Pagina 12 [12]
OCR
1107 magna ex parte excufus eft. Pro tuo erga me ftudio habco gratiam, cujus preter animum mutuum nihil referre poflum. Bene vale. Bafles 3. Septemb. Anno 1528. EPistona DCCCCLXXYIII. Erafmus Roterodamus Danefio S. V T animomeo permoleftum effe folet, quod viderem Mufas hoc rerum humanarum tumultu contervitas plerifque regionibus vel filere prorfùs, vel frigere; ita vehementer gaudebam veftram Galliam illis tranquillum &amcenum prebere domicilium: Jtaliam enim veterem illam ingeniorum parentem & altricem Barbarus favors jam olim occupat. Nec quieta eft Hifpania. Apud Germanes vero non defunt , qui fab umbra pietatis Euangelicæ, quicquid eft liberalioris eruditionis exitinguere moliantur. Verum hanc meam gratulationem , nonnihil contaminavit ortus iftic ex meo Ciceroniano tumultus, quum argumentum adeo non fit inutile , ut ipfe Badens {uis ad me literis promiferit, fe nonnihil adverfus iftos Ciceronis ſimios E nec aliud illic agitur , quam ut qui Ciceroniant ftudent videri, non affideant liniamentis ac voculis, fed vere totumque Ciceronem exprimant. Et Badixm cum Bzdeo contuli, non in quibuslibet, fed in eo duntaxat quod Badens ingenue contemnit , quodque ibi contemnendum doceo. Nec animadvertunt hæc à Nofopono dici, non ab Erafmo. Poftremo , ne vel malevolus aliquis poflet calumniari collationem, adjeci, Budenm aliis multis eximiifque dotibus fufpiciendum. Et tamen hoc argumentum vifum eft iftis epigrammatibus maledicis dignum. Magni referebat ftudiorum, ut qui politioribus literis militant, junétis umbonibus fe condenfarent, adverfus phalanges hoftium , qui nufquam magis concordes funt quam ad opprimendum feliciter fubole{centes linguas ac bonas literas. At vereor ne quorundam levitas talem quandam luem invehat humanioribus ftudiis , qualem videmus in religionem Chrifianam invafiffe. Te nondum neque de facie neque de feripto cognovi, fed tamen amo pettus iftud tuum, Mufis & Gratiis omnibus confecratum, cujus imaginem mihi quidam nee indoéti nec leves fuo calamo deliniarunt. Hune animum, mi Daref, tibi non incognitum cffe volui, quem feito ab omni fuco alieniffimum. Bene vale. Datum Bafilea 5. Septembris, Anno 1528. Episrora DCCCCLXXIX. Eraſmus Rot. Martino Lipfio S. NE mihi non poteft non efe gratum tui pectoris erga me ftudium, ita nolim te ferio cum iftiufmodi rabulis confli€tari, nec ipfe magnopere laboro fcire, quid hic aut ille blateret. Expedit, inquis, ut traducantur. Quid hic traduétorem requiris, quum à nemine magis traduci queant, quam ipfi traducunt fefe? Quibus fi vere hoftis efem, abt autem ut Chrifianus Chriſtiano male yelit, non optarim aliam vindictam, quam ut ad iftum modum femet conjiciant “in odium, contemtum, & rifum optimi cujufque. Meam quidem vicem fat moderate fero, me ipfum confolans exemplo David , itaque mecum reputans : Quid fi hoc illis Dominus precepit, ut mihi maledicant, eoque remedio purgare yoluit, quod in me difplicuit oculis illius? Fortaffe titillavit nonnihil animum meum antehac eruditorum applaùfus, cerre doctorum hominum amicitiis fateor me vehementer fuiffe deleGatum. Ea voluptas hoc amaro pharmaco bene diluitur. Atque adeo-ut eft divinorum confiliorum abyflus imperfcrutabilis, quid fi Deus utrifque procurat falutem: mibi, ut hominum conviciisadmonitus, totus convertar'ad Chriffam: illis, ut prodita cunttis in ERASMI 1108 hil vel mentis habere, vel frontis, ut toties confutati, toties deprehenfi, toties irrifi, toties cordatorum omnium judiciis exfibilati, non definant tamen eandem agere fabulam. Que tandem res iftis tantum | præbet fiduciæ, nifi forte populi ruditas, muliercularum facilitas, & doétorum reéteque judicantium paucitas? Preeclara vero petra, cui nituntur: at ifta petra non eft Chriftus, cujus videri volunt germani. Quum primum exifletr Hieronymus a nobis emendatus, perfuaferant quum aliis, tum cuidam Principi foemine, mihi difplicuiffe ftylum Hieronymi , & in hoc quutus, ego meis elegantius efferrem. Quid ftupidius? Quaſi vel ego poflim elegantius dicere quam dixit Hieronymus aut in tantum delirem , ut in cujufquam mutando ftylo putem tantum laboris effe capiundum. Nec è plebe fuerunt, qui hoc perfuaferant, fed alter Dominicanus , alter Francifcanas , Epifcopus uterque. Credo iftos nulle menda offénderant in Æeronyrso, qui nihil illius attigerant. Quum prodiflet Novum Teftamentum , quam ftolide debacchati funt quidam è fuggeftis ad populum, exttitiffe qui corrigerct Magnificat, qui corrigeret Precationem Dominicam, qui corrigeret Evangelium Foannis. Quantum hic fibi placebant, ut triumphabant , quum interim eruditis ac fanis omnibus fefe propinarent deridendos ? Ipfe præfens audivi laudes meas. Antuerpie concionabatur in ſuo Monafterio Prior Carmelitarum , Theologiæ Profeſſor : id arguebat pileum violaceum » alioqui Zatize prorfus nefciebat , tantum aberat ut facras Literas noflet. Erat autem concio frequens ob diem feftum Pentecoftes. Ibi quum non minus indo&e quam infulfe recitaret ea , que ex ineptis centonibus didicerat , mihi forte confpeéto , impegit duo peccata in Spiritum Sanctum; alterum quod auderem corrigere Afagnificat , alterum quod dixiffem concionatores non intelligere fuum thema, quum id fumant ex facris Literis Sanéti Spiritus afflatu proditis: quafi nihil interfit inter Spiritum Sanum , & talem Monachum , quem truncum verius dixifles quam hominem? Quos rifus illic vidiffes, non folum eruditorum , fed & muliercularum aliquot; quibus eram notus , nam tum ædes habebam in proximo ? Ut autem illud diceret, hac erat occafio. Ante paucos dies ex codem loco feniculus ejufdem fodalitii fuerat concionatus: thema erat quod eft x Pet. 4. Effote prudentes & vigilate in orationibus. Ibi è fuis colleÉtaneis multa dixit de virtute Prudentia , quum Grece fit cupeovjcate , quod magis fonat, fobrii effore. Sobrietas enim qua opponitur luxui, & vigilantia quee excludit fomnolentiam luxus comitem , precationi congruunt. Hoc forte dixeram in convivio nec moleſte , nec inimice : nam is fenex mihi vifus eft minime malus. Tantum dolebam illi non adele plus literature. Quid commemorem de illo , qui coram Monarcha, circumftante procerum corona , flexis in terram genibus, ambabus manibus in cœlum fublatis, imploravit Principis opem ad opprimendos Erafmi libros; & admonitus ut proferret {i quid haberet com= pertum in meis es Brett ietati , miro fupercilio digefit in digitos tres articulos, Quod negarem refurrectionem corporum, Quod malé fen[tirem de matrimonio , Nec multo melius de Eucha produxit locum ex 1 Cor. cap. 15. Omnes quidem re~ Jergemm, cui refpondet locus ex Epiftola ad Theffal. 1. cap. 4. Deinde nos qui vivimus, qui &c. ubi quoniam oftendo variam leétionem, nullam omnino damnans, homo mire Dialeéticus colligebat me negare refurre= étionem, fi quos ille dies deprehendiflet in vita , imMutarentur ad immortalitatem fine mortis interventu. Ibi conftri&us eruditorum argumentis , ut elaberetur refpondit, Pazlum Apoftolum Corinthiis Hebraice fcriPalle: quod ditum multorum rifus, Principis, ut cft 4 cle
