Page 28 [28]
giendum, ut illotiad cibum capiendum accedamus, nec u- |
ti potemus aquam cumadfit vinum, nec ut calidum bibas
ze{tate , licetappofitanive: negleétis interim his, quiad o¬
ftentationem , moreque Sophiftarum ab iftiuimodi rebus
abitinent, ac temperantie nomine femetefferunt. Quin
& ipfi magis noftrapte {ponte paulatim & ftomachum ita
contuefaciamus, ut citra moleftiam pareat utilitati,, tum
procul ab animo tollamus nimis anxiam & fuperftitiofam
hujufmodi rerum curam in morbis, nevecollamentemur
deplorantibus , quod e magnis ac jucundis yoluptatibus ,
in fordidam illam arque humilem vite rationem fintreda¬
& dicat aliquid in feipfum, is jucundior videbitur , quam
fi pariter inebrietur , fimulque voret obfonia. Adduxit au¬
temex antiquis quidem Alexandrum, qui poft multam po~
tationem, cum Medio rurfum ad bibendi certamen pro¬
vocanti, & rurfus ad meri potationem pertrahenti recuſa¬
revereretur eam ob caufam periffet. Porro ex noftri tem¬
poris hominibus Rhiglum Pancratiaften commemoravit,
qui quidem a Tito Cæfare ad balneum mane invitatus,abiit,
fimulquelavit : cumque femel dumtaxat bibiffet, quemad¬
modum ajunt , correptus apoplexia, fubito mortuus eft.
Hæc nobis Glaucus quafi ridens objicicbat, veluti pæda¬
gogica, Dereliquisautem , neque illilibebat audire, neque
quicquid aggrediare conducibile fuerit, tum vero maxi¬
me, fiiniisquæ ad corporis viétum vitæque rationem atti=
nent is afluefcens quæ funt faluberrima, cademamica co¬
gnataque, ac domeiticanaturæ reddas : memor eorum quæ
nonnulli tum patiuntur, tum faciuntin morbis, quam mo¬
lefte ferant, quamque vix tolerent , quotiesaqua calida ap- |
ponitur, aut forbitio feu panis, non folum iftadeteftabiiia |
& infuavia, verum etiam ipfos qui fumere compellunt de-|
teflabiles ac moleftos appellantes. Porronon pancosetiam!
balneum exftinxit, cum initionullo gravi morbo teneren- |
tur, nifi quod non poffent, neque ferrent cibum capere, |
nifiloti; quorum denumero Titus erat Imperator, quem- |
admodum referunt ii, qui ægrotanti mini{trarunt. Adhæc |
vendos effe cibos, qui non efurientes denuo ad edendum
invitent , cavendos effe potus, qui non fitientes ad bi¬
bendum illeétent, non fimpliciter interdixit , ne hisutere¬
mur, fed quatenus opus fit, uti docuit, ut harum rerum de¬
lectationem ad uſum ac neceflitatem accommodemus.
pon aliter quam faciunthi, quiin Republica pecuniam in
edendis in theatro ludis deftinatam, vertunt in ufus belli.
| Nam quod natura delectet, donec pars fuerit, ejusquodalit
[proprium eft. Atque oportet eos etiam qui efuriunt, ne¬
'ceffariis frui potius, quam fuavibus. Seorfum autem haud¬
quaquam irritare novas appetentias, pofteaquam a com¬
munibus epulis difcefferimus. Nam quemadmodum Socra¬
(ti faltatio , exercitatio erat nequaquam injucunda, fie is
fa femper efle falubriora, maximeque cavendam ingurgi |
tationem, ebrietatem, & immodicum delitiarum ulum |
his qui folenne epulum fint celebraturi ;autquiamicos ap:
parant convivio accipere, aut futurum eft ura divite quo¬
piam, aut Principe, conyivio fplendido adhibeantur , ex¬
“fpectentque commune bibendi certamen, quod recufare |
non liceat. Quo nimirum jam tum in tranquillitate corpus |
expeditum ac leve reddant, velut adverfus imminentem
ventorum acundarum tempeftatem. Siquidem perdiffici¬
le fuerit, in coetu hominum, &inter invitatiunculas illo¬
rum , teipfam intra mediocritatem , folitamgue remperan¬
tiam continere, atnon omnibus vehementer gravis ac mo¬
Jeftus & onerofus effe videaris. Itaque ne ignis addatur igni|
cibiloco, minus ab his offenditur. Cæterum qui jam ac¬
| ceperit quod nature {atiseft, fefequeexpleverit, neis avis
‘de talia fumat, id vero cum primiscayendum eft. Atque
in his non minus fugienda eft imperitia &ambitio, quam
\voluptas & ingluvies. Propterea quod hæ quoque fæpius
|invitant ad edendum cum non efurias, ad bibendum cum
‘non fitias, dum illiberales admodum & moleftas fugge¬
runt imaginationes, quaſi fit abſurdum clarisfumptuofif¬
que rebus non frui cumadfint, velut {umine, aut fungis Ita¬
|licis, aut Samia placenta, aut niveinÆgypto. Siquidem
lifta fepenumero illetant , ut celebratisac raris utare cibis ,
velut ab inanis gloria nidore adduétus, uti corpus adigas
cum cibis habere commercium, cum nihil fit opus: quo
i
tatio ingurgitationi, intemperantia intemperantiæ , dili¬
genteroportebit meminiffe, quod per jocumfeftiviterfe¬
cit Philippus- Id erat hujufmodi: Cum paucis inambulan¬
tem quidam vocarat ad coenam , deinde cum videret illum
complures fecum adducentem, cum nonadmodum mul¬
tum epularum apparaffet, faneconturbatus eft. Id fentiens
Philippus, fubmifit qui fingulos amicos admoneret, ut
placenta locumrelinquerent : at hi dum vere credunt pla¬
centamapponendam , atque ex{pectant, ab{tinent ab his
que fuerant appofita, atque cum ad modum factum eft,
utconvivium omnibus fufficeret. Hoc igitur pačto con¬
veniet & nofmetipfos adinevitabiles compotationes pra¬
parare, ut obfoniis, bellariis, atque adeo ebrietati quogue
Jocumin corpore refervemus, atqueintegram ad ejufmodi
convivia ftomachi appetentiam adferamus. Quod fi nos
jam expletos, graviterque aftectos, talis quazpram necef¬
fitas occuparit, optimatibus prafentibus, aut hofpitibus
de repente oblatis, ut pudore compellamur ad eadem veni¬
re, & compotare cum hisqui fatisid ferre queant y ibi vero
maxime nosarment oportet atque inftruant „adverfus pu¬
dorem rem magnopere noxiam mortalibus , contraque yi¬
tiofam erubefcentiam, ea quæ Creon loquitur in Trago¬
dia:
Mihiamice longe fatins efe dixerim,
Tibi nunc ut hofiis reddar ac gratus parum »
nam ut levis in te, poflea graviter gemam.
Etenim ob metum, ne ruiticior videaris, inlaterum autre¬
num dolorem teipfum dare præcipitem , id vere rufticani
eft hominis, mentegue ac ratione carentis, qua qui pre¬
ditifant, norunt & abfque poculis ac nidore cum homini¬
bus convivere. Quandoque fi dextre urbaniterque recu¬
fes , non minus grata fuerit recufatio quam compotatio.
Tum fiquis epulum exhibeat yeluti facrificium , unde nihil
_ deguftet ipfe, fed abftineat, atque interim inter pocula , fu¬
perque menfam hilariter atque feftiviter fimul &jocetur,
[caturos, cui rebus tam non obviis, tamqueexquifitis frui
|contigerit. Confimilem autem ad modum afficiuntur erga
|mulieres nobiles: fit enim aliquoties, ut cum propriis dor¬
[mientes „tum formofis, tum etiamamantibus, nihil tamen
[commoyeantur. Cæterum Phrynæ „Laidive perſolutoar¬
igento, cum corpore fint ægro , &ad coitumignayo, exci¬
¡tant tamen & irritant lafciviam ad voluptatem, idque inanis
lgloriæ caufa. Quofactum eft , utipfa Phryne jam anus fa¬
a, dixerit, a multisfecem emi propter gloriam. Porroma¬
gnum eftac mirum , fi quafcumque natura poftulatac reci¬
‘pitvoluptates, easadhibentes corpori , imo fi plerumque
propter occupationes, reluétantes illi flagitanti, differen¬
te{que quod poftulat, ac vix voluptates magnopere necef¬
farias fuppeditantes, aut quemadmodum inguit Plato,
titillanti etiam & vehementer inftanti morigerantes , citra
noxam difcefferimus. Jam vero illius cupiditates quæ præ¬
poftereab animo fcatent in corpus, coguntquea eCctibus
obfequi & infervire , nulla ratione fieri poteſt, quin gravif¬
{ima maximaqueincommoda, exinvalidis inanibufque vo¬
lüuptatibus, incorelinquant. Nequaquam autem competit
animi cupiditate corpusad voluptatem concitare. Namut
hinc voluptas oriatur, id preter naturam eft. Quemadmo¬
dum enim axillarum titillationes haud proprium, neque
amabilem rifum, præbent animo, fed moleftum {pafmo¬
tum abanimo, turbatumque capit, hæ nimirum & ftupidæ
fan & turbulentz,& a natura alienze.Quotiesigitur rarum
aliquod, aut nobile cibi genus fruendum appofitum fuit,
magisita querenda gloriautabftineamus,quamut fruamur,
memores quemadmodum dixit Simonides numquam fefe
pænituiffe, quod tacuiflet , quod locutus effet fepe, ita nos
quoquenumquam pœnituiſſe , quod obſonium recuſaveri¬
mus,autquod aquam phalerni locobiberimus.Quine diver¬
fomagis non folum non eftad ifta cogenda natura, verum
etiam fi quid iftiufinodi proponatur delideranti, conveniet
ob