi videtis maximam hominum par¬
tem diverfa fequi, ne quid animum veftrum com¬
moverit. Optima quæque difficiles habent aditus.
Vos fpeétate magis quo ducat hae via, quam an
commodum habeat ingreflum. Fingite duas effe por¬
tas, alteram arétam, ad quam non fit aditus nifi
per anguftam viam , fed que mox ducat ad vitam
æternam. Alteram latam ac patentem, ad quam fpa¬
tiofa via preebeat omnibus aditum , fed quæ mox
ducat in exitium eternum. Vos ergo intrate peran¬
guftam portam, malitifque cum paucis tendere ad
vitam æternam, quam cum multis ad perditionem
æternam. Siquidem fpatiofa via, quoniam neminem
ar&ar legibus pietatis, quoniam his rebus adblandi¬
tur, qu delectant fenfus corporis, que blandiun¬
tur animi cupiditatibus , facile plurimos ad fefe pel¬
licit, fed ad breve tempus delinitos , per amplam
portam tranfmittit in calamitates inenarrabiles , &
falfis bonis deceptos tradit.veris malis. Quam vero 14
angufta eft porta, quam aréta eft via que ducit ad
vitam? Nihil enim oftentat quod blandiatur carni;
multis afpera eft: qua molefta {unt etiam naturz,
protinus objicit , paupertatem , jejunia , vigilias,
tolerantiam injuriarum , caftitatem, {obrietatem. Hac
porta non capit hujus mundi gloria turgidos; hac
non capit faftu elatos; hæc non capit luxu diften¬
tos; hæcnon capit divitiarum farcinis onuftos; hac
non capit reliquas hujus mundi copias fecum trahen¬
tes. Non recipit nifi nudos, & ab omnibus hujus
mundi cupiditatibus expeditos, ac velut exfutis cor¬
poribus in {piritum extenuatos; unde fit, ut à pau¬
cis inveniatur, quod non cernatur nifi purgatis ocu¬
lis, quibus perfpicua funt bona fpiritualia. Sed ab
iftis, qui libidine, luxu, faftu, avaritia, reliquif¬
que cupiditatibus ludentes, ac rifum infanum riden¬
tes, tendunt in exitium, vobis non eft periculum;
fiquidem illos fequi, non error eft, fed infania, Ma¬
Deum Patrem , Euangelicam doétrinam , regnum phetis.
| coelorum habent in ore, cultus eft yilis, ora pal¬
lent