Page 30 [30]
CA ee WV: $
En tibi felices: ſal: lax: impletio Legis:
Ne cade, dut jura: dilige more Det. |
ESvs igitur confpiciens turbam in dies magis ac
e denfari , promifcuis hominum generibus,
~“ veluti fubducit fefe ab humili loco, qui facile pa¬
tebat quibuslibet: ac monte confcenfo, jam coeleftis
Philofophiæ doétorem agere cœpit, ipfa loci celfi¬
tudine declarans , fe nihil plebejum aut humile tra¬
diturum, fed ardua coeleftiaque omnia: fimul Mofi
referens exemplum, qui Legem proditurus populo,
montem adfcendiffe legitur. Adicendentem fequuti
funt Difcipuli , quos fibi peculiariter delegerat , fic
tamen ut turba non fit prohibita fequi, fi quibus tan¬
tum ardoris ac roboris adfuiflet. Itaque fupcrato
montis faftigio , confedit Jelus , non uti feflus, fed
velut ardua quedam, magifque feria docturus, qux
attentum auditorem requirerent. Id ubi fenfere Di¬
feipuli , propius illum cinxerunt , ne quid illius fa¬
cre dottrine poffet effluere. Jefus igitur non ex
Jarce aureo folio , aut fuperciliofo Philofophorum
pulpito, aut arroganti Pharifæorum cathedra, fed ex
herbido thoro , divinam ac falutiferam illam fuam
Philofophiam aufpicaturus, vertit oculos non in tur¬
2 bam , fed in Difcipulos ; & aperto facro ore fuo,
Euangelicæ do&rinæ nondum audita dogmata cœ¬
pit depromere , plurimum abhorrentia ab omnium
opinione , qui mundo videntur admodum fapere.
Beatitudinem pollicentur omnes, qui fe doétores fa¬
pientiæ profitentur. Beatitudinem expetunt omnes
Sujufcunque ftatus funt aut conditionis. Sed quibus
in rebus fita fit hominis felicitas , hinc multa inter
Philofophos controverfia, multus in vita mortalium
error. Hic quoniam fcopus eft, & fundamentum to¬
tius fapientiæ, primum id explicat Jefus, paradoxa
docens , fed veriflima , & ideo miraculis præftruxit f¬
dem ſermoni incredibili ; ut qui virtutem ipfius ex¬
perti effent efficacem in fanandis corporum morbis,
confiderent & doétrinam efle veracem , qua mede¬
retur morbis animorum. Hæc tum audierunt Di¬
{cipuli pauci , & beatitudinem ſunt amplexi. Au¬
diant omnes , nam omnibus loquutus eft, & omnes
reddentur felices. Ex falfis opinionibus oriuntur
omnia peccata vitæ. His igitur eximendis ante
omnia ftudendum eft, Quoniam perniciofifimus a¬
ñimorum morbus eſt ferocitas & arrogantia, quæ
non finit hominem ele capacem vere doctrine;
imo fons eft, unde fere {catet quicquid eft capitalium
3 vitiorum : huic primum medetur Jefus: Beare , in¬
Quiens , pazperes ſpiritæ y guoniam eoram eft regnum
celoram. Quorum aures tulifient vocem tam inopi¬
nabilem , nifi poft tot teftimonia Joannis , Patris,
columbe , poftremo praefentibus fignis fuiflet auĉto¬
ritas commendata , & conciliata fides? Multos rei
familiaris tenuitas , generis humilitas , conditionis
obfcuritas, fortuna adverfitas reddit abjeétos & hu¬
miles, fibique difplicentes. Sunt hi quidem vicinio¬
res Euangelicee beatitudini , fi quo vocat fortuna,
fequantur animo. Verum hæc fpirituum humilitas
in affectu ſita eft, non in rebus extrariis. Sed un¬
de resnum huic , qui nihil arrogat fibi , qui cedit
omnibus , qui fibi dilplicet , qui neminem protru¬
dit aut lædit ? Is enim propior afininæ fervituti vi¬
detur quam regno. Hoc hominum genus ubique
conculcatur , læditur impune , vivit abjeétum &
obfcurum , egens ac deftitutum. Atqui verum eft
cœlorum. Aa tu regnare putas iftos feroces ac vio¬
lentos? Servitutem ferviunt , multos patiuntur ty¬
rannos. Diferuciantur avaritia, ira, livore, cupidi¬
tate vindi&tæ, metu, fpe. Vix vivunt, tantum ab¬
cft ut regnent. At qui liber eft his curis omnibus,
fretus innocentia fua , fretus Deo , fretus præmiis
futuri feculi, tranquillo pectore contemnit ea, que
ERASMI 24
funt hujus mundi ; & fequitur bona coeleftia : non=
ne regnum obtinet longe pulchrius ac magnificen¬
tius regno tyrannorum è Non huic imperar libido,
non avaritia , nomlivor, non ira, non cæteræ pe¬
ftes animorum. Et armatus fide , quoties res poitu¬
lat , imperat morbis ,. & fugiunt ; imperat undis,
& conquiefcunt; imperat Damonibus, & emigrant.
‘Tam potens eft regnum animi , fibi diffidentis , ac
Deo fidentis, humanis diffifi praefidiis, & ex ceelo
pendentis. Non diñdema, non unguentum , non fa¬
tellitium dant regnum : hæc funt quæ vere Regem
faciunt,ac denique ad coeleftis æternique regni con¬
fortium evocant , ubi nulla jam erit rebellio. Re¬
gnum mundanum paratur violentia , ferocia defen»
ditur : hoc regnum parit modeftia , tuetur & con¬
ftabilit humilitas. Mundus non judicat regno geren¬
do idoneos, nifi qui generofo præditi fpiritu ingen¬
tes tollunt animos : Deus ad {uum regnum eos po¬
tifimum evehit, qui fe maxime dejiciunt.
Pergit Jefus, & addit huic ſimile paradoxon:
Beati mites, quoniam hi poffidebunt hareditate terram. 4
facile condonant injuriam, qui malunt rem perde¬
re, quam contendere, qui pluris faciunt concordiam
& animi tranquillitatem , quam latifundium ; qùi¬
bus optabilior eft quieta paupertas , quam rixofæ di¬
vitiæ. Sed hoc hominum genus folet fuis agris de¬
turbari, tantumque abeft ut aliena fibi parent, ut
avitis ctiam pofleflionibus pellantur. Sed hee eft
nova dilatanda poffeflionis ratio , ut plus impetret
ab ultro largientibus manfuetudo, quam per fas ne¬
fafque paret aliorum rapacitas. Immitis ac ferox do¬
minus ; nec hoc poffidet quod habet. Placidus au¬
tem, qui mavult {ua cedere, quam pro his digladia¬
ri, tot locis habet fundum , quot locis reperit aman¬
tes Euangelicæ manſuetudinis.- Invifa eft omni¬
bus pervicacia, manfuetudini favent & Ethnici. Po¬
flremo, fi perit pofleffio miti, damnum non eft, fed
ingens lucrum; periit ager, fed incolumi tranquil¬
litate animi. Magno cum lucro vendidit fundum,
qui vitavit tumultum, & [ervavit animi quietem.
Poftremo , ut omnibus excludatur mitis, tanto cer¬
tior eft illi cæleftis terræ poflefio , unde depelli non
poterit. Mundus ut infelices deplorat, qui pulfi pa¬
tria , folum vertere coguntur , ſed Chriſtus beatos
pronunciat, qui ob Euangelium exfulant , cœlo mu¬
nicipes adfcripti. Excuffi funt à jure civitatis unius,
ejecti domo, profligati patria, fed Etangelico viro
totus mundus patria eft, & piis ccelum certiflima
domus cft, patriaque fecuriffima, Vulgo mifera res
eft orbitas, adeo ut quidam orbati fuis affectibus,
puta uxore, parentibus, fratribus, aut liberis, non¬
nunquam fibi manus adferant. Et ob hoc adhiben¬
tur amici, qui luctus acerbitatem confolatione le:
niant. Sed beati qui lugent ob amorem Euangelii, 5
bent cariffimos vident ob Euangelicam juftitiam (01.
affligi, trucidarique , qui fpretis hujus mundi volu¬
ptatibus, in lachrymis, in vigiliis, in jejuniis vitam
tus confolator, qui temporarium lu&um ineftimabi¬
li mentis gaudio penfabit interim , mox ad eterna
gaudia transferendis. Humana confolatio frequenter
eegritudinem , dum mederi ftudet , exafperat ; at
Spiritus ille verus confolator , fic intus exhilarat ani¬
mum fibi bene confcium , deque futuræ vitæ præ¬
miis certum , ut in atrociffimis etiam corporum af¬
flictionibus fibi gratalentur ; tantum abeft ut fibi
videantur infelices. Publica omnium opinione res 6
qui rem familiarem luculenter auxerint, & confta¬
bilierint; ut liccat affatim frui. Sed nec opes quami¬
liber aggeftæ faturant animum , neque felicitas ho¬
minis ventris faturitate metienda eft, Quos igitur
Chris