OCR Output

7 Mn E wp nese €

pene fordidis; ingentia myfteria claudentis. Quod can¬
didum: Nulla mortalium dotrina eft , qua non fit
aliquo nigrore erroris vitiata : Sola Chrifti doétrina to¬
tanivea, totacandida, tota fincera eft. Quodrigidu¬
lam eftarque fubafperum, my fterium littera obtectum
exprimit. Superficiem & quafi filiquam fi quis attre¬
Get, quid durius atque infuavius? Non nifitunicam
-Manna guftaverant , qui dicebant: Durus eft hic fer-|
mo, & quis potett cum audire? Erue fenfum {pirita=,
lem, jam nihil fuavius, mihit fuccuilentius. Denique
Manna Hebreis fonat, quid eft hoc, quod & ipſum pul-|
crequadrat in Divinam Scripturam, qua mhil habet|
otiolum, imoneapicem quidemnon dignum veftiga-|
tione, non dignum admiratione, non dignum VOCE» |
quid eſt bue. Aquarum vero nomine, fcientiam Divi¬
“Allege NÆ legis fignificare familiare eft SpirituiSanéto. Le-|
riade gis, aguas refettionis, fuper quas fe gloriatur educatum |
is David, legis 49545, quas fapientia derivat in capita
fi viarum omnium, legis fumenillud my fticum, in quod
Bee ingreflus Ezechiel, vado tranfire non poterat : legis
Gen.26. puteos quos foderat Abraham quos terra oppletos a Phi
Exod. liftæis, denuo reftituit Ifaac. Legis fozres duodecim)
Fan ad quos peragratis quadraginta manfionibus, jam f
5.€5 4. tifcentes refpirant liraelite. Legis &in Euangelio pu¬
tenm , fuper quem itinere feſſus adfedit Jefus. Legis z¬
guas Siloe, ad quasidem mittit caecum, ut yifum reci-|
piat. Legisaguamin pelvim miflam, abluendis Apo-|
ftolorum pedibus. Et, ne fingula recenfeam hoc fi-|
gnificatu, frequens mentio eftin arcanislitteris puteo¬
rum, fontium, fluminum, qua nobis nihil aliud quam
myiticæ Soripturæ diligens veftigatio commendatur. |
Quid enim aqua in terre venis abdita,, nifi myfterium |
obduétum littera ? Quid eadem ad fcarebram elicita,
nifi myfterium erutum atque explanatum? quod ubiad
auditorum ædificationem, longe lateque propagatur,
quid jam prohibet fumen appellare? Ergo fi te totum |
ftudio Scripturarum dedicabis, fi in lege Domini me¬
ditaberis die ac noéte, non timebisa timore nocturno ,
ſive diurno, fed ad omnem hoftium infultum munitus ,
atque exercitatus eris. Neque equidem ufquequaque |
improbayerim ad hance militiam, velut tyrocinio quo¬
dam preludere in litteris Poctarum, & Philofopho¬
rum Gentilium , modo modice ac per ætatem quis cas
attingat, & quafi in tranfcurfuarripiat, nonautem im¬
moretur, & velutiad fcopulos Sirenæos confenefcat.
Nam ad hæcquoque ftudia vocat divus Bafilius ado-|
lefcentulos, quos ad Chriftianosmores inftituit : &ad
Mufas revocat, Licentium fùum nofter Auguftinus.
Neque pænitetadamata captivæ Hieronymum. Lau¬
1 Cyprianus, guod Æbyptiis fpoliis templum Do- |
mini locupletarit. Verum, nolim tecum Gentilium"!
litteris , Gentilium & mores haurire. Alioqui permul- |
ta reperies &cillicad reéte vivendum conducibilia: ne- |
quead{pernandum, quod etiam Ethnicusauctor bene
monct, quandoquidem nec Moyfes Jethro ſocericon¬
filiumeft adſpernatus. Fingunt illæ litteræ vegetant¬
que puerile mgenium, atque ad Divinarum Scriptura¬
rum cognitionem mire præparant, ad quas illico pedi¬
bus manibufque illotis irrumpere, pene facrilegü ge¬
nuseft. Hieronymuseorum impudentiam taxat, qui
modo a fecularibus ftudiis profećti , audent divinas tra¬
tare Scripturas. Atquanto faciunt impudentius, qui
ne guftatis quidem illis, iftud ipfum audent, Sed uti
divina Scriptura non multum habet fructus, fi in litte¬
Poeta raperfiftas hareafque : Ita non parum utilis eft Home¬
quomo- yica, Virgilianaque Poefis, {fi memineris cam totam
ee eſſe allegoricam: Idquod nemo negabit, qui modo
° veterum eruditionem , yel fummis labiis deguftarit.
Obfecenos autem Poctas, fuaferim omnino non attin¬
gere, autcerte nonintrofpicere penitius, nififorte no¬
veris defcripta magis horrere vitia, & contentione tur¬
Philofo- pium , vehementiusamarehonefta. E Philofophis au¬
Pha. tem Platonicoste fequi malim , propterea, quodcum
plerifque fententis, tum ipfo dicendi charactere, quam
proxime ad Propheticam Buangelicamque figuram
accedunt. Breviter, omnem Ethnicam litteraturam
delibare profuerit, fi quidem id fiat, ut dixi, &annis

Foa

|
|

A EJE

Exod.
18.

Hiner Ss ID RA NI 8

A \idoneis, & modice, tum cautim & cum deleétu: dein¬
| de curfim, &cperegrinantis non habitantis more: po¬
ftremo, quod eft precipuum, fi omnia ad Chriftum
referantur. Sicenim mundisomniamunda funt, cum
immundis contra nihil ft mundum. Neque vitio tibi Canż.6;
vertetur, fi Salomonisexemplo, fexaginta Reginas,
octoginta concubinas, & innumerabiles fecularis fa¬
pientix puellasdomialas, modo Divina fapientia pree¬
ter cæteras fit unica tua, formofatua, columba tua.
Et Iffaelites amat alienigenam barbaramque , forma 77°
captus, fed capillis derafis , unguibus præfećtis , ex al- i
lophyla facit Ifraclitidem. Et Ofee fornicariam ducit, fee 1.
verum ex ca liberos tollit non fibi, fed Domino Sa¬
baoth, fanétumque Propheta ftuprum Dominicam
auget familiam. Hebreei, pofteaquam @gyptùm re¬
liquerant, aliquamdiucon{perfo vivebant, {ed hic ci¬
bustemporariuserat, neque ad tantam profectionem
| poterat fuppetere. Ergo co mox faftidito, ad Manna
|quantum poteft properandum ceelettis fapientiae, que
iteaflarim aletanimabitque, donec propofiti victor per¬
\veniasad palmasillas premi, numquam difituri. Sed
linterim etiam atque ctiam memineris , non oportere
[nif lotis manibus, hoc eft, fummaanimi puritate tra¬
‘Gari Divinas litteras, ne tibiantidotus tuo vitio verta¬
C turin venenum , & Manna tibi putrefcat, nifiin viſcera
ladfcétus trajeceris : eveniat autem quodilli Oziæ, qui
{non veritus eft arcee nutanti profanasadmoliri manus,
|& improbum ofticium fubita morte luit. Primum eft
ut de cislitteris digna fentias. Oracula mera (ut funt)
effe puta, de Divinæ mentis adyto profecta. Adflari
je Numine, adfici,rapi, transfigurari ineffabili modo
fenties, fi religioſe, fi cum veneratione, fi humiliter
ladieris. Videbis fponfibeati delicias, videbis opes di¬
tiffimi Solomonis, videbis abditos thefauros aterna
fapientiæ. Sed cave, improbe, iriumpas in conclave, Fides
humile eft oftium, vide, ne capite impingasac refilias. A
Sic porro exiftima, nihiltam verum cffe corum quæ ye,
Djvidesoculis, que manibus contreCas, quam que ibi
legis. Ut ccelum , utterra intereant, certe de verbis
divinis ne unum quidem jota aut apiculus interiturus
eft, quinomnia fiant. Utmentiantur, ut errent homi¬
nes, veritas Dei neque fallit , neque fallitur. Ex inter¬
| pretibus Divinæ Scripturæ cos potiflimum delige , qui
a littera quam maxime recedunt. Cujufmodi funt in
primis poft Paulum Origenes, Ambrofius, Hierony¬
mus, Auguftinus: Video enim neotericos Theologos Seotifla:
litteræ nimiumlibenter inhærere, &captiofis quibuf¬
|damargutiis, magis quam eruendis myfteriis operam
|dare, quaſi vero non vere dixerit Paulus, legem no¬
| fram [prritualem effe. Audivi ego nonnullos, qui fibi
[ufque adeo humanis illis commenrtatiunculis place¬
E bant, ut yeterum interpretamenta pene pro fomniis
|contemnerent , tantumque illis fiduciæ Scotus facic¬
| bat „ut nelećtis quidem umquam Sacris litteris, fe ta¬
i men abfolutos Theologos putarent. Qui etiam fi argu¬
| tiffima dicant,an Spiritu Sanéto digna dixerint,aliorum
| efto judicium. Tu fi mavis {piritu cfle vegetior,guamad
|
|

LA

1 Phr.
Tg

Theolas
gi intere
pretes.,

contentionem inftructior, fi faginamanimæ quæris,
| Magis quam ingenii pruritum,veteres potiffimum evol¬
ve,quorum & pietas {pectatior, & eruditio uberior anti¬
quiorque,& oratio neque jejuna neque fordida,& inter¬
pretatio facris myfteriis accommodatior. Neque vero
hoc dixerim,quod neotericos contemnam , fed quod u¬
tiliora praeferam tuoque propofito conducibiliora. Ha- Sermo
F | betautem Spiritus illeDivinusfuam quamdamlinguam, #24
fua{que figuras, quæ tibi funt in primis diligenti obſer¬
vatione cognofcende. Balbutit nobisDivina fapientia,
& veluti mater quepiam officiofa,ad noftram infantiam
yocesaccommodat. Lac porrigit infantulisinChrifto,
olus infirmis. Pu vero feftinaadolefcere, &ad folidum
| propera cibum.Demittit illa {fefe ad tuam humilitatem,
at tucontra adillius fublimitatem adfurge. Monftrifi¬
mile ck, femper infantem effe,nimisignayum, non defi¬
nereefleinfirmum. Magis fapiet, magispafcet, unius
verficuli meditatio, fi rupta filiqua medullam erueris,
quam univerfum Pfalterium ad litteram tantum decan¬
tatum. Quod quidem egohoc diligentiusadmoneo,
quod