Page 108 [108]
Ab alno fpectat.
‘A's! alydes Ne id ef, Ab alnofpettaculum : dicitur deco, qui
gquum non poflic ¢ propinquo {pe&are, extrema adiumenta quæ¬
rit. Erat Athenis extra theatrum in foro alnus arbor, ita ramen vt
indein theatrum pateret profpe&us eminus, quo fiebat ye cuiin
theattoconcefius locus nonerat, in alnum afcenderet. Vu lice¬
bitquando innuere volumus, quempiam in peregrinaarte, & a
Studiis ſuis aliena, eius artis myſteria procul & quafî per tranfen¬
naminfpicere:velutilureconfoltus extra Medicæartis theatrum
pofitus,velut abalno;iuxta prouerbin m „artis ſecreta defpettat.
Arma Achillea.
Omran dre id eft, Arma Achillea, prouerbialiter pro certif¬
fimo præfdio, & haud dubia ope;feu potius pro inuito eloquen¬
tiæroboreaccipit Philoftratusin fophifta Polemone: veregrory bets
È mese vate? TL LOL 0A dgr te cars Tag
cms. ideft : Delettus vr pro Smyrnæis legationem fufciperer,
vim perfuadendi quzin Scopelianoerat, quafi armaturam qua
dam Achillis poftulauit. Eius vfus| eft, quum alienam viri doti
eloquentiam optamus aut patrocinium principis, quod ab iniuria
maleuolorum nostueatur: quemadmiodum Patroclus Achillis
armaturam flagirarjapud Homeram Iliados w. vt Troianos fala
armorum imagine deceptosbello abfterreret. Porro fententiam
fuperiorem aliquantulum obfcuramidem Philoftratus dilucidio¬
remreddit in Scopeliano, hisverbis: ignem iT j è mortuan 87708
oange snes crest egy" Hd Se frate dt dra TONS, try
v6 ay oirlo) $ onom rays meso #94 Sarò sura tari vis und notetso
A6 Nue: dugur re mèra Jagul licy,
Abbe teers sizvt00 001.—= ide
Habito dele&u decreta fuitPolemonilegatio,eius muneristyro¬
ni:itag; ille quodbene verteret precatus,popolcit fibiadeffe$Sco¬
peliani perfuadendi vim, illumque in coronacircumftantium ho¬
minum amplexus hoc verfucompellauit.
Indulgeto meis numeris aptarier arma
Nunc tua,fi mereor.
his enim verbis deprecatur Achillem Patroclus, vt armaturam i¬
pfus impetraret, Euftathiuseo in loco annotar, iftii verfum vfur¬
paripoffe, quum quis confenfumalicunde & adminiculum qua¬
rit,tum verbis tum fais.
BRASSICANI. Loricagladius.
Cornelius Tacitus in dialogo de Oratoribus, Loricæ gladius,
inacie non firmius munimentum. Adagii vfuseft, quoties fum¬
mum prafidium indicamus. Neque multum ab hoc difcrepat
quod aiunt,Millus cani.Loricz nulla eſt ycilitas, nifi gladiictiam
vlus accelerit: veluti fi quis dicar, Loricæ gladiumnon effe fir¬
ynius munimentum, quam Grecalitera Latinasadiuuent & pro¬
moueant.
Ara.
Latini fcriptores paflim aram yocant prouerbio fummum &
incom parabile prefidium, &locum qui vice cuiufdam inuiolatifit
afyli.Terent.in Heautont,Necaram nec precatorem. Cicero pro
Rofcio Comœdo: Addomum eius tanguamadaram confugit.
Ideminiiij, Verrina, Aram legum: & in xiiij. Philippica, Aram
virtutisappellat. Idem lib. iij. De natura deorum. quodvoscum
facere non poteftis tanquam in aram confugitisad deum. Plaut.
in Moftellaria: Adaram confugifti. Quid. lib.itij.Trift.
Vnica fortunis ara reperta meis?
Dearamifericordix,apud Athenienfes inftituta,diximusabunde
inScholiisDemona&is Lucianici.
COGNATI. Manum porrigere.
Fernandus Pincianus in epift. Seneca cix. Vetusle&tio,inquit,
manum nonnihilemendaturo porrigitd eft, Auxilioeft.Cicer.in
Oratore,de Demofthene loquens: Hucan illuc manum porrexe¬
ritzaryhigen rio pieg. Submittere manum,eft fubleuantislan¬
guentem:plus eft quam porrigere vitro {urgenti.Cic.Tufc.queft.
Îib: citachoc carmen cuiufdam antiquiffimi poeta. )
O Patrocles (inguit) ad vos adveniens auxilium & veftras
manus peto.
Manus enim inftrumentum auxilii eft. Impii fibi mutuo manum
præbent, & auxilium iungunt : fed fruſtra, non euadeng malum.
Manus manuiiunéta malinon erit exors, inquit Salomon cap. xj.
Hier.xvij. Senecalib.ij.cap.vj.De clementia:Dabit manum nau¬
frago,id eſt, manum porriget, yrilli auxilietnr. Quod frequentius
dicitur porrigere. Quintil.in agro redempto:Si duos pariter nau¬
fragiaraperenbilli porrigerent mapum, quem iam membrorum
contentione laffatum fluttus hauriret.Virg ZEn.v}.
Dadextram mifero, & tecum me tolle per yndas¬
Quanquam & hoc reperitur Quintil.libr.ij. Vt velociffimus quis¬
que fi forte iter cum patuulofaciat, det manum, & gradum fuum
minuatnec procedat vltra quam comes poflir, Alioqui dare ma¬
num, eftcedere.
Contrariacontrariis pelluntur.
Gregorius Theologuslib.ij. Sententiarum:
Tapepria p Tels Danois gym
Id eft;
€ontrariis nam pellitur contrarium,
Hominum deinde fermone vulgatum. Blafius Holleriusin Hip¬
pocratislibrum de natura hominis, infine: Sic enim curstionem
optimepraferiber &adhibebit, iis videlicet auxiliorum generi.
bus, que percontrariam morbis(id enim axiomaeft medico¬
rum voiuerſale) facultarem vincant.Hieremias Thriuerus in pri¬
mum Hippocratisaphoriſmum : Nam quod contrarium curetur _
contrario, ’antiquum eſt, & apud omnes n confeflo. Hine Gallis !
eft in prouerbiis:
Contre pechéeft vertu medicine.
Id enim priustraditum eftab Hippocrate de flatibus : Contraria
contrariisremedio effe. Therapeuticæ autë medicing commu¬
niffimus {copus br carre Y chavas lag: Contraria contra=
riorum medicamenta. è
Gornua inibi aduri.
Non quiuis grauis ac teter odor homini noxius :fant enim in¬
terhos quicontagia difcutiant, morbifque putridis obfiftàr. Hine
plebei:corii cornuque præfegmina atque offa fubuuidainignem
coniiciunt, eoquenidore fuas cafas ac tuguria fuffumigant: quo
morborum contagia difpellant,ac fe fuafque ædiculas à peftilenti
aura tutaspraftent.Arque hinc manauitobiter prouerbium:Cor¬
nuainibiaduri. Quo defignant,loca pefte morbifque contagiofis
infe@a,cuitida.Germaniinferiores {ua lingua dicunt:Men bran¬
terhoornen.
_ Peonia manus.
Voxmedicisvfitata,pro certa, &auxilii præfentari : iPæone
deorum medico di&a. Prefentaneum porro fomentum eft, quod
licer ftatim dolorem non tollit,ramen mitigat. vt officium feduli
amiciimminuitcalamitatis acerbitatem. Erophilus:fugugryin¬
quit, se? roy 2 Sov aes oxen sv oH» atome Seay xeiess cial id eft.
Pharmaca, fiquisillis ycens recte prudens contigerit, auxiliares
funt deorum manus.Gal.yj.De comp. pharm. x TOTES
Tusin prateritum dare.
Id dicitur,quoties itainintegrum fitreftitutio,vtquod fa&um
eftinfe@um fit.Plin.in i. Nullumg; habere in praterita ius, præ¬
terquam obliuionis: de Deo loquens. Contra? lusin præteritum
adimeré, & confilium,eftimmutabile &irreuocabile facere,quod
facum eft. Vtroque vfus eft Budaus.
Hippocratis laniena.
Dicirur Hippocratislaniena prouerbialiter, deeamedicæartis
parte, que ftringendo,vrendo,fecandoque,inftrumentis,ignibus
& ferro exercetut. Prudent.Steph.
Num mitiores {unt manus medentium,
Laniena quando fzuit Hippocratica?
Si Deuspro nobis, quis contra nos.
Paulusad Romanos cap. viij.cuiustempore, nec opibus , nee
viris: nec vilis mundi prafidiis erat munita Ecclefia,magna tamé
fiducia dixit:Si Deus pronobis, quis contra nos? Vnde tantafi¬
ducia Pauli inter rot mortes ,inter tot pericula,& foris, &intus yr=
gentia; Ex nobis, inquit, nihil poffumus, fed Dominus nofter,
Dominus eft virtutum: vt intelligamus Ecclefiam, licet iuxta
mundum contemptam &inermem,tamen protectore Deo exer¬
cituum inuiétam effe,atque etiam ipfisinferorum portis inexpu¬
gnabilem, Quid enim non de {eipfo promittat, quiprofe Deum
abuerit?Qyo protegéte nos, non valebit hominum malitia&e
nobisftäre, quid poterit yllus aduersarius?Vbique viétores difce=
dimus,haud quidem noftris ipforum prafidiis,fed ipfusprotectu,
cui debemusomnia.Et huius Pauline fententiz talis eft vfus proz
uerbialiter. cui non diffimile eft hoc Ennij:
Non femper veftra euertit, nunc luppiter hac ftat.
Vinbone propellere.
Id de his dici folet,qui velutwmbone clypei obftantes reiiciunt
nifucorporis,aut laterum firmitate.Martialis<
In turbam incideris, cunétos ymbone repellet.
Fabio fententia vitiofa videtur, que nimiaeft, vt de viro fortis
— — Bella vmbone propellit.
Parumtamen abelt, quineodem genere fit vfus Curtius: fed hoe
inrereſt, quod nec dé vnodicit nec bella propelliferibit,fedaciem.
Bellum cnim propellivmbone , affe&tate di&um eſt, &hiperbo=
lice,hoc eft, {uperlate, prefertim ab vno Proinde quod in Fabiano
exemplovituperationem meretur, Jaudé meretur in Curtio,ita
{cribente: T ocamaciem fue pauore Au&uanté vmbanibuspolle
propelli. Etin Valerio, de quodam Cxfaris milite quod feribitur
Advlrimum diftri&o gladio audaciffimum quemg; modo vm»
bonis impulfa,modo mucronis itudepellens.
Et in Martiale,
€unétos vmbone repellet.
dum eft.
Suetonius de Acilio Cæfaris milite, Tranfilivitinnauem, vmbos
ne obuiosagens. quofanefin loco de clypei orbe fimpliciteracct.
piendum eft. Atque hoc genus dicédi noftris familiare eft.quidis
cunt,ILnous eft pour bouclier.
Dü noftri.
Genus loquendi eft & elegans, & prifcum, & poeticum, adhue
hodie in vlu. Dicuntur autem diinoftrieMfe, qui nobis fauent it
apud Virgilium eclogaprima.
merito laudi dicens
OMe