OCR
179 Dita D) rem: neque ex adverfa corporis valetudine, ut accitis medicorum filiis morbum poffetabigere. Natura erat malediéto obnoxia, cœleftem manum defiderans. Eoque fane preetermiflis omnibusterrenisad nature Dominum confugit, nec priusdettitit, quamillumfle&eret exoraretque ut orbitatem tolleret ac vulvamaperiret , eque {terili faceretmatrem. Itaque beata eft & ob hoc, non quod mater facta fit, fed quod quumnon effets, faéta fit. Siquidem illud eft nature commune, boc autem erateximium foemine meritum. Beata quidem igitur, & propter nixus illos, nihilo minus tamenbeata, propter omnia illaquæ partum preceflerunt. Scitis enim profeétoemnes, five mulieres, five viri, mhil gravius aut intolerabiliusaccidere pofle foeminae, quam ut liberis careat, adeo ut fi mille profperitatibusalioquifruatur, dolorem ex hoc vulnere natum haud unquam ex animo valeat depellere. Quod fi idnune poft Euangehii lucemadeo eftintolerandum, quum ad majorem philofophiam yocati fumus, quumquead coelum tendentibus nullus eftrerum prefentiumrefpectus, fedadalreram vitam adornamur, quumque multis laudibus effertur virginitas: cogita quanta intelicitatis ea res vifa tum fuerit, quum futurorum nulla ellet fpes, ac ne cogitatioquidem, veterisillius Legisalumnis, fed omnia fierent rerum prefentium gratia: quum id vemporis fterilem Srorbam effe foeminam, exfecrabile quiddam erat ac damnabile. Nemo pofiit eloqui, nec ullo fermone confequi, doloris magnitudinemex hoc vulnere venientis. Teſtes vero funt fæming , quæ quum in ceteris omnem præftiterint philofophiam , hanc infelicitatem non pertulerunt æquo animo, fed quædam maritisindignatæ ſunt, aliæ fibi vitam judicarunt efle injucundam. Hanc vero fœminam nonanxietas modoa fterilitate proveniens, verum & aliud quoddam obfidebat malum, ira videlicet, propter æmulæ opprobria. Et quemadmodum ventis ex adverfo inter fefe concurrentibus, mediamque fcapham dum inter fe depugnant, corripientibus, ac multis fluétibus partim a prora partim 2° puppi infurgentibus gubernator clavo affidens fervat navim, undartm incurius gubernandi prudentia de Be SA RINDENÙ & Tb A placidum hujus mulicrisanimum. Er fastum ef, inquit (quum multiplicaret precationem in confpetta Domini, Da li Sacerdos obfervavit os iliius. Geminam Scriptor hic virtutem in fœmina ſuo teftimonio comprobavit : in [precibus aftiduitatem inftantiamque , & animi vigilanjtiam : illam quidem quum ait, vu/tiplicavit :hanc, quum {addit 472 confpettu Domini. Nam omnes quidem oramus ifed non omnesin confpectu Domini. Etenim quum Bore |pone in terra proftrato, & ore fruftra delirante, mens ubique per domum ac forum circumvagatur : quo ore talis poflet dicere, quodoraveritin confpeétu Domini? Nam in confpeéctu Deiorat, qui orat undiquaque colligensfuam mentem, nihil habens cumterra commercii, B [fed adipfum Deum totuscommigrans, omnicogitatione humana ab animo depulfa. Quemadmodum id temporis hæc fecit mulier: totam enim fefe collegerat ac mentem intenderat, atqueita Deum invocavit, animo dolente. Sed quomedodicit, quod multiplicaverit precationem, quando exiguus eft modus precationis quam fudit mulicr. Neque enim in longum produxit fermonem, neque in multum temporis extendit fupplicationem, fed pauca nudaque verba prolocuta eft. Adonai Domine, Eloi Sabaoth, fi refpiciens refpexeris ad humilitatem ancilla the , meique memor fueris, nec oblitus an~ cile ta, dederifque ancilla tue prolem mafculam, offeram {illam dono in confpeîta tuo ; ufgue ad diem mortis ipfius. \Vinum & quicquid inebriat, non bibet, «> ferrum non , \aftender ſuper caput ejus. Quee eft hic verborum multi‘tudo? Quid igitur innuit, quum ait, multiplicavit © Affidue fonabat cadem, nec deftitit iildem verbisitejrandis multum temporisabfumere. Ad hunc modum & Chriftusin Euangelio docuit orare. Quum enim juffifet difcipulis ne more gentium orarent , utentes multiloquio, etiam modum precationis docuit: oftendens ut jexaudiamur, non effe fitumin verborum multitudine, fed in vigilantia mentis. Quomodo igitur , dixerit aliquis, fi paucis orandum eft, parabolam eis propofuit, admonentem femper effe orandum? ,, Vidua quadam » erat, que affidue appellando, crudelem & inhuma» Dum judicem , neque Deum timentem, neque homi mum iplius facerent impetum; rationem illius perturbantes, multofque fluétus excitarent, nonjam biduum aut triduum, autdiesviginti, fedad totosannos (nam Paulus hortatur dicens, precationi inffantes: Acrurfùs, indefinenter orate. Utrumque faciendum eft , ut necin longum verba proferamus , & tamen affidue deprecefortiter pertulit tempeftatem, nec pafla eft rationem j demergi. Siquidem Dei timor tanguam nauclerus gu-| bernaculis aflidens, perfuafit cam tempeftatem magno animo perferendam effe, nec prius deftitit mentem illius gubernare , donec in tranquillum adduceret portum, onere plenam, hoceft, uterum pretiofo thefauro onuftum. Neque enim aurum argentumve portabat, fed Prophetam, fed Sacerdotem. Eratque gemina cjus uteri fan&ificatio, & quod tali puero pregnanseffet, & quod conceptionis initium, per deprecationem ac cœleftem gratiam accepiffet. Onus autem illud non ſolum erat inopinatum & admirabile, verum &importationis modus fuit admirabilior: neque enim illud'hominibus ullis vendidit, aut negociatoribus, fed protinus ut expofuerat e fcapha, Deo vendidit. ‘Tantum autem hac negotiatione lucrum fecit, quantum facere par eft eam quæ cum Deo habueritcommercium. Etenim pofteaquam cum foerum acceperat Deus, reddidit illi alterum filium; Imo potius, non unum, neque duos, neque tres , neque quatuor tantum, fed hismultoplures, ut jam ufura fortem excederet. Talis enim eft negotiatio commerciumque quod cum Deo geritur. Nonille quantulamcunque fortis partem, fed multis partibus conduplicatam reddit. Neque folum dedit.illi prolesfoemineas, plenum ac perfeétum contigerit gaudium. Heceocommemoro, non ut laudemus tantum, fed & zmulemur hujus mulieris fidem ac tolerantiam , quam ex parte quidem audiftis hefterno die: Verum utreliguias perfolvamus, concedite mihi pauca commemorare de fermonibus poft primam deprecationem cum Sacerdote ejufque miniftrohabitis , ut perfpiciatis mitem ac |pugnant ifta. Abfit hoc, fed magnopere inter fecon(gruunt. Siquidem & Chriftus & Paulus juffit breves; fed a fieri precationes ex paucis intervallis: Nam fi in longum extenderis verba, quum frequenter parum fis jattentus, multam audaciam Diabolo fuppeditafti, ut accedat fupplantetque, acmentemab his que dicuntur |avocet. Quod fi frequenter ac fubinde oraveris, tempus {omne crebris dirimens intervallis, facile poteriseffe fo| brius ac vigilans ut precationem multa cum attentione | perficias. Quod fanchæc fecit, dum non fermone prolixo, fed crebris ac frequentibus precibusadiit Deum. Deinde pofteaquam Sacerdos illi occlufitos: nam, [hoc eft quod ait, obfervabat os ejus, t labiaejus movebaniur, vox autem illins non audiebatur: coacta cft obedire Sacerdoti, & ab orandodefiftere. Etvox quidem illi interclufa eft, atnon eft exclufa fiducia, fed vehementius etiamcor clamabat intus. Nam illa potiffimum eft deprecatio, quum ab intimis voces furfum feruntur : hoc præcipue mentis eftexercitatæ, non intentione vop |cis, fed animi fervore precationem abfolvere. Sic oravit & Mofes: cui quum nihil voce refonaret, Deus tamen quid inquit , clamas ad me ? Homines quidem externam hanc vocem tantum audiunt, at Deus & ante hanc intus inclamantesaudit. Itaque fieri poteſt, utctiam qui non clamantaudiantur, ut per forum ambulans quis oret accuratiffime, ut in confeffu amicorum, aliorumque, quidvis aliud agens vehementi clamore invocet Deum, clamore inquam interno, etiamfi nihil faciat, quod a quoquam præfentium fentiatur. Quod fane tum hac fecitmulier: Vox, inquit , ins non audiebatur , & exaudivitillam Deus. Tantus erat illius clamor internus. Et ‘dixit illi puer Heli: quonfque eris ebria? Difcute vinum tuum