OCR
35 DHE AS) TIDE IRSE în parte humiles abjectique funt? Cum fic abjectis ho- | A minibus Chrifizm fimiliter abjeétum compono, nifi quodi, que illi ſæpe adatti neceſfitate patiuntur, hic volens noftra caufa tulit. Non cum cum latronibus confero , fed cum martyribus: & fi illum cum fuis latronibus conferam , quod indigniora quam illi paflus fit „cum illis vera crimina non opprobrarentur, hic innocens'tot probris affcébus fit, non opinor me impie facturum. À At dicis, Kta, que Chriffas in fe volens recepit, mala non funt, nec reddunt deteriorem, fed potius meliorem: atque hoc loco nonnihil à Periparericss tuis de{eifcensad Stoicos provocas : Si etiam Philofophos, inquis, dnterrogemus, an vir fortis ut vitloriam pariat popalique B falutem, quod ad flagra, ad vulnera, ad ipfam denique mortem fcrens volenfque defcendat, an, inquam, inferior abJettiorque habeatur ? Dicent procul dubio quod multo etiam Superior, multogne bonorabilior. Et ineandem fententiam de martyribus philofopharis. Primum ad quod genus malorum pertineant, quæ juxta tuum Arifforelem non finunt hominem adipifci perfeétam felicitatem , nihil mea refert, mihi fatis eft, effe in aliquo malorum genere. Socrates nihilo deterior erat cum cicutam biberet, cum compedes geftaret in carcere, quam cum aureus ftaret in foro, & tamen illicaliquo modo dejećtus erat, hic eveétus & Honoratus. Si quis Rex, mendici pannis teétus, famem, exfilium , carcerem ultro {ubeat, quo conſulat Reipublicæ, nonne reéte dixeris, hunc è regia fortuna dejecifle fe infra abje&iffimos etiam homines? At hoc ipfo major eft, inquis, quod ad ifta defcenderit. Si quo modo fateris defcendifle, aliquo modo inferiotem fatearis oportet, Sed alia ratione inferior eft, alia melior & honoratior. Si fortem & cruciatus attendas , & cum priftina gloiia conferas, multum {fe dejecit: fi virtutem animi, multo feipfo melior eft. Martyr hac parte, qua ad juflum Regis cervicem porrigit & tyranno fe fubmittit, hac eft inferior, cum pictate fit illo longe fuperior. Et quemadmodum martyr in fuppliciis amore Chrifti & ejus exemplo fefe humiliat, ita ejufdem exemplo gloria & honore coronatur , ut qui focius fuerit dejecto, idem focius fit eveéto & regnanti. Neque tamen nos ufquam Chriffum abjeétum, autabjectio rem diximus, quod tu repetis in hac argumentatione neque quifquam illi abjeétionem autimproperium objicit, quod, ut ais, infidelium eft ac judeorum. Imoutrumque in illo adoramus & exofculamur, & quod exaltatus eft fuper omnia, & quod néftra caufa fic fefe dejecit. In altero videmus quid nobis fit imitandum, in al-: tero quid fperandum. Adoramus fublimem fedentem ad dextramPatris,& eundem adoramus vagientem in cunis, adoramus confputum , adoramus infami fententia dam- | natum , adoramus etiamnum crucis & plagarum pro nobis ſuſceptarum ſervantem veſtigia. Cur tibi ſolum pla exaltari, qui non aliquo modo fuerit inferior, Si recte inferior dicitur, in imo fubfellio fedens vir optimus, co qui fummo thoro recumbit nequifimus, an non aliquo modo inferior eft, qui tot human vite injurias in fe recepit? Nec enim guifquis aliquo modo inferior eft, flatim & fimpliciter eft inferior. Non loquor, inquis, de homine afumto, fed de Jefu Chrifto, gui eſt Deus ac Filius Dei. Atque ego: de codem loquor homine, & hominis filio, & homine crucifixo, tot mala pro nobis paffo. Si efus Chriftus tantum eft Dominus & Filius Dei, qui intelligitur diminutus? Siidem eft hominis filius, & hactenus feipfo minor, quid abfurdi fit huc referre diminutionem? Et haud fcio, an probabilius fit, Chrifum & Chrifti nomen, fic enim loqueris, cum-duas fignificet naturas, pro una duntaxat accipi, non pro duabus, ut tu vis, aut (quod eft abfurdius) è duabus compofito; etiamfi cum filius hominis diminutus dicitur, quo- | mam comparatie ad duo refertur, fermo videtur ad utranque naturam refpicere , aflumentem & aflumtam. Alioqui cum dico, Chrifas affumft humanam Haram, utrum Chrifti vocabulum pro utraque natu PETTO 1 OB RASS) MOD 36 | ra pofitum videtur, an pro altera, nempe divina? Et | cum Augaflinus ait, Dei Filius afumft filium hominis, cum utrumque fit hypoftafeos vocabulum, tamen apparet utrumque pro altera natura accipi. Proin tu videris, an quecunque aliquo modo duo ſignificant 5 ftatim in enuntiationibus pro duobus accipiantur. Nifi forte cum album dico, quoniam: ca vox fubftanuam fignificar, fimulque colorem inbaerentem, album re ce pro utroque dicetur accipi. Aut quia Pater in dia vinis duas fignificat perfonas, alteram in recto, alteram in obliquo , protinus pro duabus accipieture Aut quia cecus fignificat oculis captum, atque obiter etiam vis fum, pro utroque accipietut. Et tamen quod haétenus à me dictum ett, argumentando duntaxat eft dictum, ut co pervenirem quo tendebam, Beax 7: ad tempus efle referendum. ‘Tu perinde nos oppugnas, quafi hîc efler difputationis mez cardo. Sed opera pretium eft audire quanto molimine excufas, quod Chriftzs in Pfalmis dixerit fe vermem, & non hominem , opprobrium hominum & abjeétionem plebis. Nam hunc forte locum adduxeram, Quafi vero periculum eflct, ne Chrifus crederetur vere fuiffe vermis , nifi te famæ fuæ patronum effet naétus. Nihil offendit pias aures, quod vermis dicitur, non magis quam quod lapis dicitur, aur agnus, aut leo, aut vitis, aut granum finapis , aut aliud fimile. Atque hîc putas tibi Tenediam bipennem mna, quæ in hanc formam de Chrifto leguntur in divis nis Litteris, non ad veritatem, fed ad fadaoram perti neant exiftimationem, five, ut tu loqueris, eftimatio= nem , vixque totum illum Pfalmum, qui dereli€tionem, dejeétionem, & confufionem fonat , fecundum æftimationem & judicium Sacerdotum , Scribarum, & Phariforum effe intelligendum. Atqui fi ficaccipi poterats cur non mea verba fic interpretabaris? Ghriftum zftimatione Zadeorum fuille diminutum infra abjeétiflimos homines? Minusctt, abje&tum cfle infra homines, quam appellari vermem, quam probrum, quam rejeétamentum? Er fi hæc pic poflunt intelligi, cur in meis fue {picaris impieratem è Sed tamen tu videris an verum fit quod ais, totum illum Pfalmum ad exiftimationem fa deoram pertinere, nifi forte quod inibi legitur, Foderunt manus meas, & pedes meos: \tem illud , Ones videntes deriferunt me, & cetera, exiftimationis funt , non yeritatis. Quid, quod recentiores etiam Theologi negant Chriſtum moriturum fuifie , ni Divinitas humanum corpus aliquo modo dereliquiflét. Quod fi verum eft , non opinione, fed re fuit dereli&us. Cum autem conftet, appellatione vermis nihil aliud fignificari, quam fummam C4r/f humiliationem, caque humiliatio fita fit in malis, que noftra caufa.aflumfit: fi vere mala noftra recepit , & paflus eft, vere fuit humiliatus, & hactenus vere vermis. Certe quod cæfus eft flagris, quod confputus, quod vinétus, quod accufatus, quod damnatus, quod probris affeétus, quod inter fceleratos'cruci= fixus, veritatis eft, non exiftimationis fudaorum, & tamen ob hæc vermis dicitur , ob hæc dicitur humiliatus ac diminutus, ob hæc exinanitus? Sed immerens ifta tulit. Fateor, verùm ifta hoc funt indigniora, fiaccidant immerenti. Atque aliquanto inferius hoc agis, ut quod vermis appelletur , ad nos pertineat, non ad Chriſtum, quod vermis terrenus fit, Chriftus autem cœleſtis dicatur apud Pazlam, & tamen divus Auguſtinus hunc enatrans locum, aufus eft ad iplum Chriftum referre : Quare, INQUIT, verzis? quia mortalis, quia de carne natns, quik fine concabitz natus, Atque haec cum vere in Chriftum come peterent, non juxta hominum exiftimationem, quomodo tibi exiftimatione tantum vermis dicitur? Tameth hoc quidem in loco, quod apud Auguftinum fequitur; mihi aon admodum probatur , qui fic interpretatur non hominem diétum quod Dcus effet: Quare, inquit, noa homo? qua in principio erat verbum, & vers bum crat apad Deum, © Deus erat verbum. Id enim argutius videtur diétum quam verius. Nec enim ideo Chriſtus homo! non erat quod Deusieffer, l tropo dictus eft non homo, Tametfi nec abfque fic propemodum argue