OCR
LVIII p. 58*. Barbam vellere. [Erasm. Tas 45.60.) Si souden mi ten lesten op mijn hooft scijten. p. 85*. Nec dignus qui me intueatur. [Erasm. III. 8. 50.] Hi en is nit waerdich, dat hi riecken soude, daer ick gheueesten hebbe. p. 105. Parturiunt montes, nascetur ridiculus mus. [Erasm. I. 9. 14.] Tsal achter nae al met eenen stront bedect zijn. p. 182. Lutum luto purgare. [Erasm. I. 10. 67.] Syn hemden met bescheten handen wasschen. p- 188. Fumum fugiens in ignem incidi. [Erasm. I. 5. 5.] Doen ick meynde te vysten, doen becackten ick my al. p. 263. Nullus emptor difficilis bonum emit obsonium. [Erasm, TL 3.501 Wt eenen engen aers en comet nemmer meer ruymen stront. Aan de derde uitgaaf (1553) — welke niet naar de tweede (1545) maar naar de eerste (1544) werd afgedrukt — is nog eene kleinigheid toegevoegd, welke op den titel wordt aangeduid door de woorden: Accessit praeterea Adagiorum Ioanni Vipio post D. Erasmum observatorum Epitome, nunquam antehac typis excusa. Deze uit elf dubbele bladzijden bestaande Appendix (p. 281—291.) is op gelijke wijze als het daarvoor staande bewerkt en bevat een getal van 12 Nederlandsche spreekwoorden in margine; hetgeen aan Harrebomée onbekend gebleven is. 50. Seer schoone Spreeckwoorden, oft Prouerbia, in Franchoys ende Duytsch , om wijselijck te leeren spreken ende antwoorden, voor die ionghers ende eenen yegelijcken, so wel in Franchoys als in Duytsch. — Motz tresbeaux ou dictons, et prouerbes en Franchoys et Flammeng, pour sagement apprendre à parler et respondre pour les Jeusnes, et pour vng chascun, aussy bien en Franchois comme en Flammeng. — Gheprint Tantwerpen in de Camerstrate in den Salm by my Hans de Laet. Anno M.D.XLIX. 12°. [HARREBOMEE, n. 5.] Dat dit boekje spreekwoorden in twee talen bevat, wordt meer dan voldoende op den titel aangeduid , doch hetgeen men daaruit niet zien kan, is dit, dat de Fransche spreekwoorden voorop staan en wel in alphabetische orde gerangschikt, terwijl dan onder ieder van deze een Nederlandsch spreekwoord geplaatst is. Het Fransch heb ik tot mijn leedwezen slechts zelden kunnen opgeven, omdat ik het boekje zelf niet onder de oogen gehad heb. Een exemplaar daarvan was voorheen in de bibliotheek van Mr. W. C. Ackersdijk, bij welker veiling dit aan den Parijschen boekhandelaar Tross is toegewezen. Toen dit exemplaar — waarin echter vier bladzijden (p. 51—54) ontbraken — nog in handen was van den vroegeren eigenaar, heeft Harrebomée gelegenheid gehad, zich een Afschrift daarvan te maken voor de bewerking van zijn Spreekwoordenboek. Dit Afschrift, waarin evenwel het Fransch niet dan in zeer enkele gevallen was opgenomen, is mij welwillend ten gebruike afgestaan. Ik heb gemeend uit dit hoogst zeldzame geschrift nog liever iets dan niets te moeten mededeelen. Het gemis van het Fransch maakt intusschen niet slechts, dat de beteekenis van sommige Nederlandsche spreekwoorden geheel duister of onzeker is; maar tevens zijn wij daardoor buiten staat na te gaan, in hoeverre de vervaardiger van dit boekje gebruik heeft gemaakt van vroeger uitgegeven Verzamelingen. Uit dit boekje heeft Jac. Baselius in Den Nederlandschen Sulpitius (Amsterd. 1739) p. 319 eenige spreekwoorden aangehaald, om daardoor den afkeer van de Roomsche leer in die tijden te bewijzen. De aangehaalde spreekwoorden zijn : z p. 43. De Monnik preekte dat men niet behoorde te stelen, en hy selve hadde den Gans in zijnen scapularis.