OCR
Est Joan. HEROLD PHILOPSEUDES quam ftudioli do&iflime Viro? Peffam crim perfancte jurare, hanc Erasmi vecem in fomnis me percepifle: Non eft Herold, quod te torqueas ; fint in omnium ore celebratiffimi; fint, qui famam noftram ad nihilum redigant, notent digito; omnibus omnes fint admirandi, qui Erasmo ‘oblatrant; modo Refpublica Litteraria, litterarum ftudia floreant: major enim erga hanc mea charitas, mea pietas quam erga me cujulvis, quidvis meritum efle poteft. Gedamy herbam dabo, {ine meos laboress per eos tamen fruantur & Grece, & Latine linguæ deliciis; dematur vel hoc feelicitati mex, non erit, quod minus beatus dici poflim. Sed ô ærumnofas, inquit, meas vigilias! Ego cum juvenis adhuc Reipublice veftre , contra tyrannidem quorundam Senum, qui in bonas litteras undique debacchabantur, me dedi; cum Veteranis illis, quorum vires jam ‘ad occafum vergebant, me adjunxi; cum ftudiis bonorum præbui me comitem perennem , arte mea, me unguam petì putarem ? Ege cum vefice & renumdolore adeo laborarem, ut nihil ad cruciatum, vel crudelitate, vel magnitudine accedere poflet; tamen vobis Tyronibus, vel qui ad inftitutionem ftudii, morum; Viris probis, que ad vite rectitudinem pertinerent, exaravi: ob hæc ut reus fierem, exfpectaffem ? Ego cum corpufculo tenerrime complexionis, rerum mutationis minus patiente, ob in litteras amorem, omnes , ac digniflimas denego commoditates ; mihimet ipfe ob litteras bonas iniquior, quanto magis boni mihi æquiores; immenfis laboribus valetudinem meam delicatam obruo, ut hoc præmium reportarem, credidifem ? Ubi nunc litterarum auctoritas, quam enixe defendimus ? Ubi litterarum ftudioh illi , inquit, qui vel mea induftria, vel liberalitate creverunt? Ubi ftudia Amicorum ? Ubi, qui Erasmvm, fydus, vel oculum, vel lumen litterarum clamitabant? Ubi denique illi, qui mihi in humanis agenti, fi quid accidebat, defenfionem parabant? ficcine vivorum meminiffe fat et? nemo autem veftrûm credat , 6 candidiflimi, ut ego nunc conqueror ea abjectione, vel veftram fidem, vél meam operam implorafle ERasmvm; apparebat ea majeftas , & habitus, quo virulentiffimas debacchantium linguarum calumnias unumquemque retrudere fas eft; eo vultu videbatur mihi inanis illa imago, quo quis exa¢tam potentiflimis orbis Monarchis, rationem reddere ingenii fui , confidentia boni folitus eflet. Socratico more hæc loquebatur: ajebat, veftrûm, atque doctifimorum omnium benevolentiam fais fibi perfpeétam effe ; non male vita rationem, fed peffimorum conatus ac invidiam fibi oblatrare : Scire fe dicebat apud bonos, probos optima confequi præmia ; fe nihil in vita antiquius habuife, quam quod litteras bonas bene. promoveret. Miferiam nullam ci contingere poffe , ajebat , cui ut alios beneficio ſuo vinciret, ftudium effet., Maximum autem premium fe accepiffe confitebatur , cum jam quacunque feripfiflet, ab interitu Imperatoriz Majeftatis Privilegio vindicata, in lucem emiffa Vindicum fuorum dulciffiima ac fideliffima opera cerneret. De me , inquit, totus orbis, omnes Gentes, omnis ætas , fexus omnis loquentur, nulla unquam obmutefcet Vetuftas. Quin hoc tempore ipfo, quod ab inimiciffimo inuror omnes video bonos, vel naufeam concipere, vel illis bilem commoveri. Omitro ereétam (quod paucis BasiLea illa inclyta; ac grata Civitas admittit) memoriam, in{criptione honeftatam ; à Senatu ampliffimo funeris mei peractionem, ac fummam eorum erga me jam mortuum devotionem. Quamobrem Non deerunt certe, qui cum nihil edere poffint Dignum lande: tamen gandent maledicere ſemper y Carpendique alios famam venantar inanem. Nimirum panca in serris Dens optima gignit. A| Paucis igitur beatus effe poffum. Omnibus in terris verfabor, omni in loco mei nomi nis habitabit gloria ; rumpantur licet invido precor= dia, aut ilia. Hæc, & his fimilia videbatur mihi me~ cum efle locuta illa imago 5 quanto igitur dolore, è candidiffimi, difparuiffe illam mihi creditis? Nam te, Erasme dulciflime, quo minus fatis laudare poflam; tanto magis dolorem mihi adauget horum prefentia, quorum animos fi minus meo luétui habeo attentos, aut Philopfeade non admodum indignabundos , jure irafci non pofflum : nam Patroni, Heri, Amici {unr, quos male habeo propitios, ob ingenii forfitan mei te nuitatem, ac defenfionis imperitiam. Attamen ,ôcañ= B|didifimi, capite meo potius luatur hæc imperitia , quæ= fo, modo inique læfa Erasmi fama; juftam apud vos obtineat defenfionem, juftam erga adverfarium extorqueat indignationem ; juftam confequatur mifericot= diam. Præclare per Chriſtum mecum atum dicam; fi qua finiftra fortuna mihi ultimam advexerit peftem, priufquam videro vos vel hæc nihil curare, aut injuria tam aperta nutare. Nam qua me confolatio fuftentet, cum nullum à me amoriss nullum ftudii, nullum gratitudinis, nullum pietatis officium, ô Erasme dulcif fime, unquam potuifti percipere? at vel facie faltem ne notus mihi fieres, obftitit injuria fortune, que me relegavit , aviditate peregrinationis ad ultima Sicilie loca; nec quum non multa diftantia loci nos fepararety fœlix ille adfuit Genius, qui me duceret, quo os illud mellifluum adfpicere potuifem. O me infcelicem ! cui nec quod funeri intereffem datum fuit; fed aurium fenfus in hoc refervatus integer, ut Funus Viri Confularis, Viri clarif. Viri doétiffimi ab improbis audirem calumniari. Nunquam non promto animo, etiam fane guinis & vita difpendio Viro bono ; pietas, leges, patria eftimario, bonorum fama redimenda. Nunquam non, fi facra leduntur, jura violantur; patrias vel infamia vel armis oppugnatur, boni male traétane |tur, etiam capitis periculo ulcifcendum, Hoc denique mihi depofco: nam mihi hanc, imo non recufo vel dimicatione capitis innocentiam Era: smr noftri tueri; & fi gnarus fim Erasmo noftros hanc noftram conqueftionem injucundam effe. Quis enim nefcit? effe fummam virtutem, ubi livor ác invidia maxime laborant. Vos, vos tamen appello, è candidiflimi, qui multis exantlatis laboribus ferventi£fimo animo Reipublicæ litterariæ ornamenta quæfiftis, Vos Veteranos, Tyrones, ac Commilitones optimos iterum appello ; vobis non modo audientibus, fedetiam arridentibus, facra jura, & patria, & fama Viri integerrimi irridebitur, lacerabitur, infamabitur? Hiccine litteris natus, litteris etiam mortuus, traducetur? ftrûm hoc annuat. Enimvero non convenit; ôinteger+ rimi, ut tardiores fimus ad referendam gratiam ,quum Erasmys nofter ad promerendum officium tam expeditus fuerit. Ad defenfionem unius , parate vos, ô Coma militones optimi, univer; cum ne in Barbarie omnes vos vitam traduceretis, folus, etiam infenfis potentiffi« mis quibufque, providere non dubitavit. Etenim in hoc folum eft editus Dialogus hic famofus, ut an ad defendendum animus, z{timationem doétorum Virorum, an ad omnes calumnias obmutefcendum , vobis perfuafum fit, eliciatur: quæ quidem taciturnitas non leviorem ingratitudinis notam vobis inureret; quam nas litteras, carumque Altores pietas yobis comparabit; ad quam cum vos omnes videro alacriores; ut volui; fi autem de vobis me mea fallit opinio , ut pos tui, DIE