613
tem iterum cum anima conjunétam fperandum fit,
hic Philopfeudes Finem connexionis rerum mixta¬
rum, mortem interpretatur; quum etiam apud
Erhnicos perire, quam jinterire leyius fit; Chrifticolis
autem perire, etiam deploratiffimum. Sed hanc tuam
Philofophiam, Epicurifce , alibi quoque habuimus :
unde negare nequeo interitu ERasmy > fi interiic,
rem Chriflianam ultimum damnum fecifle. Que
enim vita futura erit, cum mortui interimus? Ab¬
fit autem interitus mentio, ubi argumentum rerum:
fperandarum , ubi firma refurreétionis {pes viget.
Amove quoque, Philopfende, amove, Baffiane odio¬
fe fuperbie Epitaphia 4 piorum humilitate longe
aliena: quem Plazram, quem nobis facis Nevinme
Lugent bona artes, tam diferto Patrono deſtitute, ſqua¬
Tent Littera fanttiores , pullate incedunt Mufe. Satis
eft ornaffe , à quibus ornatus fuit ; talentum fibi
commiflum focnore maximo reddidiffe : pariuntenim
hexc apud homines jocandam, Snon luétuofam me¬
moriam: apud Deum fervi fidelis præconium, &
gaudium Domini Dei noftri +.
Sed perge : exfpectamus enim, qnem ordinem
hic, ut polliceris, fervare velis. Quid autem eft,
quod inquis, Modo ut poffim. Qui fic? oportet
enim te, ut par eft, tuo inftituro fatisfacere, ac
certa de obitu hujus Viti fcribere poffe, Atinquis,
Metno, ne doloris acerbitas memorie fenfum asferat
omnem, Non eft, quod doleas, Baffiane, quem in¬
teriiffe afhrmas; magis autem credo livoris acerbi¬
tatem, fenfum omnem tibi furripuiffe! Vos, 6 can¬
didiffimi, aures prebete, que vel reéta, vel cer¬
ta dicta, hic eblateret: ait enim: Zraque qaam fu¬
premum adefe diem divinaret, illis accerfitis s qaos
fais confiliis intimos habebat. Ubi tune agebat, Phi¬
lopfeude? quos habuit intimos? poteris enim multa
probare , fi teftes adduxeris. Nefcio, inquies: Be¬
ne: è tuo igitur profers thefauro, quicquid in buc¬
cam venit. Scio. Ediffere igitur. Nolo. Ob quam
rem? Prohibet veritatis tranfgreffio. Age, narra.
Teftamentum fic conficit, “t nalam neque noftra, ne- |
que Patrum memoria (anttius faerit confettum. Velis
nolis, vera fateri cogeris, Philopfeade: nam pio in¬
ftituto, pie paratas facultatulas, piis fumma pietate
diftribuit. Laffricam peccatorum confeffionem adhibet.
Audio, nimirum ipfam, quam in touonoynod iple
olim defcripfit, ac'in Libello De Preparatione ‘adi
mortem tantopere laudat. ALfticum panem alfumit.
Tenco: at eundem calici myftico conjunétum, ar¬
ctiffimam, membrorum focietatem repræféntantem,
Tn Deum Opt. Max. cogitationes omnes confert. In hoc
equidem mihi videris Philalerhes: è ipfiflimam veri!
tatem! Non fe refpicià Nihil novi, Philalerha¬
ftudia enim publica nunquam non, Chriffi gloriam
femper, feipfum autem nunquam coluit. Non Sua
amplius peccata. Juftitia enim fua erat Chriftus, co¬
piofe & immenfe mifericordie Princeps. Quibus
fortaffe niminm perterrebarur. Homo fuit > qui fi cum
D. Paulo dicere potuiffer *, Nullius mali mihi con¬
{eins fam, addidiffet, Sed in hoc non juftificatus ſum.
Chriſtum ſolum cogitat , illumaue ob oculoshaber. Quid¬
ni, optimum Dominum , exorabilem Judicem, Ad¬
vocatum unicum, & gratiofum in oculis habuit |.
Non video , quibus rationibus Erafisum nonnulli Ly¬
theranarum partinm affirment. Si emulorum legisica¬
lumnias, compendiofa via eft, qua cognofci poflit,
an jure ipfumincufent: f, inquam, Apologias Era¬
smi legere non faftidis. Quomodo enim ficri poteft,
ut fit Lutheranus, € eujus {eriptis, ut paulo ante men¬
tiebaris, Latheram dogmata {ua fulcifle volunt, &
ex(uxiffe : quanta hic confufio? jam Difcipulus ,
jam Magifter eft Lusberi Erasmus. Quid audio?
Jam vivit, jam mortuus eft Arfenigs. Nafum, pre¬
cor, Philopfesde, vitreisorna confpicillis, nullum Z#¬
theranifmi in Lucubrationibus Erasw omnibus tibi
apparebit jota; imo etiam vere confeflionis modum
t Manh, xxv. L Hebr, 1v.
614
pium, ibi defcriptum invenies: nam, ut video, ma¬
xime tibi probatur Auricularis illa Confeffio. Sipi
Sed quod conquereris, in tempora nos incidiffe
duriflima , experientia ipfa docet: olim enim erat
crimen, famolos dialogos ſpargere, nunc tibi ipf
videtur lufus feftivus. Te enim hominem lepidum
videmus, ut alios nihil aque obleétare ac ipfum ca~
lurniandi ftudium : quo totus flagras, homo cau¬
tus, ac prudens , mendaciis & impofturis plenus,
Quam yere enim, quam lepide nobifcumagas, age
oftendam. Optarem autem , 6 candidiffimi, dum
mortui hujus calumnias vitare nequeunt; faltem a
Vivis , illiberalibus {fuis mendaciis abftineret : vos
iplos, vos (inquam) ipfos jamjam hoftiliter laceratos
fentietis. Nemo non videbit hunc mendaciis tam va¬
fre pugnare , quam fortiter veritate illi refiftere pof¬
fumus. Nemo Miles patriam, Parentes , Conjugem,
Liberos, aras, focos tam pertinaciter unquam de¬
fendit , quam impotenter hic parricida a’ayferav ,
do, impugnat: fine {tomachos fine dolore, Viri can¬
didiffimi, dicere nequeo, quam cailide , quam va¬
fre, imo quam nequiter eftimationi veltra, niger¬
rimam notulam inurere quærat. Rogo vos per Chri¬
Mum , excidit-ne Erasmo vox ulla > que anime
immortalitatem in dubium revocare potuiffer ? Quæ¬
fo, hujufmodi philofophia imbutus, familiaritatem
vel veitram, vel Erasmı demeruiffer unquam ? Ob¬
fecro, in tanto Theologorum diffidio, hoc feculo
Germanis hærelis ifta innotuit? Sed quo rapior? pe¬
ne exciderat, quibus loquerer. Ignofcite; è candi¬
difimi, hic enim ſubdolo fuo calumniandi genere,
huc me impulit; fi quid erratum, fi peccatum ali¬
quod, non mea, fed hujus culpa eft: introducit
cnim Erasmum jam morti propingquum, vos ficallo¬
quentem, Facisis profetto iftis lachrymis, ur mibi ſie¬
ſpicio injiciatur , deſperare vos de illa mortuorum ex¬
citatione. Dandum hoc omne effet maledicentiz ,
Patres optimi, fed dignitatis veftre ratio habenda
quoque eft. Nemo unquam yel tenuiffima {ufpicio¬
ne ejufmodi opinionis, vel pietatem, vel integri¬
tatem veftram adfperfit. Sex mille perfuafiones pul¬
lularunt, nemo autem tam demens apud Germanos,
qui hujus doGtrin aut Preceptor, aut Difcipulus
eſſe vellet, inventus- eft. Præterea, quo minus E¬
Rasmus nofter ejuſmodi ſuſpicionem de vobis in pe¬
&us fuum candidum demitteret , partim animus,
hujus dogmatis nihil Gbi confcius, in cauſa fuiffec 5
(minime etenim fufpicax eft, mens fbi bene cone
fcia)" partim quod parum fibi dignum vifum fuiffet,
tales tam integro Viros fufpiciofa oratione allo¬
qui. Quid , quod præter te, ô Amorbachi can¬
dide, ac Hieronymum Frobenium, Epifcopium, pau¬
lo ante quam defungeretur vita, nemo intromif.
fus eft. Incromifi , per candorem veftrum, præ¬
ter réligiofilanimi exempla, præter Chriffiane pa¬
tientie documenta audiftis , vidifi@ne aliquid ?
Quid igitur hic ifta conſona, non ex Ciceronis;
non €x Quintiliani præceptis, non Ex ore ERASMI
elaborata, fed propria maledicentia exarata? Faci¬
le igitur, ut par eft, furentes ac violaticos impu>
dentifimi hujus hominis fermones » de Republica
benemeriti, & charis hominibus, Le&or æquus, fi
finiftra nulla me fallit opinio, ſperner. Converti in
illum enim poflunt omnes, qui non femel interitum
| pro morte Chriffeana, nominare auditus elt. Dein¬
| de etiam vitiofifima ac maxime profana illa mor¬
talitatis animi opinio ortum habuit > Viguitque diu
jam inter illi quam nobis proximiores. Lrerum igitur
mihi repetendum eft, de mortuorum excitatione , =
nullum effe dubium; nec interitus mentioulla, ubi ¬
Chriffss magis quam meretrix illa Babylon colitur.
Jam vero quod fubjicit : Ocwles ES in celsm
fublatos, de contemtu mortis, de [pernendis divitiis
agense ld erfi omne egregie ementitum nefcirem,
Tom. VIII. Qq z cujuf¬
+