OCR
1307 ingenit, proprer imbecilles enim & ad imbecilles Chriftus & venit & mittic verbum Dei. Si imbecilles vocas, ut ego fentio, rudes & infirmos, quales crant Galata, aut quales multos videmus , nec humanis aptos difciplinis :quin à talibus potius petimus fcientiam Scripturarum, quam ab eruditis Theologis, aut quam abs te, qui tantam fcientiam tibi vindicas? Sin appellas imbecilles modeftos ac morigeros Spiritui Sanéto , tecum fentio , fed hanc imbecillitatem mirum quam in tuis {criptis defiderem. Perinde quafi rem omnem gefleyis dextro Marte , properas ad metam difputationis, fed antequam id patiar, pauca dicam de Scripturarum obfeuritate, quanquam fuper hac re fatis ante diétum arbitror. Etenim ni doces, eas efe Sole clariores, modo detur Grammatices peritia, fateris te non poffe nodum explicare de probatione tui fpiritus. Hic í tibi decantem , quantopere Veteres omnes querantur palim de Scripturæ difficultatibus, quantum defudent in explicanda Genefi, quantam caliginem Hieronymus ‘viderit in initiis & poſtremis Ezechielis , quoties hæreat Asgaffinus : refpondebis non efle mirum, f in Sole impingant lufciofi: & fi tibi protulero illud è Pfalmo, Abyſſus abyffum invocat, quod Auguftinus ac Hieronymas interpretantur de caligine myftica Scriptura. Jtem illud: Dies diei eruttat verbum, & nox notti indicat fcientiam, quod exponunt fimiliter. Rurfus illud ex Ezechiele de torrente, cujus aquæ fic intumuerant , ut tranfvadari non poffet. Item ex Pfalmo xvir. Er caligo fub pedibas ejus, adducitur & hic fenfus de profunditate Scripturarum. Iterum in verficulo , pofiit tenebraslatibulum [uum , Hieronymus interpretatur Chriclariffimam. Item illud, tenebrofa aqua in nubibus aeris, interpretantur de obfcuritate Scripturarum. Aliaque fimilia teftimonia fi proferam, adferes mihi novam interpretationem, rejecta Veterum expofitione, ac Scripturam ad tuæ caulæ commodum detorquebis. Verum illud velim expedias : Si Linguæ peritia fenfufque communis fufficit ad Scripturæ perfpicuam intelligentiam, quid Panli tempore fuit opus Prophetis xiv. cit dona, linguayum & prophetiæ, ac prophetiæ donum longe facit eminentius dono Linguarum. Hoc evidenter arguit , effe quiddam in Scripturis reconditum, quod non fit cuivis dilucidum, qui Linguas teneat. Rurfus fi verum eft quod tu dicis, fi qui Dei Spiritum habet, nihil fentit obfcuritatis in facris VoluminibîsS5*cur qui prior prophetabat jubetur tacere, ubi furrexerat alius Propheta, cui fuerat revelatum? Plures habebant donum prophetia , & tamen quod huic erat dilucidum , aliis fuit obfcurum , propterea quod non omnibus omnia largiatur Spiritus , fed dividat fingulis pro fua voluntare. Proinde mira eft tua felicitas , qui profiteris nihil effe in facris Litteris , quod ribi non fit clarifimum. Et poft auditas prophetias, Paslas vult judicari qua dicta funt: Prophere , inguit, do ant tres dicant, ceteri taceang. Deinde inter dona Spiritus refert & difcretionem fpirituum. Hæc arguunt Scripturam non tam efe quibuslibet obviam & expoſitam , quam tu vis videri. Rurfus ait, Vidernus nunc per {peculum & in enigmate, tune autem facie ad faciem. Audis enigma, & tu mihi preedicas clariffimam claritatem. Fide videmus, & fidei lux eft in divinis Litteris. Et inibi: Ex parte cognofcimus, & ex parte propbetamus. Ac mox: Nunc cognofto ex parte, tnnc aniem cognofcam ficuti cognitas fum. Prophetiam Paulus appellat Scripturæ myfticæ interpretationem: eam cur fatetur imperfećtam , fi nihil non eft clariffimum? Er fi Pazlesagnofcit hîc imperfe@um quiddam, ubi funt gui nunc jactant omnifcientiam ? Velim ut faltem hune locum nobis reddant dilucidum , Sicut cognitus fam. An quifquam eft qui fic cognofcit aut cognofcet Deum, ficut cognitus eft à Deo? Puto hoc ipfi Deo proprium efie, ut feipfum cognofcat per ER A S MI 1308 fete. Legebat Eunuchus Efuiam, haud dubie peritus Lingua, & tamen fenfum latentem non intelligebat. Jam Epiftolas, opinor, Paali numeras inter Scripturas facras. Atqui de his Gc pronuntiat Perras: Carifimus frater nofter Paulas fecdndum datam fibi fientiam fcripfie vobis, ficut © in omnibas Epiftolis, loquens in eis de his, in quibus funt quedam difficilia intelleîta, &c. Refpondebis, erant difficilia rudibus. At tu nie hil requiris nifi peritiam Grammatices. Si dixeris illis defuifle Spiritum, quæftio redit in orbem. Siquidem hoc pollicitus es, te probaturum nobis tuum fpiritum. Sed hinc quoque facile claberis, fi modo probaris quod aflumis: dices nos obftinata malitia oppugnare cognitam veritatem , quemadmodum facicbant Pharifæi. Quis autem comprehendat cum , cui tot funt parati cuniculi per quos effugiat? Age, veniam ad eos, quibus tu tribuis fpiritum , quem , ut {cribis, hauferunt ex tuis libris: unde tanta in horum {eriptis diffenfio? Si idem Spiritus agit omnes , cum traétent candem Scripturam, non poteft effe ram perfpicua claritas, ut foficiat Linguæ peritia, & fenfus communis. Sed dices Zwinglinm & Ocecolampadinm amififle {piritum » pofteaquam in te cceperunt ſcribere : Philippus Melanchthon nonne in fuis commentariolis aliquando cun&anter loquitur, & fufpendit fententiam? Atqui hoc negas effe fas in facris Litteris, in quibus perfpicua veritas eft afferenda fortiter. Oecolampadins nondum abs te diflentiens, non negat obfcuritatem effe in Efara, fed fat habet fi adimat defperationem pio feduloque le&tori: &in prafatione adeo non profitetur fe nihil non explicuific, ut fateatur fe fruftra conaturum fuifle, ni commentariis Hebrxorum fuiflet adjutus. Interim aliquanto reyerentius loquens de Hieronymo quam tu» qui talem virum blafphemum & facrilegum facis in hoc tuo libro, numeris omnibus abfoluto. An Pomeranus fic abs te laudatus in enarrandis Pfalmis non alicubi Scepricus eft , & fufpenfo gradu per ariftas, ut ais, incedit? Verùm de aliis fortaffis invenies quod tergiverferis, urgebo te tuis ipfius diétis, cus injaria e/f ac blafphemia in Scripturam facram , fi quis illi tribuat aliquid obfcuritatis. Hoc paradoxum vide quomodo conveniat cum tua prefatione in Pfalmos. Sic ibi loqueris : P/alterium profiteor, &c. verùm ita profiteor, ut nolim ab ullo id de me prafumi, quod nullas adbuc praftare pornit fanttifimoram € dottifimorama , id et, Pſalierium in omnibus fuo legitimo fenfu intelligere & docere. Sat eft aliqnot, © cofdem ex parte intellexife. Multa fibi refervat Spiritus, quo nos femper difcipulos habeat, malra folum oftendit ut alliciat, multa tradit ut afficiat, © ui beatus Auguftinus praclare dixit, nullus unquam ita loguutus eft, ut ab omnibus in omnibus intelligeretur, rum verborum intelligentiam habet. Quocirca ingee me confiteri oportet, me ignorare legitimam habeam \nec ne intelligentiam Pfalmorum, &c. Rurfus aliquan(to inferius: Quid ergo reliquum mfi ut matunm juvemis, labentibus, tanquanp wel ipfi lapfi vel lapfari , igno\feamus £ Rurfus inibi: Scio effe impudentiffima temeri\ratis eum qui andeat profiteri unum librum Scripture è \fe in omnibus partibus intellettum. Quin quis audeat \prafumere unum Pfalmum rotunde ab illo intelletum? |Haétenus tua verba retulimus. Immane quantum dif| {onat hæc oratio, athere, à paradoxo, quo tanta af|pturæ, quæ nifi concedatur, omnia vertentur in caliginem, neque quicquam erit in rebus humanis certi. | Quis credat effe eundem hominem, qui hze {cribit e\narraturus Pfalmos, & qui nunc provocat univerfos, [ut vel unum locum proferant qui tibi fit obſcurus ? |Quorfum vero nunc attinet è tuis commentariis decer[pere locos, ubi profiteris te deftitutum ab interpretibus inter ipfos variantibus, animi tui fomnium fequi. Rurfus ubi fateris te prorfus non intelligere, quomodo verfus cum præ&cedente cohæreat, ac tyam opinionem ‘2. Pett, LLL,