Page 28 [28]
12
Telam texere.
Cicero 3. De Oratore, vbi Craflus de via, quam errore quodam
du&i;inrepublica tenuere Gracchi,queritur : Doleo quidem,in¬
quitillos virosin eam fraudem in rep.efledelapfos, quanquam ea
rela rexitur, & eain civitate ratio vivendi, ac pofteritatis oftendi¬
tur, Ye eorum civiumyquod patres noftri non tulerunt,iam fimiles
habere cupiamus. Oftendit Craffus e metuere,ne interitusreip.
appropinquet, quiain eacivitate ratio vivendiac pofteritatis ofte¬
ditur, yr optandi fint cives fimilesGracchis, quam vis imaioresipfos
yt perturbatores ocii,fuftulerint. Qyod autem Cicero telam texi
dixit,cum vivendi rationem inftitu intelligeret, elegantifsimus
quoque fcriptorinPhadonecodem paétolocutus eftab eademq;
re fimile duxit, cum de fapientis animo differeret; quiimplorato
auxilio Philofophiz, beneficioque ipfiusfolutus è vinculis, nollet
yoluptatibusfeac ægritudinibus tradere, atq; itarurfusimplicari,
idqueagere, quod exitum non haberet,perindeq; efletacPenelo¬
pes telam quandam traétare: Verba Platonishac funt,que adlo¬
Eum huncfaciunt : #4 e tyngre De kg) levo tegos vegan
elucroms Tye ChE TI@S G0) piyee oplo.
Curfum vite.
M. Varro: Vite curfum vtcognofcere poffem, & que fervitu¬
tis &libertatisab origine ad éxodium dude. Exodium, inquit
Nonius, eft finis vita.Curfum vite etiam paradoesnis dict certum
eft,pro quacunque vita conditione. Cicer. pro Milone: V eftras
vero, & veftrorum ordinum occurfationes, ftudia, fermones,
quemcung; curfum fortuna dederit, fecum fe ablaturum effe di¬
cit. Virgiliusquoque:
Vixi, & quem dederat curfum fortuna peregi.
Achilles 9. Iliad. Homert.
Ulyfsiabiturum fe dicit,& fi Neptunus profperum curfum dede¬
rin tertio die in patriarn peryenturum +
ei N xey molly dun AUTOS cvyeesyoA@»y
AUK ey resreira ily toiRoroviggiplo. ideft:
uod fi Neptunus facilem dederit mıhi curfum,
__ Tertialux Phthiz leis me fiftet in aruis.
Cutfum fimpliciter pro navigatione dicit.
A plantapedis vfque ad verticem.
Hac que fequuntur Elaiz propheta adagiori inftar celebran¬
tur in primisiftud: A planta pedis y{queadverticem non eftin eo
fanitas, id eft, ab infimo ad fummum, ab extremis vfq;ad primos.
Totoenim in Hierofolymitani populi corpore,nihil eft fanum &
integrum, à fummo verticead imos vfque talos.Id genusaliz lo¬
quendi formula pafsim apud authores Græcos & Latinos obuiæ
funt: qui & prepofteré ponuntcaput& pedes, ſummum capillum,
&imum calcaneum five calcem vel wnguiculum.Hoc quog;fche¬
mate, A vitta capitisad calceicorrigiam, Hebreiintelliglit,quic¬
quidà capitead PE (ciliceta maxim9ad minima.
Exemplum cft, vbi Abraham regi Sodomorum dicit Genefiig. A
flo fubtegminis, víqüead corrigiam caligæ, non accipiam exo¬
mnibus que tua funt, quafi diceret : Nihil omnino capiam, five
magnum fit;five partum, &c.
Extrema linea.
Terentius in Eunucho proverbialiter dicit, Extrema linea a¬
imare: pro;impefifsime: duéta translatione à curriculis, vel ftadiis,
in quibusprima lineacurfus eratincarceribus, vltimain fine:que
&calx dicebatur, quod {cilicetcalce vel creta notaretur.Ultra au¬
tem calcem nihil fupereft, quo curfustendatur: fpaciaq; palæftra¬
rum & curriculorum lineis eratinclufa. Tertull.adverfus Hermo¬
genem:Adjiciam & ego propternon intelligentes, quorum Her¬
mogenes extremalineaeft. Vocat eum ignorantium extremam
lineam:quod vltimus, viErafmusnofterinquiteffer bereticori.
Organo toto.
Eleganter etiam voxfirma,facilis&tra&abilis, quegue per o¬
mnesintentionis & remiffionis gradus fequax & flexibilis tradu¬
citur, toto inftru&a organo ab eo dicitur: translato fermone à
muficis organis &hydraulis,que totius canonis mufici varietates
& flexus vocis & foni comple&untur, Sed Fabii verba audire eft
operg precium:Vtig; habens omnesinfe,qui defiderantur,fonos
intentionesg; & toto,vtaiunt,organo inftrutta.
Ad caput.
Ad caput, Caput eft, translate dicuntur,nectara,necinfrequê¬
tiaſunt: quorum exempla tum apud Gracos{criptores,tumapud
Latinos paſſim obyiafunt. Eaautem valentin re quapiam præci¬
puum, & ad quod yaum reliqua omnia conferuntur: tum præci¬
puamreipartem, autauthorem & originem,Lucret.lib.5.& 6.
— Etadcaputamnibusomnis Convenit.
id eft,ad fonteis.
Sic fonteis feu fontium origines, & aquarum fcaturigines, capita
appellamus. Idem: È
—Exynocapitehic vtprofluatarder.
Idem eodem s. lib.
Necrationealiares poffein fole videri,
Perpetuo nifuppediterluciscaputipfum.
Lambinus in fois in Lucretium comment. lib. s. fub finem : Ft
(quod caput eft )longe fignificantius {it quam protraxe.Pro eo au¬
tem, proeraxe,reftituit. Idem in dedicatoria lib.6.Lucr. ad Ioan.
Auratum: Deinde in ipfa collegij neceffitudine eafdem litcras
docentem,ac profitentem,deinde, quod caput eft, amicum.
A teneris anno.
Ibidem. Exiftimare decet,à teneris annis vfque ad vite fine
erudirieosatque moneri. Erafmus nofter haber, A teneris vngui
culis: &, Abincunabulis:
ABSURDA INDECORA
PRÆPOSTERA.
Fluvins,qua proce! abfunt irrigat¬
Tonus n roppa mono, moh 0 eafioy x} ei À : ideft, Fluvius
quæ longe difsita funt,irrigat: qua proxima funt præterit. De his
dici conveniet, qui bene merentur de externis & nihiladfe perti¬
nentibus, fuos negligunt. Refert Diogenianus. Apparetinde du¬
&um, quod vbi fluvius oritur, minor effe felet, minufque argille
fecum trahens, & quo longius recefsit à fonte, hoc eft copiofiory
vberiorque.
aA
Fruſtra habet qui non vtitur.
Siquem increpare voles, quodingenio,divitiis, literis non yte¬
tur,cum habeat, conyenietillud ex codem Iliad. 9.
Thu ré ters dvieorioy adrws? id eft
Cur fruftra tibijam geftatur inutilis arcus ?
”Os©- venis : id eft, Afinus avis.EtapudAriftophanem in Avibus,
Sumptum ab omine quodam. Quidam enim confultus de eo;qui
adverfa laborabat valecudine, forte fortuna confpexitafinum fur¬
gentem à laplu fimulg; alium quendam audivit dicentem, Batays
Tris byO ay veah id eft, Vide quo paéto,afinus cum fit,furrexit, Id
ominis arripiensille,protinus re{podit, fore vt valetudinariusille
revale(ceret: Itaq;jocatur Atiftophanes,quafi & afinus avisefler,
&augurii nonnihilhaberet. Nec hoc proverbium ¢ comeedia na¬
tum eft, feda vulgoadjocum detortam, & 4 comico vfurpatum,
Dicetur 6 intemp eftive;cum ex indicio quopiam ridiculo quip¬
piamcolligimus,
Herculis cothurnos aptare infanti.
Herculisperfonam aut cothurnos aptare puero, eft minimis
applicare maxima, quæ nequaquam vel congruant, vel deccant:
veluti fi quisrem humilem oratione tragica profequatur. Quinti¬
lianus lib, 6. De peroratione: Nam in parvis quidem litibushas
trageedias movere,tale eft, quafi perfonam Herculis & cothurnos
aptare infanribus velis. Plutarchuscommemorarapophthegms
quoddam Agefilai,non admodum ab hocalienum. Cuicum fo¬
phifta quifpiam hoc nomine laudaretur,quodres minimas dicédi
artificio maximas efficeret, negavit is vel cerdonem bonum fibi
videri, qui parvo pedimagnum induceret calceum : fignificanso¬
rationem oportere cum re cogruere, non aliter quam veftis con¬
venire debetcorpori.
Lumen foli mutuas.
To Das tale dmicasideR,Lumen folimutuum das. Cum doce¬
mus doctiflimum,monemus yehementer prudenté : autcum co¬
namur exponere quæ perfe func clariffima:aut fermone celebra¬
re,quæ fuafponte favilluftriafunt. Solenim fons omnisluminis
putatur,quilucem mutuare folet,non mutuoaccipere. Refertur
in iis colle@aneis,quaPlutarchi titulo circumferuntur.E ft fimile
quiddam apud Fabium, de iis qui per fe clara conantur illuftrare,
eosperinde facere, qualifi quis ftudeat clarilimofoli mortale lu
meninferre.
Lucernamadhibesimmeridie.
Aro à wsripeore dales: id eft, Lucernam accendis in meri¬
die.id eft,facis n6 (uo tempore:aut, explicas que per ſe ſuntclariſ¬
fima.Quorfum enim lucernisopusclarifiima luce? Natum videri
potefta ridiculoDiogenis fa&o,quiadhibitainterdiu lucerna,ro¬
gatusq; quidnam fibi vellet : refpondit, drpazor Curd: id eft, Ho¬
minem quero. quemadmodum teftatur Diogenes Laertius. Se¬
necalibro de Beata vita indicat hoc ficri folere perfuperftitioné, E
fi quando denuntiebatur iranuminis: Cum, inquit, fiftrum aliquis
concutiens eximperio mentitur: quum aliquis fecandi lacertos
fuosartifex;brachia atqihumerosfufpenfa manu cruentat:quum
aliqua genibus per viamrepens ululat, laurumg; Finteatusfenex
& mediolucernam die preferés, conclamatiratum aliquem deo¬
rum,concurritis &auditis.
Solilumen inferre.
QuintilianusInftitutionum oratoriarum libro y.tit. De vluar¬
gumentorum,fimillima huic figure dixit,eum foli lumen inferre,
qui rem per fe evidentiffimam conareturargui étationibus pro¬
bare. Videtur idem cum illo,quodalio retulimusloco: Als 73985
dusa an ideft, Soli mutuarilumen.
Rane aquam,
Baresi Vie: id et Rana aquam. fubandiendum, miniftras.
Ubi quid exhibetur, quo vel precipue ga udet is quiaccipit. Velutt
fiquem natura bibacéad bibendi certamen provoces,aut homint
loquaculo narrandi materiam& occafionem fubminiltres. Diver¬
fum ab illo, Baregrw oivorgeis. Reéte accommodabitur, vbi quid
daturabundanti. Nam ranis affatim eftaquæ, Apud Athenzum
refertur hoc carmen in Syraculanos :
sì miss povoy Bareggio Tego dv eures. idefts
Quiabfoue cibo vivuntranarum more bibentes.
Theo.