Page 21 [21]
OCR
1269 “nam prorfusnegligendam. Exftiterunt qui tollerent baptifmum, tum qui novarent, nec defuerunt qui hos opprimerent. Alicabi Divorum imagines dira paflz funt, tu illis tulifti fuppetias. Ubi prodiffet libellus tuus de inftanrandis ftadiis, ajebant te deftitutum tuo fpiritu, jam humano {piritu cœpifle fcribere , qui pugnarer cum Euangelio , idque dictitabant te facere in gratiam Melanchthonis. Exortum eft iftie propheticum genus, quicum tibi fuit acerrima confliétatio. Denique quemadmodum quotidie inter vos exfiftunt nova dogmata, ita fimul exoriuntur nova diflidia, & poftulas ne quis è vobis diffentiat, cum ipfi inter vos de rebus gravif{imis fic diffentiatis? Finge igitur verum efle quod toties fine fronte repetis , me miferumfluitare inter Scy/lam & Charybdim, in quod littus, in quem portum me vocas? Si quando dediffem nomen veftro feederi, & in veterem Ecclefiam revolutus eflem , vos poteratis defeGtionis & inconftantie crimen impingere, alii vocarent refipifcentiam. Si veftram doctrinam comprobaffet Orbis Chriftianus, vel pertinax vel impius videri polem, qui folus non accederem. . Si vos inter vos confentiretis in dogmatibus, faftidium objicere poeras, qui nollem aulcultare quod tanto confenfu docerent homines eruditi. Nunc cum Ecclefiz Catholice femper adhzeferim, a veftro confortio femper abftinuerim , cum Veftra doétrina damnata fit per Ecclefiæ principes & Orbis Monarchas, ne quid dicam de cenfüris Academiarum , cum vos fic inter vos digladiemini, & nemo interim fibi non vindicet Spiritum Chrifti, facrarumgue Litterarum certiffimam cognitionem, quomodo tibi adhuc inter Seyllam & Charybdim navigo, & indignaris quod homo fenex & rei Theologica rudis malim fequi confentientem auétoritatem Ecclefiz , quam*vos fic diffentientes ab Ecclefia, ut nihilo fecius inter vos diffentiatis? Hæc pluribus inculcare vifum eft, quod te non pudeat toties occine‘re nobis Seyllam & Charybdim, & animum ancipitem in medio flu@uantem. Ego, Zathere, tantum habco fidei divinis Litteris, & Ecclefia decretis, ut etiam abfque veftre fidei prafidio {perem mihi falutem à miſericordia Domini. Quare noli pofthac tibi vindicare quod eft Dei, noli pronuntiare de fpiritu hominis, {fed tuum ipfius fpiritum excute, ne forte alium habeas fefforem quam predicas. Ego cum ex aliorum auctoritate polem, de tuo fpiritu non aufus fum pronuntiare, tantum dixi mihi {ufpećtum efe, & opravi ut mea me fufpicio falleret, quod idem & hadie opto. Hoc de te fufpicatus fum, jam inde ab initio, cumtu fabulam hanc magno Orbis applaufa faltare inftituiffes. Hunc animum conftanter præ me tuli, multo antequam in me ftringeres calami tui cufpidem : idque factum gaudeo, ne fi quid nunc de tuo animo judicarem, cauKri poſſes, non cf judicii, fed doloris & odii. Promittis alicubi te effeéturum ut me pudeat editæ Spongie. Ego contra non aufim polliceri me effeéturum, ut illius rei te pudeat, ea eft animi tui prefentia: attamen efficiam, ut omnes intelligant; quantus, fis artifex, detorquendi, depravandi , calumniandi, exaggerandi quidlibet, quanquam iftuc jam pridem agno{cit mundus. Sunt qui libris editis ingerant tibi tuam inconftantiam, & vafre difimulas, mihi occinis, ajunt ajo, negant nego, & hic affero quæ nego, nego quæ affero, cum tu tantus Proteż capiendi artifex, adhuc ne unum quidem locum proferre potueris, in guo mihi non conftem, nifi forte 4/25? ajo, & negant negos putes in eos competere , qui ajunt quod affirmat Ecclefia, & negant quod rejicit Ecclefia, ut jam diótum hoc inverfum videatur in te torquendum , ajant nego, negant ajo, adeo lubens diffentis ab omnibus que rece: pit Ecclefia: nec aflero que nego, negans que aflero, fed ca tibi vafrities eit, ut recte dicta depraves quoties eft commodum: ut quod album eft vertas in nigrum, quod lucidum vertas in tenebras. Pertinet & hoc ad artem, quod {ubinde mones, ut metuam Spiritum Chriſti, Deum non itrideri, Ita-ne periculum B G D F Do 1270 eft ne offendam Spiritum Dei, fimetuam diflentire ab Ecclefia Chrifi? Imo hoc eft, cur non audeo me vobis credere , quod metuam offendere Spiritum Dei. Et poftea nobis excufas tuam iftam admirabilem infantiam, cum ad maledicendum & calumniandum fuppeditet tibi tanta copia fermonis amari, ut quamvis Otiofum & patientem delaffare queas, rurfus tantum adfit artis, ut nihil tam. circumfpecte dici poflit , quin tu vertas in atrocem tragaediam. Primum quod dixeram, obiterin Prafatione, ſatis offe fide difficultatibus, qua incidunt circa materiam lin bers arbitrit, non difpusetur ab idioris, aut apud idiotas, ni pafim a militibus audiamus, Quid refere? non eff liberum arbitrinm, Deus omnia operatur in nobis & bow na & mala: Sinamus illam operaris ſcit quid agaty & ejus voluntati nemo refiftit: fic interpretaris, quafi nolim quenquam ufquam loqui de libero arbitrio. Simili arte cum ego multas quaeftiones recemfeam, tu unam aut alteram urges, cumin meo fermone a fobriis queftionibus perveniatur ad curiofas, & poftquam omnia detorfifti, tum prafto funt illa tragica, curiofum , vanum, fapervacanenm, trreligiofum, quo lectorem, talem offundens ob oculos pulverem, exoculés. Prodeo, ut ais, im medium diremturus vos, prafatus de his rebùs non effe difpurandum, & rem effe fupra captum humani ingenii, & interim facio quod improbo: Primum non dirimo veftram litem, qui me difputatorem rantùm profiteor. Ea teftificatio erga te civilitas erat, erga Catholicam Ecclefiam deprecatio malitiofi erroris. Deinde non tecum luctatur Ecclefia, imo adverfus tuum dogma, quod jam olim proftratum eft ab Ecclefia, difputo, fed fobrie, fed coactus. Si rem tam arduam mea fponte fufcepiffem,, poteras impingere crimen temeritatis, nunc cum detreétans & nihil nonexcufans fafceperim , temeritas objici non poteft, fed obedientia laudari deber. Poftremo non difputo quo te fuperem, ‘fciebam enim menihil profeéturum , fedut omnibus teftatiflimum facerem , me non fentire tecum, & tuorum quibufdam fucum. detraherem, qui prædicabant & plerifque perfuaferant, me tecum fentire. Quam fufpicionem , utcapitalem ita falfiffimam, tu quoque fovere condis tametfi fruftra: ni plane pro lapide habes Erafur. Rurfus ipfe mihi contradico, qui in eadem formulajubeam anniti totis viribus, & afferam noftrosconatus elle incfficaces fine Dei mifericordia. Sic arguis: Qui niſis & virium meminit , [entit aliquid agere voluntatem nofitam , qui fateturinesicacem eſſe fine Dei mifericora dia docet eam nihil alind quam pats.O inconftantiam! Quid ego audio?quicunque profefli funt hominis vires non fufficere ad parandam falurem abfque Dei mifericordia, fatentur voluntatem noftram nihil agere, fed tantum pati? Atqui iftud nemo neque veterum neque recentium Orthodoxorum negat, qui tamen docent noftram voluntatem aliquid agere fimul cum agente gratia. An abſurdum videtur, eandem volunratem juxta diverfamrationem fimul & agere & pati? Quin iftam inconftantiam impingis divinis Litteris, ubi toties legis mifericordiam Dei cui debemus omnia, rurfum toties illa, #nffa, vi gela , labora: legis apud Paulum, plus omnibus laboravi: & rurfus, certabonum certamen: &, curfum confummavi. At apud eundem legis, gratia Dei ſum id quod fum: quin huic impingis nconftantiam, quam mihi impingis é duabus vocibus, nitendi, & miſericordie ? Sed non definio ,ut ais, quomodo illud agere & pati fit intelligendum. Hoc fcilicet explicandum erat in formula, quafi non fatis fuerit in difputatione ubi oportebat id effe faétum., Poftremo aniChriftianus fit impius futurus, fi tantum didicerit, quicquid in nobis eft boni, id totum divinæbenignitati adfcribendum, nifi pollice metiatur etiam, quantum debeaturillius mifericordiæ, quantum Noftris viribus? Sed hanc quaftionem paulo poit magnifica pollicitus tra&tas. Illic igitur audies quam non refpondeat tua probatio pollicitis. Hifce rebus tam feliciter geftis adornas triumphum, Tom. IK, Lill: &
